اپرا (مرورگر وب)

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
اُپرا
Opera browser logo 2013.png
Opera 18 on win8.png
اُپرا ۱۸ در حال نمایش ویکی‌پدیا در ویندوز ۸
انتشار ابتدایی ۹ دسامبر ۱۹۹۶
انتشار پایدار ۲۵٫۰٫۱۶۱۴٫۵۰ / ۱۵ اکتبر ۲۰۱۴؛ ۸ روز پیش
انتشار پیش‌نمایش ۲۶٫۰٫۱۶۴۶٫۰ / ۰۷ اکتبر ۲۰۱۴؛ ۱۶ روز پیش
وضعیت توسعه فعال
نوشته‌شده به سی++
سیستم‌عامل فری بی‌اس‌دی
گنو/لینوکس
مک اواس ده
ویندوز
سولاریس
موجود به ۵۱ زبان
گونه مرورگر وب
پروانه نرم‌افزار انحصاری (نرم‌افزار رایگان)
وب‌گاه www.opera.com

اُپرا (به انگلیسی: Opera) یک مرورگر وب رایگان و متن‌بسته وب و نرم‌افزاری اینترنتی با دارا بودن حدود دو درصد کاربران اینترنت است که شرکت نرم‌افزاری اپرا آن را توسعه داده‌است. این مرورگر برای کاربری‌های عمومی اینترنتی نظیر نمایش وبسایت‌ها، دریافت و ارسال نامه‌های الکترونیکی، مدیریت ارتباطات، گفتگوی برخط آی‌آرسی، بارگذاری از طریق پروتکل بیت‌تورنت و خواندن فیدهای وب مورد استفاده قرار می‌گیرد. اپرا برای کاربرد برروی رایانه‌های شخصی، تلفن‌های همراه و تبلت‌ها به طور رایگان عرضه می‌گردد.

اجزای اصلی اپرا عبارتند از مرور بر پایه‌ها تب‌ها، امکانات کوچک و بزرگنمایی صفحات، تنوع اشکال نشانگر موس و یک بخش مدیریت بارگذاری یکپارچه‌است. از نظر امنیتی اپرا دارای یک محافظ داخلی در مقابل حملات فیشینگ و برنامه‌های موسوم به بدافزار (Malware) مثل کرم‌ها یا اسب‌های تروای رایانه‌ای است، همچنین دارای توانایی حفظ امنیت در هنگام مرور وبسایت‌ها و حذف اطلاعات شخصی همچون کوکی اچ‌تی‌تی‌پی‌ها است.

اپرا برروی طیف متنوعی از سیستم‌های عامل مثل مایکروسافت ویندوز، مک اواس ده، لینوکس، فری بی‌اس‌دی و سولاریس قابل اجراست. اگرچه امکانات مرورگر اپرا به نسبت از فایرفاکس بیشتر است[نیازمند منبع] و نیز سریعترین مرورگر می‌باشد اما این مرورگر تنها کسر کوچکی از بازار مرورگرهای رایانه‌ای را به خود اختصاص داده‌است، البته اپرا بازار قدرتمندتری در زمینه دستگاه‌های سیار مثل تلفن‌های همراه، تلفن‌های هوشمند و دستیار دیجیتال شخصی[۱] در اختیار دارد. اپرا برای دستگاه‌هایی که از سیستم‌عامل سیمبین یا ویندوز موبایل قابل استفاده‌است. نزدیک به ۴۰ میلیون دستگاه تلفن همراه دارای نرم‌افزار اپرا هستند. همچنین اپرا تنها مرورگر قابل استفاده بر روی کنسول‌های بازی نینتندو دی‌اس و وی محسوب می‌گردد. اپرا در برخی از کشورها مانند اوکراین محبوب ترین مرورگر وب شناخته شده‌است.

تاریخچه[ویرایش]

اپرا به صورت یک پروژه تحقیقاتی در شرکت تله‌نور، بزرگترین شرکت ارتباطی نروژی، پا به عرصه وجود گذاشت. در سال ۱۹۹۵ (میلادی)، شرکتی مخصوص برای توسعه اپرا به نام اپرا سافتور ASA تاسیس شد. اپرا اولین در سال ۱۹۹۶ به صورت عمومی منتشر شد و اولین نسخه عمومی آن هم ۲٫۰ بود که فقط بر روی مایکروسافت ویندوز اجرا می‌شد. در سال ۱۹۹۸ پروژه‌ای برای پورت کردن اپرا به دستگاه‌های موبایل به منظور کسب درآمد در بازار نوظهور این نوع دستگاه‌ها، بنیان نهاده شد. نسخه ۴٫۰ که در سال ۲۰۰۰ (میلادی) منتشر شد، حاوی یک هستهٔ چندسکویی جدید بود که کار پورت کردن اپرا به سیستم‌عامل‌ها و سکوهای سخت‌افزاری مختلف را تسهیل می‌کرد.

تا این لحظه، اپرا یک نرم‌افزار مشروط بود و کاربران باید پس از دوره آزمایشی، نسخه کامل آن را خریداری می‌کردند. نسخه ۵٫۰ که در سال ۲۰۰۰ منتشر شد، دیگر یک نرم‌افزار مشروط نبود و پروژه اپرا سیاست جدیدی برای کسب درآمد از این مرورگر را اتخاذ کرده بود. این سیاست جدید ایت بود که اپرا تبدیل به یک آگهی‌افزار شود و برای کاربرانی که برای استفاده از آن هزینه نکرده‌اند، تبلیغات نمایش داده شود. در نسخه‌های بعدی اپرا، این امکان برای کاربران فراهم شد تا بین دیدن بنرهای تبلیغاتی یا دیدن تبلیغات متنی از طرف گوگل، یکی را انتخاب کنند. از نسخه ۸٫۵ که در سال ۲۰۰۵ (میلادی) منتشر شد، تبلیغات به صورت کامل از اپرا حذف شد و شرکت گوگل تبدیل به حامی مالی اصلی این پروژه شد (که در عوض، پروژه اپرا قبول کرده بود که موتور جستجوی گوگل، موتور جستجوی پیشفرض در اپرا باشد)

نسخه ۹٫۱ که در سال ۲۰۰۶ (میلادی) منتشر شد، علاوه بر داشتن تعدادی قابلیت جدید گوناگون، مجهز به قابلیتی بود که به موجب آن، کاربر را در برابر صفحات جعلی و کلاهبرداری اینترنتی محافظت می‌کرد. این کار با استفاده از فناوری‌هایی صورت می‌گرفت که از طرف GeoTrust (ارائه‌کننده گواهینامه دیجیتالی) و PhishTank (سازمانی که وبگاه‌های فیشینگ شناخته‌شده را پیگیری می‌کرد) تامین شده بودند. در نسخه ۹٫۵ وقتی که Netcraft جای GeoTrust را گرفت و برای محافظت در برابر بدافزارها هم از Haute Secure استفاده شد، این قابلیت بهینه شد و گسترش پیدا کرد.

همچنین در سال ۲۰۰۶ (میلادی)، Opera Software ASA برنامه Internet Channel و Nintendo DS Browser را برای کنسول‌های بازی نینتندو دی‌اس و Wii منتشر کرد.

یک موتور جاوااسکریپت جدید به نام Carakan، که نامش از الفبای ژاپنی گرفته شده بود، در نسخه ۱۰٫۵۰ معرفی شد. بر طبق گفته اپرا سافتور، کاراکان اپرا ۱۰٫۵۰ را هفت برابر سریع‌تر از اپرا ۱۰٫۱۰ می‌ساخت. در ۱۶ دسامبر ۲۰۱۰، نسخه ۱۱ از مرورگر اپرا منتشر شد که دارای قابلیت افزونه‌ها، زبانه‌های پشته‌ای، حرکات تصویری ماوس، و تغییراتی در نوار آدرس بود. نسخه ۱۲ هم در ۱۴ ژوئن ۲۰۱۲ منتشر شد.

در ۱۲ فوریه ۲۰۱۳، اپرا خبر داد که قصد دارد موتور پرستو را کنار گذاشته و با استفاده از کدهای پروژه کرومیوم، از موتور وب‌کیت که در مرورگر کروم شرکت گوگل بکار رفته، استفاده کند. همچنین اپرا سافتور طرحی ریخته بود تا کدهایی را به وب‌کیت اهدا کن. در ۳ آوریل ۲۰۱۳، گوگل اعلام کرد که برخی از اجزای وب‌کیت را منشعب خواهد کرد تا یک موتور چیدمان جدید به نام بلینک بوجود آورد؛ در همان روز، اپرا تایید که کرد که این پروژه هم در پیاده‌سازی بلینک، تابع گوگل خواهد بود.

در ۲۸ می ۲۰۱۳، یک نسخه بتا از اپرا ۱۵ در دسترس قرار گرفت که اولین نسخهٔ مبتنی بر پروژه کرومیوم بود. بسیاری از قابلیت‌های شاخص نسخه‌های قبلی حذف شده بودند، و Opera Mail هم به صورت یک برنامه مجزا که از اپرا ۱۲ مشتق شده بود، درآمد.

ویژگی‌ها[ویرایش]

اپرا به صورت توکار از قابلیت زبانه‌بندی پنجره‌ها پشتیبانی می‌کند و قابلیت‌های پیشفرض آن را می‌توان با استفاده از افزونه‌ها گسترش داد. همچنین اپرا مجهز به یک نوار بوکمارک و دانلود منیجر هم هست. اپرا قابلیتی به نام Speed Dial دارد. این قابلیت، به کاربر اجازه می‌دهد تا تعداد نامحدودی از صفحات وب را به میل خود انتخاب کند تا وقتی که زبانه جدیدی باز می‌شود، آن صفحات به صورت کوته‌وار نشان داده شوند. به کمک Speed Dial، می‌توان آن صفحات را به روش آسان‌تر و کارامدتری مرور کرد.

  • Opera Turbo: که با فشرده سازی صفحات و تصاویر به میزان ۲، ۳ یا ۴ برابر (بسته به سرعت اتصال اینرنت) سرعت بارگذاری صفحات وب را تا چندین برابر بالا می‌برد.
  • Opera Unite: برای اشتراک گذاری فایلهای دلخواه خود روی شبکه اینترنت، بدون نیاز به آپلود آنها در سایتهای دیگر
  • Opera Link: برای هماهنگی سریع اطلاعات مرورگر خودتان روی اپرای دیگر یا رایانه دیگر
  • Private browsing: برای مرور کردن کاملاً ایمن صفحات اینترنت بدون برجای ماندن رد پا روی رایانه (نسخه ۱۰/۵۰)
  • Opera extensions: افزونه‌های مرورگر اپرا که از نسخه ۱۱ به بعد به این مرورگر افزوده شده‌است.
  • Opera Mail: این قابلیت یکی از بهترین قابلیت‌ها و ویژگی‌هایی استکه به این مرورگر نسبت به دیگر مرورگرها برتری می‌بخشد. با استفاده از این قابلیت می‌توان در فید سایت‌ها و وبلاگ‌ها مشترک شد و از بروزرسانی آنها مطلع شد. همچنین این فید خوان قابلیت پوشه سازی و دسته بندی نیز دارد.
  • Speed Dial: امکان دسترسی سریع به سایت‌های از پیش تعیین شده در Tab جدید.
  • Mouse Gestures: انجام فرمان‌های رایج در مرورگر مانند بازکردن Tab جدید و بازگشت به صفحه قبل، با نگه داشتن کلید راست موس و حرکت دادن موس به جهت‌های تعیین شده.
  • Extensions: جایگزینی برای Widgetهای اپرا است که عملکردی مانند افزونه‌های فایرفاکس دارد.[۲][۳][۴]

پانویس[ویرایش]

جستارهای وابسته[ویرایش]

پیوند به بیرون[ویرایش]

جستجو در ویکی‌انبار در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ اپرا (مرورگر وب) موجود است.