بازی‌های آسیایی ۲۰۰۲

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
بازی‌های آسیایی XIV
نشان رسمی بازی‌های آسیایی ۲۰۰۲
نشان رسمی بازی‌های آسیایی ۲۰۰۲
شهر میزبانبوسان، کره جنوبی
شعارچشم‌انداز جدید، آسیای جدید

New Vision, New Asia

(کره‌ای: 새로운 비전, 새로운 아시아)[۱]
کشورهای شرکت‌کننده۴۴
ورزشکاران۷٬۷۱۱
رویدادها۴۱۹ رویداد در ۳۸ رشته ورزشی[۲]
افتتاحیه۲۹ سپتامبر
اختتامیه۱۴ اکتبر
افتتاح کنندهکیم دای جونگ
سوگند ورزشکارمون دای سونگ
ریو جی-هی
مشعل بازی‌هاها هیونگ-جو
کیه سون-هوی
ورزشگاهورزشگاه آسیاد بوسان
بانکوک ۱۹۹۸ دوحه ۲۰۰۶  >
وب‌گاهاینجا

بازی‌های آسیایی ۲۰۰۲ (به کره‌ای: ۲۰۰۲년 아시아 경기대회)، که همچنین با عنوان بازی‌های آسیایی XIV (به کره‌ای: 제۱۴회 아시아 경기대회) هم شناخته می‌شود، یک رویداد بین‌المللی چند ورزشی می‌باشد که از ۲۹ سپتامبر تا ۱۴ اکتبر ۲۰۰۲ در بوسان، کره‌جنوبی برگزار شد و ۲ روز پیش از مراسم افتتاحیه این بازی‌ها، رقابت‌های رشتهٔ ورزشی فوتبال آغاز شد.[۳][۴] بوسان پس از سئول که در سال ۱۹۸۶ میزبان بازی‌ها بود، دومین شهر کره‌جنوبی است که میزبانی این رویداد را برعهده داشته‌است. این دومین باری بود که کشور کره‌جنوبی میزبان بازی‌های آسیایی بود. در مجموع ۷٬۷۱۱ ورزشکار از ۴۴ کشور آسیا در ۴۱۹ رویداد که در ۳۸ رشتهٔ ورزشی انجام شد، به رقابت پرداختند.[۵][۶] این بازی‌ها همچنین توسط چهار شهر همجوار بوسان برگزار شد: شهرهای اولسان، چانگ‌وون، ماسان و سانگ‌سان.[۷] این دوره از بازی‌های آسیاد توسط رئیس‌جمهور کره‌جنوبی، کیم دای جونگ، در ورزشگاه اصلی آسیاد بوسان افتتاح شد.

در جدول پایانی مدال‌ها، چین در صدر قرار گرفت و پس از این تیم، کشور میزبان، کره‌جنوبی و ژاپن در رده‌های دوم و سوم جای گرفتند. کره‌جنوبی با کسب ۹۶ نشان طلا رکورد تازه‌ای را به نام خود ثبت کرد. در طول برگزاری این دوره از بازی‌های آسیایی، ۲۲ رکورد جهانی و ۴۳ رکورد آسیا توسط ورزشکاران شکسته شد.[۸][۹][۱۰] همچنین کسوکه کیتاجیما، شناگر ژاپنی، به عنوان باارزش‌ترین ورزشکار (MVP) بازی‌ها اعلام شد.

انتخاب میزبان[ویرایش]

در چهاردهمین مجمع شورای المپیک آسیا (OCA) که در تاریخ ۲۳ مه ۱۹۹۵ در سئول، کره‌جنوبی برگزار شد، بوسان در رقابت با کائوهسیونگ برای میزبانی بازی‌های آسیایی ۲۰۰۲ انتخاب شد.[۱۱][۱۲] پس از ناراحتی شدید از این اتفاق، چین تایپه ابراز ناامیدی و تأسف خود را ابراز کرد و ادعا کرد انتخاب بوسان به دلیل فشارهای چین بوده‌است که این ادعا از طرف مقام‌های OCA رد شد.[۱۳]

فرایند توسعه و آماده‌سازی[ویرایش]

هزینه‌ها[ویرایش]

در مجموع، برای برگزاری این بازی‌ها ۲٬۹ میلیارد دلار هزینه شد.[۱۴]

حوزهٔ بازاریابی و محصولات[ویرایش]

عروسک رسمی بازی‌های آسیایی ۲۰۰۲ با نام "Duria"

نشان رسمی بازی‌ها[ویرایش]

نشان رسمی بازی‌های آسیایی ۲۰۰۲ نقش و نگاری از امواج دریای شرق را به صورت تائگوک نشان می‌دهد که نمادی از کره‌جنوبی و بوسان است. در این نشان دو قدرت پویا دیده می‌شوند که کاملاً در هم تنیده و با هم یگانه شده‌اند و این نمادی از توسعه و اتحاد مردم آسیا است. شکل این امواج به صورت حرف لاتین B طراحی شده که حرف اول کلمهٔ بوسان (Busan) می‌باشد.[۱۵][۱۶]

عروسک رسمی بازی‌ها[ویرایش]

عروسک رسمی بازی‌های آسیایی ۲۰۰۲ یک پرنده به نام گول است و این پرنده در شهر بوسان، «داریا» نام دارد که نام‌اش ترکیبی از دو واژهٔ دوراتیو (Durative) و آسیا (Asia) می‌باشد و به معنای «تو و من با هم» یا آسیای جاوید در زبان کره‌ای می‌باشد که آرمان بازی‌ها را بیان می‌دارد: گسترش یگانگی، دوستی و آبادانی و بهروزی میان کشورهای آسیایی. قلم و جوهر سیاه پررنگ و خط بیان آن، نمادی از فرهنگ سنتی کره می‌باشد، در حالی که سایه رنگ سفید آن، تصویر روح قدرتمند و امیدهای بزرگ آسیا در قرن بیست و یکم را نشان می‌دهد.[۱۷]

مدال بازی‌ها[ویرایش]

بر روی مدال این دوره از بازی‌های آسیایی، ساختمان‌های هشت ضلعی سنتی کره‌جنوبی، پالگاگ‌یئونگ، دیده می‌شود، در بالای مدال طرحی از نشان قدیمی شورای المپیک آسیا به چشم می‌خورد و در طرف دیگر مشعل بازی‌های آسیایی به چشم می‌خورد و در سمت دیگر آن هم مناظر اویوکدو در بوسان دیده می‌شود. طرح این مدال نشان دهندهٔ انسجام اعضای شورای المپیک آسیا و ابدی بودن آن، بوسان به عنوان میزبان بازی‌ها و جوانمردی و اتحاد و دوستی ورزشکاران می‌باشد.[۱۸]

موسیقی[ویرایش]

در رابطه با این بازی‌ها هشت آهنگ به عنوان موسیقی رسمی برای بازی‌ها منتشر شد:[۱۹]

  • "رؤیای آسیا" – لی مون-سی
  • "مرز! صداهایی از شرق" – یانگ بانگ-این و فوره
  • "ما هستیم…" – بِیبی باکس
  • "موضوعی از دوریا" – هونگ جونگ-میونگ، شین هیو-بوم
  • "هیاهو" – ارکستر شهر بوسان
  • "به بوسان کره خوش آمدید" – کیم هیو-سو
  • "بیا بریم!!" – گانگ هیون-سو
  • "عشق به همهٔ ما" – CAN

حمل مشعل[ویرایش]

مراسم حمل مشعل در ساعت ۱۱ صبح ۵ سپتامبر ۲۰۰۲، زمانی که دو شعله به‌طور همزمان در هالاسان در کره‌جنوبی و کوهستان پکتو، مرتفع‌ترین کوه شبه‌جزیره کره در کره‌شمالی روشن شدند، آغاز شد.[۲۰] به صورت همزمان، ۴۲ مشعل، در دیگر کشورهای شرکت‌کننده در این دوره از بازی‌ها، همراه با این دو مشعل روشن شدند. این دو مشعل کره‌ای در عمارت ایمجینگاک در نزدیکی دهکدهٔ آتش‌بس به نام پانمونجوم به هم پیوستند و یک مشعل شدند و شعلهٔ اتحاد را تشکیل دادند. این مشعل در روز ۷ سپتامبر ۲۰۰۲ شعله گرفت. پس از آن، مراسم حمل مشعل در سراسر کشور در مسافتی به طول ۴٬۲۹۴ کیلومتر و در مدت ۲۳ روز به طول انجامید. این مشعل از ۹۰۴ ناحیه در ۱۶ شهر کشور عبور کرد. در روز ۲۹ سپتامبر و در مراسم افتتاحیه، شعلهٔ اتحاد به ۴۲ مشعل دیگر کشورهای شرکت کننده پیوست و به مشعل بازی‌های آسیایی تبدیل شد.[۲۱][۲۲] این مشعل بر اساس طرحی از یک ابزار موسیقی سنتی کره‌ای به نام «تائپیوسونگ» طراحی و ساخته شده بود.[۲۳]

مراسم افتتاحیه[ویرایش]

مراسم افتتاحیه با موضوع «یک دیدار زیبا» در ۲۹ سپتامبر ۲۰۰۲ در ورزشگاه اصلی بوسان برگزار شد. کشورهای شرکت‌کننده در این رویداد با ترتیب الفبای کره‌ای به ترتیب وارد ورزشگاه شدند. کاروان نپال نخستین کاروانی بود که وارد ورزشگاه شد. کره‌شمالی و کره‌جنوبی برای اولین بار در تاریخ بازی‌های آسیایی و دومین بار پس از المپیک تابستانی ۲۰۰۰ زیر یک پرچم مشترک وارد ورزشگاه شدند.[۲۴][۲۵] کیم دای جونگ، رئیس‌جمهور کره‌جنوبی، بازی‌ها را افتتاح کرد. دو ورزش‌کار کره‌ای - مون دای سونگ (تکواندو) و ریو جی (تنیس روی میز) به نمایندگی از تمام ورزش‌کاران شرکت‌کننده سوگند یاد کردند، در حالی که ها هیونگ-جو، جودوکار زن کره‌جنوبی و کیه سون-هوی، جودوکار زن کره‌شمالی، با هم مشعل بازی‌ها را روشن کردند. علاوه بر این، در این مراسم، یک نمایش ۴۰ دقیقه‌ای و در شش بخش در رابطه با ازدواج بین پادشاه کیم سورو و هور هوانگوک بوسان از گایا همراه با سروده‌ای از خوانندهٔ سوپرانو، سومی جو اجرا شد.

کشورهای شرکت‌کننده[ویرایش]

در این دوره تمام ۴۴ کشور عضو شورای المپیک آسیا با ۷٬۷۱۱ ورزشکار شرکت کردند. تیمور شرقی برای نخستین بار پس از استقلال این کشور در بازی‌ها شرکت کرد. افغانستان هم برای اولین بار پس از به قدرت رسیدن طالبان در این کشور، در بازی‌ها حاضر شد.[۲۶] در زیر اسامی کمیته‌های ملی المپیک حاضر در این بازی‌ها را مشاهده می‌کنید. تعداد ورزشکاران شرکت کنندهٔ هر کشور در داخل پرانتز آمده‌است.[۲۷][۲۸]

کمیته‌های ملی المپیک شرکت‌کننده در بازی‌های آسیایی ۲۰۰۲

ورزش‌ها[ویرایش]

در مجموع ۴۱۹ رویداد در ۳۸ رشتهٔ ورزشی در ۱۶ روز برگزاری بازی‌ها به انجام رسید. مسابقات فوتبال و بسکتبال به ترتیب دو و یک روز پیش از مراسم افتتاحیه شروع شدند.[۲۹] بدن‌سازی هم نخستین بار در بازی‌های آسیایی حضور پیدا کرد.[۳۰]

تقویم[ویرایش]

اف مراسم افتتاحیه رویدادهای مقدماتی ۱ رویدادهای نشان طلا اخ مراسم اختتامیه
سپتامبر / اکتبر بیست‌وهفتم
آدینه
بیست‌وهشتم
شنبه
بیست‌ونهم
یک
سی‌ام
دو
یکم
سه
دوم
چهار
سوم
پنج
چهارم
آدینه
پنجم
شنبه
ششم
یک
هفتم
دو
هشتم
سه
نهم
چهار
دهم
پنج
یازدهم
آدینه
دوازدهم
شنبه
سیزدهم
یک
چهاردهم
دو
رویدادها
مراسم‌ها اف اخ
ورزش‌های آبی Synchronized swimming pictogram.svg شنا موزون ۱ ۱ ۴۳
Diving pictogram.svg شیرجه ۲ ۲ ۱ ۱ ۱ ۱
Swimming pictogram.svg شنا ۵ ۵ ۶ ۶ ۵ ۵
Water polo pictogram.svg واترپلو ۱
Archery pictogram.svg تیراندازی با کمان ۱ ۱ ۲ ۴
Athletics pictogram.svg دو و میدانی ۵ ۱۰ ۷ ۹ ۵ ۸ ۱ ۴۵
Badminton pictogram.svg بدمینتون ۱ ۱ ۲ ۳ ۷
Baseball pictogram.svg بیسبال ۱ ۱
Basketball pictogram.svg بسکتبال ۲ ۲
Bodybuilding pictogram.svg بدن‌سازی ۴ ۴ ۸
Bowling pictogram.svg بولینگ ۲ ۲ ۲ ۲ ۲ ۱۰
Boxing pictogram.svg بوکس ۱۲ ۱۲
Canoeing (flatwater) pictogram.svg کانوئینگ ۵ ۸ ۱۳
Cue sports pictogram.svg بیلیارد ۱ ۲ ۱ ۲ ۱ ۲ ۱ ۱۰
دوچرخه‌سواری Cycling (mountain biking) pictogram.svg دوچرخه‌سواری کوهستان ۲ ۱ ۱ ۲۰
Cycling (road) pictogram.svg دوچرخه‌سواری جاده ۲ ۱ ۱
Cycling (track) pictogram.svg دوچرخه‌سواری پیست ۲ ۳ ۳ ۴
Equestrian pictogram.svg سوارکاری ۲ ۱ ۱ ۱ ۱ ۶
Fencing pictogram.svg شمشیربازی ۲ ۲ ۲ ۲ ۲ ۲ ۱۲
Field hockey pictogram.svg هاکی روی چمن ۱ ۱ ۲
Football pictogram.svg فوتبال ۱ ۱ ۲
Golf pictogram.svg گلف ۴ ۴
ژیمناستیک Gymnastics (artistic) pictogram.svg هنری ۱ ۱ ۲ ۵ ۵ ۱۶
Gymnastics (rhythmic) pictogram.svg ریتمیک ۱ ۱
Handball pictogram.svg هندبال ۱ ۱ ۲
Judo pictogram.svg جودو ۴ ۴ ۴ ۴ ۱۶
Kabaddi pictogram.svg کبدی ۱ ۱
Karate pictogram.svg کاراته ۷ ۴ ۱۱
Modern pentathlon pictogram.svg پنج‌گانه مدرن ۲ ۲ ۱ ۱ ۶
Rowing pictogram.svg روئینگ ۶ ۷ ۱۳
Rugby union pictogram.svg راگبی ۱۵ نفره ۱ ۱ ۲
Sailing pictogram.svg قایقرانی بادبانی ۱۵ ۱۵
Sepaktakraw pictogram.svg سپک تاکرا ۲ ۲ ۲ ۶
Shooting pictogram.svg تیراندازی ۸ ۶ ۶ ۶ ۶ ۶ ۴ ۴۲
Soft tennis pictogram.svg سافت تنیس ۲ ۵ ۷
Softball pictogram.svg سافت‌بال ۱ ۱
Squash pictogram.svg اسکواش ۲ ۲
Table tennis pictogram.svg تنیس روی میز ۱ ۱ ۱ ۲ ۲ ۷
Taekwondo pictogram.svg تکواندو ۴ ۴ ۴ ۴ ۱۶
Tennis pictogram.svg تنیس ۱ ۱ ۳ ۲ ۷
والیبال Volleyball (beach) pictogram.svg والیبال ساحلی ۲ ۴
Volleyball (indoor) pictogram.svg والیبال سالنی ۱ ۱
Weightlifting pictogram.svg وزنه‌برداری ۱ ۲ ۲ ۲ ۱ ۱ ۲ ۲ ۱ ۱ ۱۵
Wrestling pictogram.svg کشتی ۵ ۴ ۵ ۴ ۱۸
Wushu pictogram.svg ووشو ۲ ۹ ۱۱
مدال روزانهٔ رویدادها ۲ ۱۴ ۱۹ ۳۱ ۴۱ ۳۵ ۲۷ ۲۳ ۳۲ ۳۳ ۳۵ ۲۷ ۱۹ ۳۲ ۴۲ ۷ ۴۱۹
مجموع کلی ۲ ۱۶ ۳۵ ۶۶ ۱۰۷ ۱۴۲ ۱۶۹ ۱۹۲ ۲۲۴ ۲۵۷ ۲۹۲ ۳۱۹ ۳۳۸ ۳۷۰ ۴۱۲ ۴۱۹
سپتامبر / اکتبر بیست‌وهفتم
آدینه
بیست‌وهشتم
شنبه
بیست‌ونهم
یک
سی‌ام
دو
یکم
سه
دوم
چهار
سوم
پنج
چهارم
آدینه
پنجم
شنبه
ششم
یک
هفتم
دو
هشتم
سه
نهم
چهار
دهم
پنج
یازدهم
آدینه
دوازدهم
شنبه
سیزدهم
یک
چهاردهم
دو
رویدادها

مراسم اختتامیه[ویرایش]

مراسم اختتامیه با موضوع «بازگشت به خانه» در ۱۴ اکتبر ۲۰۰۲ در ورزشگاه اصلی آسیاد بوسان برگزار شد. شناگر ژاپنی، کسوکه کیتاجیما به عنوان باارزش‌ترین ورزشکار (MVP) بازی‌ها معرفی شد. سمیح مودال، نایب رئیس شورای المپیک آسیا (OCA)، به نمایندگی از شیخ احمد الفهد الصباح، رئیس OCA، پایان بازی‌ها را اعلام کرد. میزبانی بازی‌های آسیایی به قطر، میزبان دورهٔ بعدی واگذار شد. برنامهٔ فرهنگی قطر نیز در مراسم اختتامیه اجرا شد.[۳۱][۳۲][۳۳]

پخش بازی‌ها[ویرایش]

بارتو (BARTO)، یک سرمایه‌گذار بین سیستم پخش کره (KBS)، سیستم پخش مونهوا (MBS) و سیستم پخش سئول (SBS) مجری پخش میزبان این بازی‌ها بود که ۲۸ ورزش از ۳۸ ورزش حاضر را در طول برگزاری این رویداد پوشش داد.[۳۴] مرکز پخش بین‌المللی این بازی‌ها در ساختمان مرکزی همایش‌ها و نمایشگاه‌های بوسان (BEXCO) ایجاد شد.[۳۵][۳۶]

جدول مدال‌ها[ویرایش]

  *   کشور میزبان (کره جنوبی)

رتبهکشورطلانقرهبرنزمجموع
۱چین چین (CHN)۱۵۰۸۴۷۴۳۰۸
۲کره جنوبی کره جنوبی (KOR)*۹۶۸۰۸۴۲۶۰
۳ژاپن ژاپن (JPN)۴۴۷۳۷۲۱۸۹
۴قزاقستان قزاقستان (KAZ)۲۰۲۶۳۰۷۶
۵ازبکستان ازبکستان (UZB)۱۵۱۲۲۴۵۱
۶تایلند تایلند (THA)۱۴۱۹۱۰۴۳
۷هند هند (IND)۱۱۱۲۱۳۳۶
۸تایوان چین تایپه (TPE)۱۰۱۷۲۵۵۲
۹کره شمالی کره شمالی (PRK)۹۱۱۱۳۳۳
۱۰ایران ایران (IRI)۸۱۴۱۴۳۶
۱۱عربستان سعودی عربستان سعودی (KSA)۷۱۱۹
۱۲مالزی مالزی (MAS)۶۸۱۶۳۰
۱۳سنگاپور سنگاپور (SGP)۵۲۱۰۱۷
۱۴اندونزی اندونزی (INA)۴۷۱۲۲۳
۱۵ویتنام ویتنام (VIE)۴۷۷۱۸
۱۶هنگ کنگ هنگ کنگ (HKG)۴۶۱۱۲۱
۱۷قطر قطر (QAT)۴۵۸۱۷
۱۸فیلیپین فیلیپین (PHI)۳۷۱۶۲۶
۱۹بحرین بحرین (BRN)۳۲۲۷
۲۰کویت کویت (KUW)۲۱۵۸
۲۱سری‌لانکا سری‌لانکا (SRI)۲۱۳۶
۲۲پاکستان پاکستان (PAK)۱۶۶۱۳
۲۳میانمار برمه (MYA)۱۵۶۱۲
قرقیزستان قرقیزستان (KGZ)۱۵۶۱۲
۲۵ترکمنستان ترکمنستان (TKM)۱۲۱۴
۲۶مغولستان مغولستان (MGL)۱۱۱۲۱۴
۲۷لبنان لبنان (LBN)۱۰۰۱
۲۸تاجیکستان تاجیکستان (TJK)۰۲۴۶
۲۹ماکائو ماکائو (MAC)۰۲۲۴
۳۰امارات متحده عربی امارات متحده عربی (UAE)۰۲۱۳
۳۱بنگلادش بنگلادش (BAN)۰۱۰۱
۳۲سوریه سوریه (SYR)۰۰۳۳
نپال نپال (NEP)۰۰۳۳
۳۴اردن اردن (JOR)۰۰۲۲
لائوس لائوس (LAO)۰۰۲۲
۳۶افغانستان افغانستان (AFG)۰۰۱۱
برونئی برونئی (BRU)۰۰۱۱
فلسطین فلسطین (PLE)۰۰۱۱
یمن یمن (YEM)۰۰۱۱
مجموع (۳۹ کشور)۴۲۷۴۲۱۵۰۲۱۳۵۰

منابع[ویرایش]

  1. "14th Asian Summer Games: Pusan 2002". Chinese Olympic Committee. Retrieved 2017-08-14.
  2. "Busan's hour of reckoning has arrived". The Hindu. 28 September 2002.
  3. روزنامه ایران، شانزدهم (۴۶۴۱)، ص. ورزشی، ۱۲ آبان ۱۳۸۹ پارامتر |عنوان= یا |title= ناموجود یا خالی (کمک); از |مقاله= صرف‌نظر شد (کمک)
  4. تاریخچه کامل و ۶۰ ساله بازی‌های آسیایی خبرگزاری تابناک
  5. "14th AG Busan 2002". OCA. Archived from the original on 2011-12-08. Retrieved 2010-11-20.
  6. "Asian Games open in South Korea". United Press International. 29 September 2002.
  7. "Neighboring Host Cities". busanasiangames.org. Archived from the original on 2003-06-05. Retrieved 2010-11-20.
  8. "See you in Doha!". 15 October 2002. Archived from the original on 24 April 2003.
  9. "World records toppled en masse at Asian games". 15 October 2002. Archived from the original on 28 February 2003.
  10. "New records". BAGOC. Archived from the original on 23 February 2003.
  11. "3 Children born on the day Busan was selected as the site for the 2002 Asian Games will appear in a play to be performed during the Opening Ceremony". BAGOC. Archived from the original on 26 September 2002.
  12. "'Busan 2002 Asian Games held'". News Library (به کره‌ای). 24 May 1995. Retrieved 21 April 2018.
  13. "City of Pusan to stage 2002 Asian Olympic Games". Youtube. Associated Press. 21 July 2015.
  14. "The high price of the Asian Games". Today Online. 6 May 2014.
  15. "Emblem, Busan 2002". OCA. Archived from the original on 2010-06-16. Retrieved 2010-11-20.
  16. "General Information". Archived from the original on 2003-02-02.
  17. "Mascot, Busan 2002". OCA. Archived from the original on 2010-06-16. Retrieved 2010-11-20.
  18. "Medals". BAGOC. Archived from the original on 16 February 2003.
  19. "AG Official Music". busanasiangames.org. Archived from the original on 2003-07-04. Retrieved 2010-11-20.
  20. "Asian Games torch lit in Delhi". Rediff. 5 September 2002.
  21. "Flame of peace lights up Busan". 28 September 2002. Archived from the original on 28 March 2003.
  22. "Together at last!". 30 September 2002. Archived from the original on 16 July 2003.
  23. "The design for the Sacred Fire". BAGOC. 9 October 2001. Archived from the original on 5 July 2003.
  24. "Asian Games begin in Busan". Times of India. 29 September 2002.
  25. "Games open with 'Beautiful meeting'". Rediff. 29 September 2002.
  26. "History of the Asian Games". The Times of India. 2010-11-11. Retrieved 2010-11-20.
  27. "Each National & Regional". busanasiangames.org. Archived from the original on 2003-02-16. Retrieved 2010-11-20.
  28. "Participating Countries and Regions". busanasiangames.org. Archived from the original on 2002-12-29.
  29. "Competition Schedules". busanasiangames.org. Archived from the original on 2003-06-21. Retrieved 2010-11-20.
  30. "South Korea catches Japan in medals race". CNNSI.com. 2002-10-05. Retrieved 2010-11-20.
  31. "Ceremony". Archived from the original on 15 May 2003.
  32. "October 14 2002 Curtain falls on Asian Games in Busan". Gulf News. 13 October 2017.
  33. "South Koreans bid touching farewell". Rediff. 14 October 2002.
  34. "BARTO- selected a host broadcast company for rebroadcasting". BAGOC. 15 December 2001. Archived from the original on 28 March 2003.
  35. "MMC, pivotal broadcasting center, opens". BAGOC. 16 September 2002. Archived from the original on 28 March 2003.
  36. "Main Press Centre/International Broadcast Centre". BAGOC. Archived from the original on 4 April 2003.