عادا یونات

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
عادا یونات
Ada Yonath Weizmann Institute of Science.jpg
متولد ۲۲ ژوئن ۱۹۳۹(۱۹۳۹-06-۲۲) ‏(۷۴ سال)
اورشلیم , اسرائیل
محل زندگی رخووت
ملیت Flag of Israel.svg اسرائیل
رشته فعالیت بلورشناسی
محل کار موسسه عالی علوم وایزمن
دانشگاه شیکاگو
جوایز جایزه ولف در شیمی (۲۰۰۶)
Nobel prize medal.svg جایزه نوبل شیمی (۲۰۰۹)
دین یهودیت[۱]

عادا یونات (به عبری: עדה יונת) (به انگلیسی: Ada E. Yonath) شیمی‌دان و بلورشناس اسرائیلی است که به خاطر فعالیتش در زمینه کشف ساختار و کارکرد روند تکوین پروتئین در سلول‌ها، جایزه نوبل شیمی سال ۲۰۰۹ را دریافت کرده است.[۲][۳] او ریاست بخش تحقیقاتی موسسه عالی علوم وایزمن را عهده دار می‌باشد. یونات هم‌چنین عضو آکادمی ملی علوم آمریکا و سازمان زیست‌شناسی مولکولی اروپا می‌باشد. او تحقیقات خود را در زمینه بیوسنتز پروتئین از طریق بلورشناسی ریبوزوم آغاز کرد.

عادا یونات، در سال ۱۹۸۰ اولین کریستال ریبوزوم را ساخت.[۴] او هم‌چنین در سال ۲۰۰۶ میلادی، جایزه ولف در شیمی را از آن خود کرد.[۵]

خانواده و زندگی[ویرایش]

او در سال ۱۹۳۹ در اورشلیم به دنیا آمد. والدین او از مهاجران لهستانی باورمنده به جنبش صهیونیسم بودند که قبل از تاسیس کشور اسرائیل به قیمومیت بریتانیا بر فلسطین مهاجرت کرده بودند. خانواده او در اورشلیم اقامت داشتند.[۶][۷] پدر او یک خاخام بود و با کمک مادر عادا، در یکی از مناطق مذهبی اورشلیم، یک مغازه خواربار فروشی را برای گذران زندگی اداره می‌کردند.[۸]

او دخترخاله روچاما مارتون، روان‌شناس و فعال حقوق بشر اسرائیلی است.[۹]

تحصیلات[ویرایش]

عادا یونات، مدرک کارشناسی خود را از دانشگاه عبری اورشلیم در رشته شیمی و مدرک کارشناسی ارشد خود را نیز از دانشگاه عبری اورشلیم در رشته بیوشیمی دریافت کرد. در سال ۱۹۶۸ میلادی، موفق به دریافت مدرک دکترای خود از موسسه عالی علوم وایزمن، در رشته بلورشناسی شد.[۱۰]

جایزه نوبل شیمی[ویرایش]

آکادمی سلطنتی علوم سوئد، جایزهٔ نوبل شیمی سال ۲۰۰۹ را به عادا یونات و دو دانشمند آمریکایی به نام‌های توماس استیتز و ونکاترامان راماکریشنان اعطاء کرد.[۱۱]

پروفسور عادا یونات، پس از شنیدن اعطاء شدن جایزه نوبل به وی، به خبرنگاران گفت: «دریافت این جایزه، در درجه نخست، افتخار بزرگی برای کشور اسرائیل است که به من و امثال من امکان داد این چنین رشد کنیم و دانش اندوزیم».[۱۲]

باورهای سیاسی[ویرایش]

عادا یونات در مصاحبه‌ای رادیویی با رادیو گلگلتز که متعلق به نیروهای دفاعی اسرائیل است، خواستار آزادی تمامی زندانیان فلسطینی و بازگرداندن آنان به مناطق خودگردان فلسطین شد. وی گفت: «تمام زندانیان، مستقل از اینکه معامله‌ای بر سر آزادی گیلعاد شلیط صورت گیرد یا نه باید آزاد شوند».[۱۳] وی هم‌چنین معتقد است که «اگر فلسطینی‌ها زندانی نشوند، در صدد ربودن اسرائیلی‌ها نیز بر نمی‌آیند».[۱۴]


پانویس[ویرایش]