مدرسه فیضیه

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
مدرسه فیضیه
250 RIALS-IRI.jpg
سکه ۲۵۰ ریالی با طرح مدرسه فیضیه قم
کشور  ایران
استان استان قم
شهرستان قم
اطلاعات اثر
کاربری مدرسه
دیرینگی دوران‌های تاریخی پس از اسلام
دورهٔ ساخت اثر دوران‌های تاریخی پس از اسلام
مالک فعلی اثر ایت الله ملکا
اطلاعات ثبتی
شمارهٔ ثبت ۲۰۷۱۵
تاریخ ثبت ملی ۹ بهمن ۱۳۸۶
نقشه، تطبیق سال ۱۳۹۲ و ۱۲۲۰ شمسی

نام قدیم مدرسه فیضیه و نام جدید مدرسه: شیخ نوری،[۱] حسین محدث نوری، خاتم المحدثین، علامه محدث نوری، میرزا حسین نوری،[۲] علامه نوری، میرزای نوری، محدث ، حاجی نوری یا مدرسه نوری.

فیضیه مربوط به سده‌های میانه دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در قم، جنب حرم معصومه، میدان آستانه مقدسه واقع شده و این اثر در تاریخ ۹ بهمن ۱۳۸۶ با شمارهٔ ثبت ۲۰۷۱۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.[۳]

تاریخچه[ویرایش]

این مدرسه در نیمهٔ اول قرن سیزدهم هجری قمری (محدوده سال‌های ۱۱۶۵ تا ۱۲۱۵ شمسی) جایگزین مدرسه آستانه شد که به اعتبار متون معتبر تاریخی، آن مدرسه از میانه قرن ششم هجری قمری وجود داشته و درعصر صفوی تجدید بنا شده بود. بنای مدرسه چهار ایوانی است و در دو طبقه با ۴۰ حجره پایینی متعلق به عصر قاجار و ۴۰ حجره بالایی متعلق به قرن چهاردهم هجری قمری بنا شده است. قدیمی‌ترین بخش مدرسه، ایوان جنوبی آن است که به تاریخ ۹۳۹ هجری قمری با کاشی‌های زیبای معرق، متعلق به عصر صفوی تزیین شده است و سر در صحن عتیق آستانه حرم معصومه دختر موسی بن جعفر محسوب می‌شود.[۴]

یورش به مدرسه[ویرایش]

روز جمعه مصادف با دوم فروردین ۱۳۴۲ و برابر با ۲۵ شوال سالروز شهادت جعفر صادق، امام ششم شیعیان، به دنبال اعلام عزای عمومی و سخنرانی‌های خمینی و تلاش وی در جهت بسیج علما در سراسر کشور، اطلاعیه‌های فراوانی از سوی مجامع مذهبی و مساجد و کانون‌های تبلیغاتی برای برپایی جلسات پراکنده گردید و در اطلاعیه‌ها دعوت شده بود که مردم به سخنان بیان شده در این مجالس در رابطه با حوادث چند ماهه اخیر کشور گوش فرا دهند. رژیم محمدرضا شاه نیز در مقابل این تحرک خود را آماده می‌کرد. در روز موعود از سوی مراجع سه مجلس بزرگ در قم برگزار گردید. مجلس اول صبح جمعه در منزل خمینی، مجلس دوم به میزبانی آیت‌الله شریعتمداری و مجلس سوم به دعوت آیت‌الله گلپایگانی در بعداز ظهر همان روز در مدرسه فیضیه برگزار گردید.[۵]

به گفته دنیل برومبرگ، رژیم وقت جمعی از اوباش را برای حمله به طلبه‌های اطراف مدرسه ترغیب کرده بود.[۶] بر اساس برنامه قبلی، عده‌ای کماندو، با لباس کشاورزان و در حالی که به چاقو و چوب مسلح بودند، به وسیله چند دستگاه اتوبوس شرکت واحد از تهران وارد قم شدند. علاوه بر این تعداد زیادی سرباز و نیروهای ویژه شهربانی در اطراف صحن حرم فاطمه معصومه و مدرسه فیضیه تجمع کرده بودند. این عده پس از مانوری کوتاه در شهر به سوی دروازه قم رفتند و در آنجا مستقر شدند. هنگامی که سخنرانی در مدرسه فیضیه جریان داشت، نیروهای رژیم محمدرضاه شاه به مدرسه حمله کردند. این نیروها پس از رساندن خود به پشت بام‌های اطراف به تیراندازی به طرف روحانیون پرداختند و تعدادی از طلاب را نیز از پشت بامها به زمین پرتاب کردند.[۷]

نگارخانه[ویرایش]

تصویر مدرسه فیضیه قم روی اسکناس یک هزار ریالی

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. سید روح‌الله خمینی: شیخ نوری یکی از آن نمونه‌های سلف صالح بود که وجودشان در این روزگار چون کیمیا، کمیاب است، او استاد استناد بلکه بزرگترین استاد اسناد و مدارکی است که تا روز معاد خواهند ماند.»
  2. خاتم المحدثین حاج میرزا حسین نوری صاحب مستدرک الوسایل؛ مجید نقدی؛ حوزه علمیه
  3. «دانشنامهٔ تاریخ معماری ایران‌شهر». سازمان میراث فرهنگی و گردشگری ایران. بایگانی‌شده از نسخهٔ اصلی در ۲۳ اکتبر ۲۰۱۵. بازبینی‌شده در ۱۹/۵/۲۰۱۱. 
  4. http://www.irden.com/fun/tour/detail.php?ID=49803 اماکن دیدنی ایران، مدرسه فیضیه قم
  5. http://www.imam-khomeini.ir/fa/n3012/سرویس_های_اطلاع_رسانی/تاریخ/فاجعه_هجوم_به_مدرسه_فیضیه_و_واکنش_حضرت_امام_خمینی(س)
  6. https://books.google.com/books?id=aPT9QRtDMr8C&pg=PA74&lpg=PA74&dq=attack+to+feyziye
  7. http://www.ir-psri.com/Show.php?Page=ViewArticle&ArticleID=195