پوری سلطانی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
پوراندخت سلطانی شیرازی
Pouri soltani.jpg
زادروز ۱۳۱۰
همدان
درگذشت ۱۶ آبان ۱۳۹۴ (۸۴ سالگی)
تهران
ملیت ایرانی
پیشه کتابدار ، نويسنده، مترجم‌، استاد دانشگاه، فرهنگ‌پژوه
شناخته‌شده برای بنیان‌گذاری کتابداری نوین در ایران
همسر مرتضی کیوان

پوراندخت (پوری) سلطانی شیرازی (زاده ۱۳۱۰ در همدان − درگذشته ۱۶ آبان ۱۳۹۴ تهران) از پایه‌گذاران علوم کتابداری و اطلاع‌رسانی در ایران.

پوراندخت سلطانی از بنیانگذاران کتابداری نوین ایران شناخته میشود.او طی پنجاه سال کار مستمر٬ تاثیر بسزایی بر فعالیت و شکل گیری کتابخانه ملی ایران داشته است.[۱] همسر او مرتضی کیوان (روزنامه نگار و منتقد ادبی) بود که در شهریور ۱۳۳۳ با هم دستگیر و زندانی شدند. در مهر همان سال٬ کیوان به جرم ضدیت با حکومت کودتا تیرباران شد. پوری پس از رهایی از زندان، از ایران مهاجرت و در انگلستان تحصیلات خود را در رشته زبان و ادبیات انگلیسی تکمیل کرد. پس ازبازگشت در کتابخانه بانک مرکزی مشغول به کار شد. چندی بعد با ادامه تحصیل در رشته کتابداری و سپس با تاسیس مرکز خدمات کتابداری تحول چشمگیری در توسعه کتابداری نوین در ایران ایجاد کرد. اکنون به حق پوری سلطانی را مادر کتابداری ایران مینامند. او و همکارانش با همه توان کوشیدند تا کتابخانه ملی ایران را به سطح علمی و فنی بزرگترین کتابخانه های ملی دنیا برسانند. همچنین سهم او در شیوههای نوین طبقه بندی کتاب ٬اسناد و مدارک و حفظ میراث مکتوب ایران و کمک به محققین رشتههای مختلف در یاد و خاطر بسیاری از پژوهشگران باقی است.

پوراندخت سلطانی شنبه ۱۶ آبان ۱۳۹۴ بر اثر بیماری ریوی درگذشت .

سلطانی جایزه ترویج علم ایران را از جانب انجمن کتابداری و اطلاع رسانی ایران دریافت کرده‌است.[۲]

زندگی‌نامه[ویرایش]

پوری سلطانی با مرتضی کیوان ازدواج کرد. هنوز سه ماه از ازدواج آن‌ها نگذشته بود که مرتضی کیوان به جرم عضویت در تشکیلات مخفی حزب توده ایران دستگیر و کم‌تر از دو ماه پس از دستگیری، در ۲۷ مهر ۱۳۳۳ اعدام شد.[۳]

پس از اعدام مرتضی کیوان، پوری سلطانی چند سالی را خارج از ایران زیست اما باز به ایران برگشت و پس از مدتی مرکز ملی کتابداری را پایه‌گذاری کرد و به عضویت هیئت علمی آن درآمد. او همچنین عضو هیئت علمی دانشگاه تهران و استاد گروه کتابداری کتابخانه ملی ایران بوده است.[۱]

مستند «برای کتابهایم» به کارگردانی رضا حائری درباره زندگی٬ کار و فعالیتهای پوراندخت سلطانی در کتابخانه ملی ایران است.[۴]

پوراندخت سلطانی چون شمع روشنگر بود.(گفتگو درباره کار و زندگی پوراندخت سلطانی)[۵]

برخی از آثار او[ویرایش]

  • سرعنوان‌های موضوعی فارسی، کتابخانه ملی ایران[۶]
  • دانشنامه کتابداری و اطلاع‌رسانی
  • خدمات فنی، تهران: کتابخانه ملی ایران[۶] (این کتاب از منابع آزمون کارشناسی ارشد در ایران است[۷])
  • راهنمای مجله‌ها و روزنامه‌های ایران، با همکاری رضا اقتدار، کتابخانه ملی ایران[۶]
  • خلاصه رده‌بندی ده‌دهی دیویی و نمایه نسبی، ملویل دیویی، مترجم: ابراهیم عمرانی، ویراستار: پوری سلطانی

منابع[ویرایش]