دهلران

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
دهلران
دیلرو
کشور  ایران
استان ایلام
شهرستان دهلران
بخش مرکزی
نام(های) دیگر دیلرو
نام(های) قدیمی ده‌لران
سال شهرشدن ۱۳۴۲[۱]
مردم
جمعیت ۳۰٬۹۸۹ نفر
جغرافیای طبیعی
مساحت ۵۴/۱۰۴ کیلومترمربع[۴]
ارتفاع از سطح دریا ۲۱۳ متر[۵]
اطلاعات شهری
شهردار علی رنجبر (سرپرست)[۷]
ره‌آورد گندم،جو و ذرت
پیش‌شماره تلفنی ۰۸۴۲۷۲۲[۶]
وبگاه شهرداری دهلران
تابلوی خوش‌آمد به شهر
به شهر شهیدپرور «دهلران» خوش آمدید

دهلران، دومین شهر استان ایلام از نظر جمعیت، وسعت، اهمیت اقتصادی و سیاسی می‌باشد[۴] که بیشترین مرز مشترک با کشور عراق را در استان داراست. در شهرستان دهلران اکثریت ساکنین آن به زبان لری و اقلیت به زبان‌های کردی و عربی تکلم می‌کنند.

در سال ۱۳۹۳ خورشیدی، مساحت حریم قانونی شهر ۵۴/۱۰۴ کیلومترمربع و مساحت محدوده خدماتی شهر ۳۶/۴ کیلومتر مربع بوده است.[۴]

این شهر توسط ایل کایدخورده از قوم لر بختیاری بنا شده است. در واقع ساکنین اولیه این شهر قوم لر بوده که همچنان در آن سکونت دارند.[نیازمند منبع]

جمعیت

شمار ساکنین شهر دهلران بر اساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۹۰، برابر با ۳۰٬۹۸۹ نفر، متشکل از ۷٬۶۲۳ خانوار بوده است. ۱۵٬۷۵۳ نفر از این تعداد را مردها و ۱۵٬۲۳۶ نفر را زنان تشکیل داده‌اند.[۸]

موقعیت

این شهر در فاصله ۲۳۰ کیلومتری شهر ایلام و در قسمت جنوب شرقی این استان قرارگرفته است. حدودچهارگانه شهر عبارتنداز: شمال به شهرستان آبدانان، از جنوب به کشور عراق، از شرق به استان خوزستان و از غرب به شهرستان مهران محدود می‌شود.[۴]

موقعیت جغرافیایی

پیشینهٔ تاریخی

به نظر می‌رسد که بین ۵٬۰۰۰ تا ۱۰٬۰۰۰ سال پیش دشت دهلران برای سکونت گروه‌های انسانی در دوران پیش از تاریخ مناسب بوده است و مهمترین محل‌های باستانی این دشت را می‌توان تپه‌های علی‌کش و چغاسفید نام برد که قدیمی‌ترین آثار را در بر داشته‌اند و متعلق به دوره نو سنگی هستند و می‌توان گفت که این تپه‌ها باقی‌مانده‌های قدیمی‌ترین و شاید جزء اولین دهکده‌های دائمی باشند که در تاریخ بشر بوجود آمده‌اند.[نیازمند منبع مستقل] معماری و وجود خانه‌های دائمی، تولید مواد غذایی یعنی کشاورزی و پرورش بز و گوسفند در کنار شکار و گردآوری محصولات و صنایع مربوط به چنین تولیداتی به ویژه تیغه‌های مخصوص بریدن ساقه‌های حبوبات که بدون تردید از آنها برای درو کردن گندم و جو استفاده می‌شده است، نمایانگر یک ساخت اجتماعی کامل از یک روستای دائمی هستند که با توجه به قدمتشان در دهلران، یعنی هزاره هشتم پیش از میلاد؛ یکی از کهن‌ترین مناطق روستایی در تاریخ بشر و قطعاً یکی از اولین روستاهای تشکیل شده در ایران می‌باشند.[۹]

اثر طبیعی و ملی دهلران

اثر طبیعی[مبهم] در شهرستان دهلران بین ۲۰/۴۷ الی ۱۷/۳۷ طول شرقی و ۴۳/۳۲ الی ۴۱/۳۲ عرض شمالی واقع شده است. مساحت آن در حدود ۱۴۸۳ هکتار است. اثر طبیعی ملی دهلران به دلیل خصوصیات ویژه و منحصربه‌فرد (چشمه قیر، آب گرم، غار خفاش، تپه‌های باستانی موسیان، قلعه شیاق و سنگ‌نوشته میمه) و همچنین زیست‌گاه منحصربه‌فرد گونهٔ حمایت شدهٔ خفاش مورد حفاظت و کنترل اداره کل حفاظت محیط زیست ایلام قرار گرفته‌است.[نیازمند منبع]

زیارتگاه‌ها

  • بقعهٔ ابراهیم[۱۰]
  • بقعهٔ سید ناصرالدین[۱۰]
  • بقعهٔ سید ابراهیم قتال[۱۰]
  • بقعهٔ عباس[۱۰]

قوم لر شهرستان دهلران

این قوم بر گرفته از ایل بزرگ بختیاری می‌باشد بنا به مدارک و شواهدی که موجود هست طایفه کایده خورده به همراه طلایفه شوهان در شهرستان مهران و طایفه دیناروند در شهرستان شوش برادر بوده - در واقع این سه برادر از ایل بختیاری جدا شده و به سمت غرب مهاجرت می‌کنند که در این مهاجرت دیناروند در شوش ساکن گزید و کایدخورده در دهلران و شوهان در مهران سکونت گزید.

چشمه قیر، خون اژدها

این اثرطبیعی در منطقه حفاظت شده بوستان جنگلی آبگرم شهرستان دهلران قرار گرفته‌است.[نیازمند منبع]

نفت و گاز دهلران

میدان نفتی دهلران یکی از میادین نفتی ایران است، که در ۲۲ کیلومتری جنوب غربی دهلران در استان ایلام قرار دارد. میزان نفت خام این میدان ۴٬۲۱۲ میلیون بشکه برآورد می‌شود. از این مقدار ۶۳۵ میلیون بشکه آن قابل استحصال می‌باشد. این میدان دارای کلاهک گازی می‌باشد. این میدان در سال ۱۳۵۱ و توسط شرکت نفت ایران و انگلیس کشف شد و اولین چاه آن، در عمق ۶۷۵ حفاری شد. یک سال بعد دومین چاه، در فاصله ۱۰ کیلومتری مرز ایران و عراق تا عمق ۴٬۳۰۰ متر حفاری شد. تا پاییز ۱۳۸۸ مجموعاً ۳ حلقه چاه بر روی این میدان زده شده‌است.[نیازمند منبع]

در طول جنگ ایران و عراق این میدان مورد حمله قرار گرفت و آسیب دید که موجب قطع تولید نفت آن شد. امتداد ایران در خاک عراق، میدان ابوغریب قرار دارد.

در سال ۱۳۹۰روزانه ۱۵۰٬۰۰۰ بشکه نفت خام از طریق ۲۲ چاه فعال این میدان، استخراج می‌شد. نفت خام دهلران دارای ۴۳٫۳ درصد آ. پی. آی و ۷٫۲ درصد وزنی گوگرد است.[نیازمند منبع]

سرشناسان

منابع

  1. «بانک اطلاعات تقسیمات کشوری». وزارت کشور. بازبینی‌شده در ۰۹ نوامبر ۲۰۱۴. 
  2. “DEHLORĀN – Encyclopaedia Iranica”. Encyclopædia Iranica. 1994-12-15. Retrieved 2014-11-09. 
  3. قوم لر-سکندر امان الهی بهاروند-تهران:آگاه
  4. ۴٫۰ ۴٫۱ ۴٫۲ ۴٫۳ «موقعیت جغرافیایی شهر دهلران». شهرداری دهلران. بایگانی‌شده از نسخهٔ اصلی در ۲۰۱۳-۰۷-۲۵. بازبینی‌شده در ۰۹ نوامبر ۲۰۱۴. 
  5. «پایگاه جستجوی نامهای جغرافیایی». بازبینی‌شده در ۲۰۱۴-۱۱-۰۹. 
  6. «ایلام». مخابرات استان تهران. بازبینی‌شده در ۲۰۱۴-۱۱-۰۹. 
  7. «انتخاب مهندس رنجبر بعنوان سرپرست شهرداری». Index was outside the bounds of the array.. ۲۰۱۴-۱۱-۰۹. بازبینی‌شده در ۲۰۱۴-۱۱-۰۹. 
  8. «نتایج سرشماری ۱۳۹۰» (اکسل). درگاه ملی آمار. بایگانی‌شده از نسخهٔ اصلی در ۲۱ آبان ۱۳۹۲. 
  9. . شهرداری دهلران، یکشنبه ۱۸ آبان ۱۳۹۳. http://dehlorancity.ir/HomePage.aspx?TabID=4626&Site=DouranPortal&Lang=fa-IR. بازبینی‌شده در ۰۹ نوامبر ۲۰۱۴. 
  10. ۱۰٫۰ ۱۰٫۱ ۱۰٫۲ ۱۰٫۳ «اماکن دیدنی استان». اداره کل هواشناسی استان ایلام. بازبینی‌شده در ۰۹ نوامبر ۲۰۱۴.