جایزه معماری آقاخان
جایزه معماری آقاخان (به انگلیسی: Aga Khan Award for Architecture - AKAA) جایزهای است که هر سه سال یک بار از سوی بنیاد شبکه توسعه آقاخان (به انگلیسی: AKDN) به یک یا چند معمار زنده اعطا میگردد.
این جایزه که در سال ۱۹۷۷ میلادی از سوی کریم آقاخان پایه گذاشته شده،[۱] از نظر مالی برترین جایزه معماری در جهان بهشمار میآید.[۲] به برندهٔ این جایزه ۱ میلیون دلار آمریکا داده میشود. جایزه معماری آقاخان برخلاف جایزه پریتزکر، بر روی شیوههای بومی و اسلامی و راهکردهای معماری کهن و نوین در توسعه جهان سوم نیز متمرکز است. از دیگر جوایز این شبکه میتوان به جایزه موسیقی آقاخان و جایزه محیط زیست آقاخان اشاره کرد.
اهداف
[ویرایش]
هدف از این جایزه، شناخت نمونههای برتر معماری که هم طرحهای نوین را دربر گیرد، هم فاکتورهای اجتماعی و بهبود و توسعه آنها، و نیز مفاهیم بازسازی، دوباره استفاده سازی، محافظت و طراحی محیط زیست عنوان گردیده است.[۳]
آثار ایرانی برگزیده
[ویرایش]در سال ۲۰۲۲ موزه کارخانه آرگو در تهران در میان پنج اثر برگزیده این جایزه معماری قرار گرفت.[۴]
در فهرست نهایی جایزه معماری آقاخان در سال ۲۰۲۵، دو پروژه از ایران یعنی اقامتگاه ماجرا در جزیره هرمز و پلازای متروی جهاد در تهران حضور دارند. [۵][۶]
داوران
[ویرایش]از میان هیئت داوران جایزه آقاخان میتوان به افراد زیر اشاره کرد:[۷]
نگارخانه
[ویرایش]جستارهای وابسته
[ویرایش]پیوند به بیرون
[ویرایش]- وبگاه رسمی
- فهرست برخی برندگان
- لیلا عراقیان و علیرضا بهزادی برندگان «جایزه آقاخان ۲۰۱۶» به خاطر طراحی پل طبیعت
منابع
[ویرایش]- ↑ «Saudi Aramco World: Shaking Up Architecture». بایگانیشده از اصلی در ۲۹ دسامبر ۲۰۰۶. دریافتشده در ۵ فوریه ۲۰۰۹.
- ↑ BBC News | Middle East | Delights of Muslim architecture
- ↑ «Focus Areas: Aga Khan Award for Architecture». بایگانیشده از اصلی در ۱۹ فوریه ۲۰۰۹. دریافتشده در ۵ فوریه ۲۰۰۹.
- ↑ "Aga Khan Award for Architecture 2022 winners". Aga Khan Development Network (به انگلیسی). Retrieved 2025-08-18.
- ↑ «ایستگاه مترو جهاد نامزد دریافت جایزه معماری آقاخان شد». شرق. ۲۰۲۵-۰۸-۱۸. دریافتشده در ۲۰۲۵-۰۸-۱۸.
- ↑ "Aga Khan Award for Architecture announces 2025 shortlist". Aga Khan Development Network (به انگلیسی). Retrieved 2025-08-18.
- ↑ Aga Khan Award for Architecture