سابایون لینوکس

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
سابایون لینوکس
Sabayon 5.4 logo.svg
Sabayon-7.png
سابایون ۷ با میزکار کی‌دی‌ای
شرکت / تولیدکننده فابیو ارکولیانی و گروهش
خانوادهٔ سیستم‌عامل گنو/لینوکس
وضعیت کاری در جریان
مدل منبع ترکیبی
نخستین انتشار ۲۸ نوامبر ۲۰۰۵ (۲۰۰۵-11-۲۸)
آخرین نسخهٔ پایدار (انتشار غلطان) ۱۰٫۰ / ۱۳ سپتامبر ۲۰۱۲؛ ۵۸۰ روز پیش
روش به‌روزرسانی انتروپی (Equo, Rigo) / ایمرج
مدیر بسته انتروپی(Equo, Rigo) / پرتیج
بسترهای پشتیبانی‌شده آی‌ای-۳۲, ایکس۸۶-۶۴
گونهٔ هسته هسته یکپارچه
فضای کاربری گنو
میانای کاربر پیش‌فرض گوناگون
پروانه گوناگون؛ بیشتر پروانه عمومی همگانی گنو
وب‌گاه رسمی www.sabayon.org

سابایون (به انگلیسی: Sabayon) ( نام رسمی آن RR4 و RR664 می باشد ) یک توزیع لینوکس مبتنی بر جنتو است که توسط فابیو ارکولیانی و تیم توسعهٔ سابایون ساخته شده. سابایون از فلسفهٔ بیرون از جعبه پشتیبانی می‌کند یعنی سعی دارد تا با در برداشتن تعداد زیادی اپلیکیشن و یک سیستم عامل خودکار تنظیم شده، نیاز به نصب و تنظیمات بیشتر نداشته باشد[۱][۲].

این سیستم عامل منبع و سیستم مدیریت بسته های نرم‌افزار خود را دارد ( این سیستم مدیریت نرم‌افزار آنتروپی نامیده می شود ) . سابایون لینوکس هماهنگ با هر دو معماری x86 و AMD64 توزیع می گردد .

لوگوی سابایون از رد پای پنگوئن تیز پای جنتو الگو برداری شده است .

در سابایون ۹٫۰ مدیربستهٔ گرافیکی ریگو جایگزین سولفور شد.[۳]

نسخه ها[ویرایش]

سابایون لینوکس از نسخه ۴/۱ به بعد با دو محیط کار گنوم و کی دی ای ارائه شده است ، از سوی دیگر همیشه میز کار فوق سبک Fluxbox نیز در کنار این محیط کار ها قرار داده می‌شود ( در نسخه های قبلی هر سه محیط کار در یک دی وی دی موجود بودند ) . البته از همان نسخه های اولیه ی ، سابایون با میز کار های دیگر چون XFCE و LXDE نیز ارائه می‌شود . سابایون در ابتدا با CoreCD ارائه می‌شد و اما کمی بعد CoreCD را قطع و آنرا در قالب CoreCDX یا همان fluxbox و محیط کار های بدون X Window ادامه داد . نسخه ی سرور این سیستم عامل با کرنل مناسب برای سرور ها ارائه می‌شود . آخرین نسخه ی سابایون روزانه برای تست و بررسی ارائه می‌شود و اما نسخه ی پایدار آن هر هفته جهت دانلود در دسترس همه قرار میگیرد . سایر انواع محیط کار ها مانند سینامون نیز در مخازن سابایون موجود هستند و هر کاربر بنا به سلیقه و نیاز خود می توان آنها را بر روی سیستم خود راه اندازی کند .

پیکر بندی[ویرایش]

سابایون لینوکس از اجزاء اصلی مشابه لینوکس جنتو استفاده می کند ، بنابراین تمامی ابزار های جنتو مانند etc-update و eselect کاملاً در سابایون نیز کاربردی هستند . از سوی دیگر سابایون به سایر سیستم های پیکربندی خودکار مانند OpenGL نیز مجهز می باشد . در مورد پشتیبانی از کارت های تصویر نیز این سیستم عامل درایور های مختص خود را برای کارت های تصویر ATI و nVidia دارد ، در شرایطی که که کارت گرافیک هماهنگ نیست سابایون از درایور های متن بار پیش فرض استفاده می کند . بنابراین به منظور تنظیم خودکار تصویر در میحط کار گنوم از Compiz Fusion و در کی دی ای از KWin استفاده می شود . از سوی دیگر شناسایی و راه اندازی بسیار از سخت افزار ها مانند کارت های شبکه و بی سیم و وب کم نیز به صورت خود کار انجام می شود . چاپگر ها نیز به صورت خود کار شناسایی می شوند و گاهی لازم است به کمک محیط کار CUPS تنظیمات بسیار جزئی روی آنها انجام شود .

مدیریت بسته ها[ویرایش]

سابایون لینوکس مجهز به دو سیستم مدیریت بسته است . Portage که از سیستم عامل جنتو آماده است و Entropy که خود سابایون آنرا توسعه می دهد . Portage کد های مرجع را دانلود کرده و آنها را توجه به رایانه ی کاربر کامپایل می کند در حالی که Entropy فایل های باینری را از مخزن دانلود می کند . این فایلها باینری ساخته شده در Entropy همگی به کمک کرد های مرجع جنتو ساخته می شوند از اینرو کاملاً با فایل های حاصل از Portage هماهنگی دارند و معمولاً نتیجه ی کار یکی است . استفاده از این دو سیستم مدیریت بسته برای کاربران امکان استفاده ی راحت و همزمان کد های مرجع از منابع جنتو و فایل های باینری سابایون را فراهم می کند . در Entropy کاربر ها می توانن به نرم‌افزار ها امتیاز دهند و حتی به آنها عکس ، فایل و نظر اضافه کنند تا راهنمایی برای سایر کاربران باشد . نرم‌افزار Rigo در حال حاضر نسخه GUI نرم‌افزار Entropy است ( Rigo جایگزین Sulfur می باشد ) . هدف از طراحی Rigo سادگی و سرعت می باشد و در حال حاضر بیشتر وظایف Entropy ( مانند به روز رسانی سیستم ، جستجو بسته های نرم‌افزاری ، نصب و پاک کردن نرم‌افزار ها ، امتیاز دهی به بسته ها و ... ) را در محیطی ساده و سریع انجام می دهند و ره راحتی می توان آنرا از مرجع های هفتگی سابایون دانلود کرد .

نرم‌افزار ها[ویرایش]

سابایون معمولی به صورت پیش فرض معمولاً همراه با تعداد بسیار زیادی نرم‌افزار ارائه می شود از اینرو روی یک CD نمتوان نسخه ی کامل آنرا را رایت کرد اما در حد یک DVD کامل هم حجیم نیست . هنگام دانلود کاربر می توان بین محیط های گنوم ، کی دی ای و Xfce انتخاب کند البته پس از نصب نیز می توان هر محیط کار دیگر را به راحتی از مرجع سابایون نصب و راه اندازی کرد . از سوی دیگر نرم‌افزار بسیاری در مخزن موجود هستند . بخش بسیار زیادی از نرم‌افزار های ماکروسافت ویندوز به کمک نرم‌افزار wine در سابایون قابل اجرا شدن هستند . بسیار نرم‌افزار ها مانند Adobe Reader ، Audacity ، Clementine ، aMSN ، Celestia ، Eclipse ، FileZilla ، GnuCash ، Google Earth ، Inkscape ، Kdenlive ، Mozilla Firefox ، Mozilla Sunbird ، Mozilla Thunderbird ، Nero Burning ROM ، Opera ، Picasa ، Skype ، Teamviewer ، VirtualBox ، Vuze and Wireshark در سابایون لینوکس موجود هستند ، علاوه بر این بازی های رایگان بسیار مانند Doom 3 ، Eternal Lands ، Nexuiz ، OpenArena ، Quake ، Quake 2 ، Quake 3 ، Quake 4 ، Sauerbraten ، The Battle for Wesnoth ، Tremulous ، Unreal ، Unreal Tournament ، Urban Terror ، Vendetta Online ، Warsow ، Warzone 2100 ، Wolfenstein: Enemy Territory ، World of Padman and Xonotic نیز در دسترس کابران قرار دارند.

نصب و راه اندازی[ویرایش]

سابایون به صورت سی دی های زنده ( سیستم عامل بدون نیاز به نصب فقط با قرار دادن DVD در DVD-ROM یا اتصال USB Flash به USB و بوت کردن رایانه از روی DVD-rom یا USB قابل اجرا خواهد بود . البته اگر کاربر بخواهد می تواند پس اجزای زنده ی آن ، سابایون را روی هارد دیسک رایانه ی خود نصب کند تا بدون DVD یا USB flash نیز اجرا شود . سابایون در هنگام نصب شدن از نرم‌افزار Anaconda installer استفاده می کند ، البته در نسخه های قدیمی تر از Gentoo Linux Installer استفاده می شد . اساساً نگاه سابایون نصب بسیار ساده و دوری از پیچیدگی های نصب جنتو می باشد . اگر کاربر از DVD سابایون استفاده کند نصب با توجه به سرعت DVD-ROM حدود ۳۰ دقیقه طول خواهد کشید و اگر از USB Flash ایجاد شده به کمک نرم‌افزار Unetbootin استفاده کند این پروسه بسیار کوتاه تر خواهد شد .

جستارهای وابسته[ویرایش]

پانویس[ویرایش]

  1. مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا، «Out of the box»، ویکی‌پدیای انگلیسی، دانشنامهٔ آزاد (بازیابی در ۱۲ اسفند ۱۳۸۹).
  2. مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا، «Sabayon Linux»، ویکی‌پدیای انگلیسی، دانشنامهٔ آزاد (بازیابی در ۱۲ اسفند ۱۳۸۹).
  3. عرفان طباطبائی. «Sabayon 9 منتشر شد». LinuxReview، ۲۲ خرداد, ۱۳۹۱.