شهرستانک (کرج)

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
(تغییرمسیر از شهرستانک (تهران))
پرش به: ناوبری، جستجو

مختصات: ۳۵°۵۸′۱۴″ شمالی ۵۱°۲۱′۱۱″ شرقی / ۳۵.۹۷۰۶۵° شمالی ۵۱.۳۵۳۱۲° شرقی / 35.97065; 51.35312[۱]

شهرستانک (کرج)
اطلاعات کلی
کشور  ایران
استان البرز
شهرستان کرج
بخش بخش آسارا
دهستان آسارا
مردم
جمعیت ۱٬۰۴۸ نفر

شهرستانک، روستایی در دهستان آسارا از توابع بخش آسارا واقع در شهر کرج در استان البرز ایران است.

این روستا در ۵۵ کیلومترِی شمال خاوری کرج و در مرز استان‌های البرز و تهران جای گرفته است. بلندای این روستا از سطح دریا ۲۱۹۰ متر و آب و هوای آن در زمستان سرد و تابستان معتدل و دلپذیر است.[۲]

دره شهرستانک دارای آب و هوایی معتدل و سرد است. رودخانه‌ای نسبتاً پرآب از وسط آبادی می‌گذرد که در نهایت به رودخانه کرج می‌ریزد. کوه تاپیشه، در ۴ کیلومتری شرق و کوه شهرستانک در ۲ کیلومتری شمال آن واقع شده است.

پیشینه[ویرایش]

شهرستانک که روستایی کوهستانی در شمال کوه توچال است، روستایی تاریخی به شمار می‌رود و ناصرالدین شاه قاجار در آن کاخ ویژه‌ای داشته که امروزه با نام کاخ شهرستانک شناخته می‌شود. جادهٔ ناصری، راهی که از روزگاران دور ری را به مازندران پیوند می‌داد و در دورهٔ قاجار گسترش یافت، از این آبادی می‌گذرد.[نیازمند منبع] امروزه هنوز کوهنوردان از این مسیر استفاده می‌کنند. در حال حاضر بهترین مسیر دسترسی به شهرستانک، راه آسفالتهٔ ۸ کیلومتری‌ای است که از جاده کرج-چالوس، نرسیده به گچسر جدا شده و در شهرستانک پایان می‌پذیرد. آزادراه تهران - شمال نیز از نزدیکی شهرستانک خواهد گذشت.

با نگاه به یادگارهای تاریخی به جا مانده، دیرینگی این روستا به سدهٔ ششم هجری قمری می‌رسد. قلعه دزدبند شهرستانک، تپه شنستون (شن ستون) و کاخ شهرستانک (کاخ ناصرالدین شاهی) از آثار تاریخی این روستا هستند.[۲]

جاذبه های گردشگری[ویرایش]

  • قلعه دزدبند (قلعه دختر) شهرستانک

روي خط الراس کوه شهرستانک و بر بلندترين قله آن، از فاصله هاي بسيار دور، بنايي به چشم مي خورد که در ميان اهالي به قلعه دزدبند (قلعه دختر) شهرستانک معروف است. اين بنا که در حال حاضر فقط پايه هاي سه اتاق و قسمتي از سقف يکي از اتاق هاي آن باقي مانده، با قلوه سنگ و ملاط ساروج ساخته شده و پوشش داخلي آن از گچ بوده است. آنچه هم اکنون بر جاي مانده، حاکي از اين است که اين بنا قلعه نبوده، بلکه بيشتر به عنوان بنايي ديده باني و اطلاع رساني مورد استفاده بوده و ظاهراً نگهبانان و ديده بانان به وسيله آتش افروزي و يا با روشن کردن چراغ هاي روغني در داخل اين بنا اطلاعات لازم را با يکديگر رد و بدل مي کردند. بررسي سفال هاي جمع آوري شده از داخل و اطراف بنا و همچنين بررسي نقشه ، پلان و سبک معماري آن حاکي از اسلامي بودن آن است. قطعات سفال نشان مي دهد که ظروف سفال استفاده شده دراين محل ، نامرغوب ، غيرتجملي و صرفاً جنبه کاربردي داشته است. سبک بنا و مصالح به کار رفته و سفال هاي پراکنده اطراف بنا شباهت زيادي به آثار دوره ايلخاني و تيموري دارد.

  • تپه شنستون (شن ستان)

در قسمت جنوب دره گل کيله شهرستانک، دقيقا قسمتي که باغ هاي ميوه در بالاي کوه به پايان مي رسد، قطعات متنابهي از سفال هاي قرمز رنگ با تمپرشن پراکنده اند. اين قسمت از دره که کاملاً در دامنه کوه واقع شده به تپه شنستون معروف است. از زمين هاي تپه شنستون براي کشت هاي ديم استفاده مي شود. به همين جهت قلوه سنگ هاي پراکنده در دامنه کوه جمع آوري شده و در جاي جاي دامنه روي هم انباشته شده است. با توجه به اينکه در دوران تاريخي بيشتر قبرستان ها در دامنه کوه ها ايجاد مي شده و با وجود سفال هاي شبيه اين دوره، در اين محوطه، مي توان گفت که تپه شنستون مربوط به چادرنشينان دوران تاريخي است.

  • کاخ شهرستانک

در دوران ناصرالدين شاه و به دستور وي در سال ۱۲۹۵ هجري قمري، احداث بناي کاخ عظيمي در دره گل کيله شهرستانک آغاز شد که تا سال ۱۲۹۸ هجري قمري ادامه پيدا کرد. مجموعه بيروني اين عمارت در واقع حياطي به شکل مستطيل که در چهار تراز طراحي شده، ورودي شاهي در تراز اول مي باشد و ساختمان ديوانخانه در تراز چهارم و در دو طبقه احداث شده که داخل آن به وسيله کاغذ ديواري هاي الوان و گچ بري هايي در سقف تزئين شده است. بخش حرمسرا نيز مشتمل بر فضاهايي است که بر گرداگرد دو حياط ساخته شده است . اين دو حياط به لحاظ وجود شيب در دو تراز با اختلاف سطح ۳ متر طراحي و ساخته شده است. درجوار کاخ شهرستانک، قطعه سنگ بسيار عظيمي وجود دارد که ظاهراً زمان استراحت ناصرالدين شاه در کاخ، ازصخره مشرف بر کاخ جدا شده و بدون ايجاد خسارتي در کنار کاخ مستقر شده است.[۳]

جمعیت[ویرایش]

جمعیت این روستا بر پایه سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، ۱٬۰۴۸ نفر (۳۱۷ خانوار) بوده‌است.

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

پیوند به بیرون[ویرایش]