بافت همبند
| بافت پیوندی | |
|---|---|
.jpg) بخش اپیدیدیم. بافت همبند (آبی) پشتیبان بافت پوششی (ارغوانی) | |
| جزئیات | |
| شناسهها | |
| لاتین | Connective Tissue |
| MeSH | D003238 |
| FMA | 96404 |
بافت پیوندی یا بافت همبند که به آن بافت متصل (به انگلیسی: Connective tissue) نیز گفته می شود، نوعی بافت اصلی جانوری که از جمله کارهای آن حفاظت و پشتیبانی از بافتهای دیگر است.
بهطور خلاصه، سلولهای بدن در چهار نوع بافت پایه به نامهای پوششی،[۱] پیوندی، ماهیچهای و عصبی سازماندهی میشوند.[۲] فراوانترین بافت در بدن انسان، بافت پیوندی است.[۳][۴]
غضروفها، استخوانها و خون انواعی از بافت پیوندی محسوب میشوند. این بافت علاوه بر حفاظت و پشتیبانی از بافتهای دیگر، باعث ارتباط ساختارهای بدن نیز میگردد. مشارکت در تبادل مواد غذایی و ترمیم بافتی از وظایف دیگر بافت پیوندی است.[۵][۶]
انواع بافت پیوندی
[ویرایش]بافت پیوندی را میتوان به سه نوع بافت تقسیم کرد که عبارتند از:[۷]
بافت پیوندی سست
[ویرایش]نرم و انعطافپذیر بوده و شامل میزان زیادی از ماده
بین سلولی(شفاف ،بی رنگ و چسبنده) است. سلولهای ماست سل، فیبروبلاست، چربی و اندوتلیال عروق خونی، جز سلولهای بافت همبند سست هستند.[۸][۹]
بافت عناصر خونی
[ویرایش]شامل سلولهای خون، مغز استخوان و بافت لنفی است.
بافت پیوندی نگهدارنده محکم
[ویرایش]شامل غضروف، استخوان و بافت پیوندی متراکم است.[۱۰] کلاژن به میزان زیادی در بافت همبند متراکم وجود دارد که در ساختمان تاندون (جهت اتصال عضله به استخوان) و همچنین رباط (جهت اتصال استخوان به استخوان) دیده میشود. بافت پیوندی متراکم، در بسیاری از ارگانها و ساختارهای بدن مانند کلیه و قلب نیز به کار میرود، مثلاً با ایجاد لایهای از این بافت، کپسولی را برای آنها ایجاد میکند.
اجزای بافت پیوندی
[ویرایش]بافت همبندی
[ویرایش]بافت همبندی از دو قسمت مهم تشکیل میگردد که عبارتند از:
سلولهای پیوندی
[ویرایش]سلولهای بافت پیوندی به صورت عمومی عبارتند از:
ماتریکس خارج سلول بافتی (Matrix)
[ویرایش]ماتریکس از رشتهها (Fibers) و ماده زمینهای غلیظ (یک جز نسبتاً بیشکل) ساخته میشود (برخی از مؤلفان «ماتریکس» را تنها برای ماده غلیظ[۱۱] به کار میبرند).[۱۲]
رشتههای بافت پیوندی
[ویرایش]بافت پیوندی دارای سه نوع فیبر یا رشتهاست:
الف) رشته کلاژن(Collagenic fiber): این رشته که از پروتئینی به نام کلاژن ساخته میشود، در پوست، رباطها، تاندونها و بسیاری از ساختارهای دیگر بدن وجود دارد. کلاژن یک پروتئین سفت و غیر زنده بوده، اما در عین حال به میزان بسیار زیادی در بافتها مشاهده میشوند.[۱۳][۱۴]
ب) رشته شبکهای یا مشبک(Reticular fiber). این رشتهها بینهایت لاغر هستند و یک شبکه قابل انعطاف را در ارگانهای مربوطه جهت تغییراتی در شکل یا حجم ایجاد میکنند. رشتههای شبکهای یا رتیکولر را میتوان در طحال، کبد، رحم و لایه عضلانی رودهای یافت.[۱۵][۱۶][۱۷][۱۸]
ج) رشته کشسان یا ارتجاعی(Elastic fiber). این رشتهها به علت انعطافپذیر بودن، قابلیت کشش و برگشت به حالت اولیه را دارند. رشتههای ارتجاعی در بسیاری ساختارهای بدن وجود دارند که به عنوان مثال میتوان به شریان آئورت، ششها و پوست اشاره کرد.[۱۹]
هر سه نوع رشته کلاژن، رتیکولر و کشسان یک بافت فیبروز محسوب میشوند که وظیفه نگه داشتن سلولها را در کنار هم برعهده دارند.
ماده زمینهای غلیظ
[ویرایش]ماده زمینهای از شبکههای هیدراتهای از پروتئینها، بیشتر در ارتباط با کربوهیدراتها (گلیکوپروتئین و پروتئوگلیکان)، فضاهای بزرگی که در آن شامل آب، نمکها و مواد قابل انتشار است، ساخته میشود.[۲۰]
جستارهای وابسته
[ویرایش]نگارخانه
[ویرایش]
پانویس
[ویرایش]- ↑ Epithelial
- ↑ Carol Mattson Porth.Page 22
- ↑ Biga, Lindsay M.; Dawson, Sierra; Harwell, Amy (26 September 2019). "4.1 Types of Tissues" (به انگلیسی). Retrieved 30 July 2022.
- ↑ Biga, Lindsay M.; Dawson, Sierra; Harwell, Amy; Hopkins, Robin; Kaufmann, Joel; LeMaster, Mike; Matern, Philip; Morrison-Graham, Katie; Quick, Devon (2019), "4.3 Connective Tissue Supports and Protects", Anatomy & Physiology (به انگلیسی), OpenStax/Oregon State University, retrieved 2021-04-16
- ↑ Mathews, M. B. (1975). Connective Tissue, Macromolecular Structure Evolution. Springer-Verlag, Berlin and New York. link.
- ↑ Aterman, K. (1981). "Connective tissue: An eclectic historical review with particular reference to the liver". The Histochemical Journal. 13 (3): 341–396. doi:10.1007/BF01005055. PMID 7019165. S2CID 22765625.
- ↑ Carol Mattson Porth.Page 18
- ↑ Shostak, Stanley. "Connective Tissues". Retrieved 9 December 2012.
- ↑ Carol Mattson Porth; Glenn Matfin (1 October 2010). Essentials of Pathophysiology: Concepts of Altered Health States. Lippincott Williams & Wilkins. pp. 24–. ISBN 978-1582557243. Retrieved 11 May 2011.
- ↑ Dense connective tissue
- ↑ Ground substance
- ↑ Gray's Anatomy.Page 58
- ↑ Potter, Hugh (2012). "The Connective Tissues". ucc.edu.
- ↑ Collagenic fiber (۲۰۲۵-۰۹-۱۹). «اگزوزوم برای اسکار».
- ↑ "5.3.4: Fluid Tissues". Biology LibreTexts (به انگلیسی). 21 May 2021. Retrieved 2 August 2022.
- ↑ Caceci, Thomas. "Connective Tisues". Archived from the original on 6 January 2013. Retrieved 9 December 2012.
- ↑ "Supporting Connective Tissue | Human Anatomy and Physiology Lab (BSB 141)". courses.lumenlearning.com. Retrieved 2021-04-16.
- ↑ Karki, Gaurab (2018-02-23). "Fluid or liquid connective tissue: blood and lymph". Online Biology Notes (به انگلیسی). Retrieved 2021-04-16.
- ↑ Schleip, R; Hedley, G; Yucesoy, CA (October 2019). "Fascial nomenclature: Update on related consensus process". Clinical Anatomy. 32 (7): 929–933. doi:10.1002/ca.23423. PMC 6852276. PMID 31183880.
- ↑ Gray's Anatomy.Page 62
منابع
[ویرایش]- Carol Mattson Porth.Pathophysiology:concepts of altered health states.Publisher:Lippincott.Third Edition.ISBN 0-397-54723-4
- Williams & Warwick/ Gray's Anatomy.THIRTY-SEVENTH EDITION.ISBN 0443041776
