کریمه

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
(تغییرمسیر از شبه جزیره کریمه)
پرش به: ناوبری، جستجو

مختصات: ‏۰″ ۶′ ۳۴°شرقی ‏۰″ ۵۶′ ۴۴°شمالی / ۳۴٫۱غرب ۴۴٫۹۳۳۳۳۳جنوب / -۳۴٫۱;-۴۴٫۹۳۳۳۳۳

جمهوری خودمختار کریمه

Автономна Республіка Крим
Автономная Республика Крым
قِرِم مختار جمهوریتی
پرچم کریمه نشان کریمه
پرچم نشان ملی
Location of Crimea
Location of Crimea within Ukraine
شعار:
«Процветание в единстве» رفاه در یکپارچگی
سرود میهنی:
«Нивы и горы твои волшебны, Родина»
'دشت‌ها و کوه‌هایت پرشکوهند ای سرزمین من'
پایتخت سیمفروپول
بزرگ‌ترین شهر سیمفروپول، یوپاتوریا، کرچ، تئودوزیا، یالتا
زبان رسمی اوکراینی. روسی زبان اصلی رسمی در عمل. تاتاری کریمه هم بکار می‌رود.
حکومت جمهوری خودمختار بخشی از اوکرائین
رئیس جمهور رئیس جمهور اوکرائین ویکتور یوشچنکو
نخست‌وزیر آناتولی بوردیوگوف
سخنگوی مجلس بوریس دیچ
مساحت ۲۶٬۲۰۰ کیلومتر مربع
جمعیت ۱٬۹۹۴٬۳۰۰ (۲۰۰۵)
واحد پول هریونیای اوکرائین (UAH)
پسوند اینترنتی .crimea.ua
پیش‌شماره تلفنی +۳۸۰
اختلاف زمان UTC
Crimea republic map.png

کریمه ((به اوکراینی: Крим)، (به روسی: Крым)‏، (به تاتاری: Qırım)‏)، این شبه جزیره در شمال ساحل دریای سیاه قرار دارد. این منطقه بخشی از اوکراین بوده و از نظر سیاسی منطقه‌ای خودمختار (جمهوری خودمختار) محسوب می‌شود و جدا از حکومت اواکراین دارای مجلس و دولت مستقل بوده و رئیس دولت نیز عضو هیئت وزیران اواکرین می‌باشد. مساحت این جمهوری ۲۵٬۵۰۰ کیلومتر مربع و جمعیت آن حدود ۲٬۳۰۰٬۰۰۰ نفر می‌باشد. پایتخت این جمهوری شهر سیمفروپول است. از شهرهای مهم و زیبای کریمه می‌توان به: سواستوپول، کرچ، ایوپاتوریا، یالتا، فئودوسیا نام برد. زبان رسمی این جمهوری اوکراینی بوده ولی زبان‌های روسی و تاتار کریمه‌ای زبان‌های اصلی و پرتکلم محسوب می‌شود.

محتویات

جغرافیا منطقه [ویرایش]

این شبه جزیره از طرف جنوب و غرب با دریای سیاه و از شرق با دریای آزوف احاطه شده و با باریکه‌ای نازک در شمال به سرزمین اصلی متصل گردیده است.

جمعیت [ویرایش]

با توجه به سرشماری انجام شده در سال ۲۰۰۱ جمعیت این شبه جزیره ۲٬۰۳۳٬۷۰۰ نفر و تراکم جمعیت نیز ۷۸ نفر در هر کیلومتر مربع تخمین زده‌اند. در سال ۲۰۰۵ جمعیت این جزیره حدود ۲٬۳۰۰٬۰۰۰ نفر و سال ۲۰۰۷ جمعیت ساکن ۲٬۰۰۵٬۱۲۷ نفر برآورد شده است. شهرهای مهم در کریمه عبارتند از:

ردیف شهر تا سال جمعیت
۱ سیمفروپول ۲۰۰۵ ۳۴۲٬۵۰۰
۲ سواستوپول ۲۰۰۵ ۳۶۰٬۰۰۰
۳ کرچ ۲۰۰۵ ۱۵۲٬۲۰۰
۴ ایوپاتوریا ۲۰۰۵ ۱۰۵٬۲۰۰
۵ یالتا ۲۰۰۵ ۹۰٬۰۰۰
۶ فئودوسیا ۲۰۰۴ ۶۹٬۲۰۰

بر اساس یک نظر سنجی از حدود ۱٬۲۴۷٬۳۰۰ نفر شهروندان کریمه مشخص گردید ۶۲٫۷% درصد مردم در شهرها و ۳۷٫۳% درصد مردم کریمه در روستا زندگی می‌کنند. طبق همین آمار کریمه دارای ۱۶ شهرستان، ۵۶ شهر و ۹۵۷ روستا است.

فرهنگ [ویرایش]

نژاد [ویرایش]

با توجه به سرشماری انجام شده در سال ۲۰۰۱ گروه‌های اصلی قومی به ترتیب روسها (۵۸٫۳۲%)، اواکرینی (۲۴٫۳۲%)، تاتار کریمه (۱۲٫۱%)، بلاروس (۱٫۴۴%)، تاتار (۰٫۵۵%)، ارمنی (۰٫۴۳%)، یهودی (۰٫۲۲%) و گروه دیگر (۲٫۶۲%) که متشکل از گرجی، آلمانی، بلغاری، یونانی و آذری جمعیت این منطقه را تشکیل می‌دهند.

زبان [ویرایش]

با اینکه زبان اوکراینی زبان رسمی این منطقه است ولی ۷۷% درصد مردم به روسی صحبت می‌کنند. بعد از روسی، زبان تاتاری کریمه با ۱۰٫۱% درصد در رتبه دوم قرار دارد. با اینکه اوکراینی زبان رسمی دولت شناخته می‌شود باز هم بیشتر مکاتبات اداری به زبان روسی انجام و دولت و بلاخص سیستم آموزشی اوکراین در رواج زبان اوکراینی ناموفق بوده است. نفوذ و گسترش فرهنگ و زبان روسی در میان گروهای قومی بجز تاتارهای کریمه در میان بلاروس‌ها، ارمنی‌ها، مجاری‌ها، لهستانی‌ها و رومانیایی‌ها در حال افزایش می‌باشد.

دین [ویرایش]

گروههای وابسته به اسلاوها (روس‌ها، اوکراینی، بلغارها) و همچنین یونانی‌ها عمدتا پیرو کلیسای ارتدکس مسیحی و ارامنه نیز پیرو کلیسای ارمنستان می‌باشند. تاتارهای کریمه و برخی گروههای دیگر اکثراً مسلمان سنی هستند و مرکز اسلامی اواکراین در این کریمه می‌باشد. گروههای کوچک همچون یهودیان و تعداد کمی مسیحی پروتستان نیز وجود دارد.

تبعید [ویرایش]

از لحاظ تاریخی و شواهد بدست آمده در منطقه کریمه مردمان مختلفی در طول دوران‌های مختلف زندگی کردند که شامل اقوام هندواروپایی از جمله کریمگوتر که حدود ۲۵۰ سال قیل از میلاد در منطقه ساکن بوده است. تاتارها نخستین بار در سال ۱۴۰۰ میلادی در این منطقه ساکن گردیدند. سال ۱۹۳۹ در دوران اتحاد جماهیر شوروی با توجه به سرشماری جمعیت کریمه ۱٬۱۲۶٬۴۲۹ نفر بوده که ۵۱٫۵% درصداز ساکنین کریمه روس و ۲۵٫۹% درصد تاتارهای کریمه تشکیل می داده است. در خلال نیم قرن آزار و اذیت و تبعید تاتارها به آسیای مرکزی و سیبری و رانده شدن از وطن توسط شوروی، طی سرشماری انجام گرفته در سال ۱۹۸۹ جمعیت تاتارهای کریمه ساکن کریمه حدوداً ۳۸٬۰۰۰ نفر برآورد شده است. بطوری که اکثر جمعیت تاتارهای کریمه پس از استقلال کریمه از آسیای میانه به کریمه برگشتند.

حکومت [ویرایش]

حکومت کریمه جمهوری پارلمانی مستقل از اواکراین است. قوه مقننه یا پارلمان کریمه دارای ۱۰۰ نفر نماینده بوده و مصوبات و قوانین تصویب شده توسط پارلمان بایستی توسط رئیس جمهوری اجرا شود. رئیس دولت و هئیت وزیران بر عهده نخست وزیر بوده که بوسیله رئیس جمهور معرفی و توسط پارلمان منصوب می‌گردد. پارلمان کریمه می‌تواند با موافقت و تایید رئیس جمهور، نخست وزیر را عزل نماید. طبق قانون اساسی رئیس تشریفاتی و اسمی دولت کریمه، رئیس جمهور اوکراین است و این جمهوری حق داشتن پرچم ملی، نماد ملی و قانون اساسی خاص خود را دارا می‌باشد، ولی قانون اساسی بایستی با قانون اساسی اوکراین منطبق و نامغایر نباشد. در سال ۱۹۹۴ پارلمان کریمه تهدید به انحلال وضعیت خودمختاری کریمه توسط پارلمان اوکراین گردید، در صورتیکه پارلمان کریمه هیچ تصمیم گیری خلاف قانون اساسی اوکراین انجام نداده است. جمهوری خودمختار کریمه علاوه بر شبه جزیره، جزیره توزلا در تنگه کرچ (این جزیره مورد مناقشه با روسیه می‌باشد.)، جزایر سیواس، جزیر چوتوک، بخش شمالی تنگه آرابات و منطقه خرسون در حاکمیت خود دارد.

تقسیمات کشوری [ویرایش]

کریمه از لحاظ تقسیمات اداری به ۲۵ منطقه تقسیم شده است. ۱۴ استان و ۱۱ شهر خودمختار (که رسما توسط شهرداری شهر اداره می‌شود). شهردارهای شهرهای خودمختار توسط رئیس جمهور اواکراین و نخست وزیر کریمه منصوب و بقیه شهرداری‌ها طی برگزاری انتخابات عمومی انتخاب می‌شوند. شهر سواستوپول تنهای شهری است که از نظر اداری و دولتی به عنوان بخشی از کریمه مورد شمارش و حساب نمی‌آید.

تقسیمات استانی [ویرایش]

  • Bachtjisaraj rajon
  • Bilohirsk rajon
  • Dzjankoj rajon
  • Kirovske rajon
  • Krasnohvardijske rajon
  • Krasnoperekopsk rajon
  • Lenine rajon
  • Nizjnohirskyj rajon
  • Pervomajske rajon
  • Rozdolne rajon
  • Saky rajon
  • Simferopol rajon
  • Sovjetskyj rajon
  • Tjornomorske rajon

تقسیمات شهرهای خودمختار [ویرایش]

  • Alusjta kommun
  • Armjansk kommun
  • Dzjankoj kommun
  • Jevpatorija kommun
  • Kertj kommun
  • Krasnoperekopsk kommun
  • Saky kommun
  • Simferopol kommun
  • Sudak kommun
  • Feodosija kommun
  • Jalta kommun
  • Sevastopol kommun (شهر ویژه)

منابع [ویرایش]