ابن بیطار

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
ابن بیطار
Ibn al-Baytar.JPG
مجسمهٔ ابن بیطار در مالاگا، اسپانیا
زادهٔ ۱۱۹۷
مالاگا
مرگ ۱۲۴۸
دمشق
زمینه فعالیت گیاه‌شناسی، دانشمند، داروساز، پزشک
شناخته‌شده برای آرایه‌شناسی آلفا، سرطان‌شناسی
تأثیرات موسی بن میمون

ضیاء الدین ابو محمد عبدالله احمد بن محمد مالکی، عالم مسلمان مشهور به ابن بیطار، گیاه‌شناس و دارو شناس اندلسی اواخر قرن ششم ه. ق در مالقه اسپانیا (اندلس قدیم)متولد شد.

تحصیلات[ویرایش]

ابن بیطار در اشبیلیه، که در آن روزگار مرکز بزرگ علم و ادب بود، نزد استادانی چون عبدالله بن صالح، ابوالحجاج یوسف بن موراطیر و بویژه، گیاه‌شناس نامی اشبیلی و ابوالعباس احمدبن محمد، مشهور به ابن الرومیه، دانش آموخت و به بررسی و گردآوری گیاهان دارویی پرداخت. او تحصیلات عالیه اش را در اشبیلیه به پایان رساند و در گیاه‌شناسی و داروشناسی زیر نظر معلمان برجسته تخصص یافت. وی با همراهی و سرپرستی اساتیدش، گیاهان مناطق اطراف محل اقامتش را جمع‌آوری کرد و روی تک تک آنها تحقیقات متعددی را انجام می‌داد. او برای تحقیق بیشتر بعد از مدتی شروع به سفر کرد و از مغرب (مراکش، الجزیره و تونس) و کشورهای یونان و روم و آسیای صغیر و سوریه، در مشرق دیدن کرد. وی در دمشق به همراه شاگردش ابن ابی اصبیعه مجموعه‌های زیادی از گیاهان را جمع‌آوری نمود و به واقع بزرگ‌ترین صاحب نظر در زمینهٔ دانش گیاهان بود.

آثار[ویرایش]

شاخص‌ترین اثر او الجامع المفردات و الادویه و الاغذیه است که آن را در سال ۶۴۶ ه. ق کامل کرد. این کتاب در واقع بزرگ‌ترین دائرةالمعارف داروشناسی برجا مانده از قرون وسطی می‌باشد. در این تألیف وی به ترتیب الفبا، حدود ۱۴۰۰ دارو و خوراکی مفرد گیاهی و کانی و جانوری را با استناد به بیش از ۱۵۰ مأخذ و با استفاده از تجارب و مشاهدات شخصی (حدود ۴۰ مورد) آورده است که با کتاب دوم قانون ابن سینا که حاوی تقریباً ۸۰۰ ماده است، قابل مقایسه است.

سایر آثار وی عبارتند از:

  • کتاب الافعال الغریبة و الخواص العجیبة
  • کاشف الویل فی معرفة امراض الخیل
  • میزان الطب

منابع[ویرایش]

قویم تاریخ، فرهنگ و تمدن اسلام و ایران

دائرةالمعارف بزرگ اسلامی