مسعود منفرد نیاکی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
سید مسعود منفرد نیاکی
تندیس منفرد نیاکی در شهر آمل
زادهٔ۱۸ بهمن ۱۳۰۸
آمل
درگذشتهٔ۶ مرداد ۱۳۶۴ (۵۵ سال)
کرج
مدفن
درجهسرلشکر
بخشیگان‌های رزمی
فرماندهی درجانشین فرمانده نیروی زمینی ارتش
فرمانده لشکر ۹۲ زرهی اهواز
فرمانده لشکر ۸۸ زرهی زاهدان
فرمانده قرارگاه فتح
جنگ‌ها و عملیات‌هاجنگ ایران و عراق
عملیات طریق‌القدس
عملیات فتح‌المبین
عملیات بیت‌المقدس
عملیات والفجر
عملیات رمضان
نشان‌هانشان فتح (درجه ۱)

مسعود منفرد نیاکی (زاده ۱۸ بهمن ۱۳۰۸ در آمل – درگذشته ۶ مرداد ۱۳۶۴ در کرج) سرهنگ زرهی نیروی زمینی ارتش جمهوری اسلامی ایران و فرمانده لشگر ۹۲ زرهی اهواز از ۱۳۶۰ تا ۱۳۶۳ بود. او در جنگ ایران و عراق و در عملیات‌های طریق‌القدس، فتح‌المبین، بیت‌المقدس، والفجر و رمضان، حضوری فعال داشت.[۱][۲]

سوابق نظامی[ویرایش]

وی در سال ۱۳۳۱ وارد دانشکده افسری ارتش شد و از ۱۳۳۴ با درجه ستوان دومی، فعالیت رسمی در ارتش شاهنشاهی ایران را آغاز کرد و در سال ۱۳۵۵ به درجه سرهنگی رسید. او در طول جنگ ایران و عراق، از ۱۳۵۹ تا ۱۳۶۰ فرمانده لشکر ۸۸ زرهی زاهدان و از ۱۳۶۰ تا ۱۳۶۳ نیز فرمانده لشکر ۹۲ زرهی اهواز بود. منفرد نیاکی در دوره‌ای نیز فرماندهی قرارگاه فتح و جانشینی فرمانده نیروی زمینی ارتش در جنوب را برعهده داشت.[۳] وی در دی‌ماه ۱۳۶۳ جانشین اداره سوم ستاد مشترک ارتش جمهوری اسلامی ایران شد و در تاریخ ۶ مرداد ۱۳۶۴ هنگام اجرای رزمایش توسط لشکر ۵۸ تکاور ذوالفقار، بر اثر اصابت ترکش خمپاره نیروهای خودی، کشته شد.[۴]

زندگی‌نامه[ویرایش]

سیدمسعود منفرد نیاکی در تاریخ ۱۸ بهمن ۱۳۰۸ در شهر آمل زاده شد. در سال ۱۳۳۱ پس از اخذ مدرک دیپلم متوسطه در رشته علوم طبیعی، وارد دانشکده افسری ارتش شد و در سال ۱۳۳۴ با درجه ستوان دومی، فعالیت رسمی در ارتش شاهنشاهی ایران را در رسته زرهی آغاز کرد.وی در سمت‌های مختلف فرماندهی در یگان‌های رزمی ارتش به انجام وظیفه پرداخت و مدارج تحصیلی را از دوره مقدماتی و عالی زرهی، تا دوره فرماندهی و ستاد و دانشکده پدافند ملّی، با موفقیت پشت سر گذاشت و در سال ۱۳۵۵ درجه سرهنگی دریافت نمود.[۵]

پس از وقوع انقلاب، در سال ۱۳۵۹ به سمت فرمانده لشکر ۸۸ زرهی زاهدان و در سال ۱۳۶۰ به سمت فرمانده لشکر ۹۲ زرهی اهواز منصوب گردید. وی در مسئولیت‌های فرماندهی در عملیات‌های طریق‌القدس، فتح‌المبین، بیت‌المقدس، والفجر و رمضان حضور داشت و در سمت فرماندهی لشکر ۹۲ زرهی خوزستان و فرمانده قرارگاه فتح در جنگ ایران و عراق ایفای نقش نمود. در آن دوره منفرد نیاکی از سوی علی صیاد شیرازی به جانشینی فرماندهی نیروی زمینی ارتش در جنوب کشور منصوب گردید و در طراحی عملیات‌های رزمی در جنگ ایران و عراق، نقش مؤثری ایفا نمود. منفرد از جمله فرماندهان ارتش بود، که در عملیات‌های مربوط به نبرد خرمشهر، حضوری فعال داشت. در دوم دی ماه ۱۳۶۳ با حکم سید علی خامنه‌ای (رئیس‌جمهور وقت) به ستاد مشترک ارتش جمهوری اسلامی ایران منتقل و به عنوان جانشین اداره سوم ارتش مشغول به فعالیت شد.[۶]

تحصیلات[ویرایش]

مسئولیت‌ها[ویرایش]

درگذشت[ویرایش]

سیدمسعود منفرد نیاکی در تاریخ ۶ مرداد ۱۳۶۴ به عنوان نماینده ستاد مشترک ارتش و ناظر بر عملیات لشکر، در رزمایش آموزشی لشکر ۵۸ تکاور ذوالفقار، که در شرایط و مهمات جنگی اجرا گردید، شرکت نمود و در این رزمایش بر اثر اصابت ترکش خمپاره آتش نیروهای خودی، کشته شد.[۸]

یادبودها[ویرایش]

  • در شهر آمل؛ محل زادگاه مسعود منفرد نیاکی، بلواری به نام او نام‌گذاری و تندیسی از وی نیز در آن محل نصب شده است.
  • در تهران بوستانی در خیابان شریعتی، به یادبود منفرد نیاکی نام‌گذاری شده‌است.[۹]
  • در اهواز بیمارستانی با عنوان بیمارستان ۵۷۸ شهید مسعود منفرد نیاکی، در کنار پادگان لشکر ۹۲ زرهی، به یاد وی، نام‌گذاری شده است.
  • کتاب زندگی‌نامه مسعود منفرد نیاکی، تحت عنوان ردپای پیر، به قلم علیرضا پوربرزگ وافی، توسط انتشارات خادم‌الرضا و به سفارش هیئت معارف جنگ، به چاپ رسیده است.[۱۰]
  • فیلم مستند؛ آخرین فصل عشق، به سفارش نیروی زمینی ارتش و با محوریت؛ شرح چگونگی تدوین کتاب پدر بزرگ شامل زندگی‌نامه مسعود منفرد نیاکی، ساخته شده است، که این مستند از شبکه سوم سیما پخش گردید.[۱۱]
  • مستند رد پای مرد
  • مستند نیمه پنهان ماه

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. «زندگی‌نامه مسعود منفرد نیاکی». هیئت معارف جنگ.
  2. «سالروز شهادت امیر سرلشکر مسعود منفرد نیاکی». ایسنا. ۲۰۲۰-۰۷-۲۷. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۱۰-۰۵.
  3. «مروری بر زندگی سرتیپ سید مسعود منفرد نیاکی». نوید شاهد.
  4. 2183 (۲۰۱۹-۰۹-۲۶). «"ردپای پیر"؛ روایت شیفتگی و شهادت یک فرمانده». ایرنا. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۱۰-۰۵.
  5. «مروري بر زندگي تيمسار سرتيپ سيد مسعود منفرد نياكي». navideshahed.com. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۱۰-۰۵.
  6. «گرامیداشت سرلشکر شهید منفرد نیاکی و تجلیل از 5 همرزم شهیدش برگزار شد». defapress.ir. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۱۰-۰۵.
  7. «تندیس سرلشکر شهید منفردنیاکی رونمایی شد». ایسنا.
  8. Behnegarsoft.com (۲۰۰۹-۱۱-۲۶). «خاطراتي از سرلشكر شهيد». خبرگزاری کتاب ايران (IBNA). دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۱۰-۰۵.
  9. «بوستان منفرد نیاکی (هلال احمر)». شهرداری تهران. بایگانی‌شده از اصلی در ۲۲ آوریل ۲۰۱۷.
  10. انتشار زندگی‌نامه سرلشکر منفرد نیاکی (مؤسسه تبیان)
  11. «شرح نگارش زندگي نامه شهيد "منفرد نياكي" در يك فيلم مستند». navideshahed.com. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۱۰-۰۵.