فایرفاکس

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
(تغییرمسیر از فایرفاکس موزیلا)
پرش به: ناوبری، جستجو
موزیلا فایرفاکس
Mozilla Firefox logo 2013.svg
Firefox-33-xfce.png
فایرفاکس ۳۳ روی محیط میزکار XFCE
توسعه‌دهنده(ها) بنیاد موزیلا و مشارکت‌کنندگان
شرکت موزیلا
انتشار ابتدایی ۲۳ سپتامبر، ۲۰۰۲؛ ۱۲ سال پیش (۲۰۰۲-۰۹-۲۳)
وضعیت توسعه فعال
نوشته‌شده به سی++،[۱] جاوااسکریپت,[۲] سی، سی‌اس‌اس,[۳] زول (زبان برنامه‌نویسی), ایکس‌بی‌ال
سیستم‌عامل ویندوز، اواس ده، لینوکس، اندروید,[۴] فایرفاکس اواس، فری‌بی‌اس‌دی,[۵] نت‌بی‌اس‌دی,[۶] اوپن‌بی‌اس‌دی، اوپن‌ایندیانا[۷]
موتورها گکو، اسپایدرمانکی
اندازه ۲۲ مگابایت: ویندوز[۸][۹]
۴۴ مگابایت: اواس ده[۸]
۲۷–۲۸ مگابایت: لینوکس[۸]
۲۲ مگابایت: اندروید[۱۰]
۵۱۰ مگابایت: کد منبع (فشرده‌نشده)[۸]
در دسترس به ۷۹ زبان[۱۱]
گونه مرورگر وب
خوراک‌خوان
مرورگر همراه
پروانه ام‌پی‌ال[۱۲]
وب‌گاه mozilla.org/firefox
استاندارد(ها) اچ‌تی‌ام‌ال۵, شیوه‌نامهٔ آبشاری، آراس‌اس، اتم
Firefox.svg
(رده)
محتویات
ریشه و اصل و نسب


موزیلا فایرفاکس (به انگلیسی: Mozilla Firefox) (به فارسی: روباه آتشین موزیلا) (مخفف شده آن به صورت رسمی Fx، اما به‌صورت غیررسمی FF) مرورگر وب آزاد و متن‌باز برگرفته از موزیلا اپلیکیشن سویت است که توسط بنیاد موزیلا توسعه و پشتیبانی می‌شود. بر اساس آمار در ماه می ۲۰۱۴، این مرورگر ۲۴٫۹٪ از کاربران اینترنت[۱۳] را به خود اختصاص داده است.

این مرورگر در ابتدا بیشتر بین کاربران توزیع‌های لینوکس محبوبیت داشت، ولی رفته‌رفته با پدیدار شدن مشکلات امنیتی در پراستفاده‌ترین مرورگرهای وب مانند اینترنت اکسپلورر، کاربران دیگر سیستم‌عامل‌ها از قبیل ویندوز و مکینتاش نیز استفاده از این مرورگر را آغاز کردند تا جایی که بدون نصب پیش‌فرض روی سیستم‌عاملی، طی چند سال بیش استفاده‌شده‌ترین مرورگر وب جهان بود.

فایرفاکس محبوبیت خود را مدیون کارایی بالا، امنیت، سرعت، کیفیت و قابلیت سفارشی‌سازی بالا است.

ویژگی‌ها[ویرایش]

  • با گسترش وب و اهمیت بحث تبلیغات، طراحان وب‌سایت‌ها به فکر ایجاد صفحاتی افتادند که بدون خواست کاربر گشوده شوند، با استفاده از امکان pop-up blocker موزیلا، این صفحات امکان ایجاد مزاحمت را ندارند.
  • قابلیت RSS قوی این مرورگر، امکان پاک کردن آسان اطلاعات شخصی، امکان کشیدن و رها کردن متن به باکس جستجو، حمایت از SVG و CSS2 و CSS3 و JavaScript، حمایت از صفحات طراحی‌شده با فناوری ای‌جکس (AJAX)، حمایت از قابلیت‌های ویژهٔ CMSهای رایج، همکاری گسترده با شرکت‌های بزرگ مانند eBay و موتورهای جستجوی یاهو و گوگل و ده‌ها قابلیت دیگر.

توانایی سفارشی‌سازی[ویرایش]

یکی از قابلیت‌های فایرفاکس امکان تغییر آن به مرورگری برای سلیقه هر فرد است. برای این کار فایرفاکس دو مورد را در نظر گرفته است. اول توانایی‌های مرورگر، دوم ظاهر آن.

سفارشی‌سازی توانایی‌های فایرفاکس با کمک فایل‌هایی با حجم کم به نام افزونه (Extension) ممکن می‌شود. این افزونه‌ها در واقع تکه‌های کوچک برنامه‌اند که قابلیت‌های مختلفی را به این مرورگر می‌افزایند. تم‌های مختلف این مرورگر هم شخصی‌سازی ظاهر آن را راحت می‌کند.

مشکلات فایرفاکس[ویرایش]

بعضی کاربران خواستار اضافه شدن افزونه‌های پرتقاضا به فایرفاکس هستند ولی توسعه دهندگان فایرفاکس این کار را مغایر با هدف آن‌ها یعنی یک مرورگر سبک می‌دانند؛ البته بیشتر این افزونه‌ها و قابلیت‌های بسیار دیگر مستقیماً قابل بارگیری و نصب روی فایرفاکس هستند.

یکی از مشکلات دیگری هم که به فایرفاکس نسبت داده می‌شود مشکلاتی است که توسط پلاگین ادوبی فلش (Macromedia Flash) ایجاد می‌شود که برای لینوکس ارائه شده که این مشکل ارتباطی به خود فایرفاکس ندارد.[۱۴]

انتشارهای فایرفاکس[ویرایش]

قبل از آوریل ۲۰۱۱ موزیلا در مدت‌های طولانی نسخه فینال فایرفاکس را توزیع می‌کرد اما با تغییر سیاست‌ها و برای رقابت و تقلید از گوگل کروم، نسخه‌های پایدار هر شش هفته عرضه و شمارهٔ اصلی نسخه یکی بالا می‌رود. از همین تاریخ فرایند توسعهٔ فایرفاکس به چند کانال مختلف تقسیم شد:

  • "Nightly Builds" که انتشار پیش‌آلفا (Pre-Alpha) هست و حاوی آخرین ویژگی‌ها و به‌روز رسانی‌های آزمایش نشده هست.
  • "Aurora" که انتشار آلفا (Alpha) مبتنی بر "Nightly Builds" هست و ویژگی‌ها و به‌روز رسانی‌هایی که تحت آزمایش‌های پایه هستند رو ارائه می‌دهد؛ از نسخهٔ ۳۵ نام این کانال به "Developer Edition" تغییر کرد.
  • "Beta" که انتشار بتا مبتنی بر کانال قبل هست و پایداری بیشتری نسبت به دو کانال اولیه دارد.

معمولا موزیلا قبل از انتشار نسخهٔ پایدار نهایی، نسخه‌های نامزد انتشار (Release candidate) را عرضه می‌کند و سپس انتشار پایدار عرضه می‌شود که از تاریخ مذکور موزیلا آن را انتشار سریع (Rapid release) گذاشته است. این چرخهٔ انتشار شتاب داده شده با انتقاداتی از کاربران مواجه شد که معتقدند این انتشارهای بسیار سریع اغلب باعث شکسته‌شدن سازگاری افزونه‌ها با نسخه‌های فینال می‌شود و نیاز به توسعهٔ مستمر و مداوم برای سازگار نگه داشتن افزونه‌ها است. همچنین عده‌ای معتقدند فایرفاکس تلاش می‌کند تا شمارهٔ نسخه‌ها را به تقلید از گوگل کروم بالا ببرد تا با آن مقایسه شود.[۱۵]

فایرفاکس با پشتیبانی بلند مدت[ویرایش]

فایرفاکس با پشتیبانی بلند مدت که تحت نام "Extended Support Release" به معنای "انتشار با پشتیبانی تمدید شده" (مخفف:ESR) توسط بنیاد موزیلا عرضه و پشتیبانی می‌شود نسخه‌ای از فایرفاکس است که همزمان با یک نسخهٔ معمولی عرضه می‌شود ولی برخلاف نسخه‌های معمولی که هر شش هفته عرضه و به محض عرضهٔ نسخه جدید، پشتیبانی از نسخهٔ قبل متوقف می‌شود، نسخه‌های با پشتیبانی بلند مدت تا حدود یک سال پشتیبانی می‌شوند، این پشتیبانی فقط محدود به اصلاحات امنیتی یا رفع باگ‌های مهم پایداری برنامه هستش و قابلیت‌های جدید با نسخه‌های معمولی بعد از آن عرضه می‌شوند لذا این نسخه‌ها برای سازمان‌ها، ادارات و مراکز آموزشی و همچنین کاربرانی که دنبال امن‌ترین و پایدارترین نسخه از فایرفاکس هستند مناسب‌ترین نسخه هست. نسخه‌های با پشتیبانی بلند مدت معمولا با هر هفت انتشار معمولی منتشر می‌شوند: ۱۰، ۱۷، ۲۴، ۳۱، ۳۸

فایرفاکس قابل حمل[ویرایش]

نوشتار اصلی: فایرفاکس قابل حمل

وب‌سایت PortableApps.com، فایرفاکس قابل حمل را عرضه می‌کند. این نسخه قابلیت اجراشدن روی درایوهای USB Flash و CD-ROM و همچنین درایوهای سخت خارجی و بعضی از پخش‌کننده‌های دیجیتالی موسیقی را دارد.

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. "Languages summary". ohloh.net. 
  2. "Firefox's addons are written in JavaScript". Rietta. Retrieved December 19, 2009. 
  3. "Firefox uses an "html.css" stylesheet for default rendering styles". David Walsh. Retrieved December 19, 2009. 
  4. Mozilla Developer Center contributors (March 4, 2013). "Supported build configurations". Mozilla Developer Network. Retrieved April 16, 2013. 
  5. "FreeBSD port of Firefox". Retrieved September 30, 2014. 
  6. NetBSD binary package of Firefox 24
  7. Source package of Firefox 3.6.15
  8. ۸٫۰ ۸٫۱ ۸٫۲ ۸٫۳ "Latest stable Firefox release". Mozilla. May 11, 2013. Retrieved May 29, 2013. 
  9. "History of FireFox distribution size". Linexp.ru. March 23, 2013. Retrieved July 1, 2013. 
  10. "Firefox for Android on Google Play". Retrieved November 19, 2012. 
  11. "Mozilla Firefox release files". Mozilla. Retrieved July 9, 2013. 
  12. Mozilla Licensing Policies, mozilla.org, retrieved January 5, 2012 
  13. «Browser Statistics»(انگلیسی). بازبینی‌شده در ۱۸ خرداد ۱۳۹۳. 
  14. Market share for browsers, operating systems and search engines
  15. http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=History_of_Firefox&oldid=656676969#Rapid_release

پیوند به بیرون[ویرایش]