نئو-نوآر

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد

نئو نوآر (نئو به زبان یونانی به معنای جدید و نوآر به زبان فرانسوی به معنای سیاه است) به گونه ی خاصی از فیلم نوآر (یا شکل‌های هنری دیگر) گفته می‌شود که در ویژگی‌های بنیادین مانند نوآر دهه ۴۰ و ۵۰ میلادی است، اما سبک، فرم و محتوای نوآر را با عناصر جدید بهبود بخشیده است.این گونه برخلاف گونه های علمی - تخیلی، خیالی ، کمدی رمانتیک یا دیگر انواع گونه های مرسوم سینمایی تعریف ساده ای ندارد. فیلم نوآر بیشتر یک سبک فیلمسازی است تا گونه و به همین دلیل است که نمی توان آن را به یک دسته خاص در سینما محدود کرد. همچنین همین موضوع باعث مشکل بودن تعریف سبک فیلمسازی نوآر شده که به اختلاف نظرها در مورد نوآر بودن یا نبودن فیلم ها منتهی می شود.گونه ی نوآر Noir زائیده سبک هیجان نمایی(اکسپرسیونیسم) و هستی گرایی(اگزیستانسیالیسم) است و اعتلای آن پس از واقع گرایی(رئالیسم) نوین آلمان در اواخر دهه ۳۰ می‌باشد. نوآر یک اصطلاح فرانسوی و رایج شده در اواسط دهه ۴۰ است. در حالی که آمریکایی‌ها تقریبا تا اوایل دهه ۷۰ به این ژانر ملودرام اندوهناک اطلاق می‌کردند.

شروع و اقبال فيلم‌هاي گونه ی جنايي با قدرت جادويي ادبيات گونه ی پليسي همزمان با ظهور نويسندگان شاخصي مانند دشيل همت و ريموند چندلر سبك خاصي از سينماي جنايي را به وجود آورد كه به اصطلاح فرانسوي‌اش بسيار بيشتر مشهور گشت؛ اصطلاحي كه فرانسويان و بعدتر اورپايي‌ها بدان فیلم نواَر (Film noir) مي‌گفتند.

در نظر داشته باشيد كه اصطلاح نوآر و گونه ی نوآر هرگز در سينماي آمريكا طي سالهاي 1940 تا 1958 جا نيفتاد. نه منتقدان و نه نماشاگران اقبالي بدين عنوان نداشتند چرا كه هاليوود كارخانه فيلمسازي در گونه ی درام اجتماعي و گونه ی عاطفي و به ويژه در گونه‌ي جنايي و پليسي بود و مجموع اين گونه ها در يك گونه‌ي تركيبي به شکلي بود كه آمريكايي‌ها بدان ملودرام اندوهناك می گفتند و نه فيلم نوآر.

پس از شاهين مالت ساخته جان هيوستون در سال 1941 فيلم نوآر تا يك دهه پيشتازي خود را حفظ كرد. فيلم‌هاي اين دوره عموما سياه و سفيد؛ سرشار از ناميدي و بدون قهرمان رايج ساير گونه ها ساخته مي‌شدند. سبك دیداری فيلم‌هاي نوآر در دهه چهل عمدتا در حد سينماي هیجان نمایی آلمان بود. سايه‌هاي پرمعنا ؛ استفاده از سبك نورپردازي خاص و همچنين دكورهاي استوديويي از مهمترين عناصر تشكيل دهنده فيلم‌هاي نوآر اواخر دهه 40 و اوايل دهه 50 به شمار مي‌آيند.

منابع