برفک دهان

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
برفک دهان
آی‌سی‌دی-۱۰ B37.0
آی‌سی‌دی-۹ 112.0
دادگان بیماری‌ها 29743
مدلاین پلاس 000966
ای‌مدیسین derm/68 ped/2245
سمپ D002180

استوماتیت کاندیدیاز یا برفک دهان به شکل برجستگی‌های سفید خاکستری در روی مخاط دهان و زبان بروز کرده که با کندن این ضایعات مناطق خونریزی‌دهنده ایجاد می‌شود. ضایعه اغلب اگزودای سفید دارد. برفک دهان به دلیل از بین رفتن باکتری‌های مفید موجود در دهان ایجاد می‌شود و با این وضع قارچ‌های کاندیدای موجود در دهان رشد بیش از حد پیدا میکنند و بصورت برفک در دهان دیده میشوند. برفک دهان اکثراً توسط قارچ کاندیداآلبیکانس و گاه توسط قارچ‌های کاندیدا گلابراتا و کاندیدا تروپیکالیس ایجاد می‌شود. [۱]

این بیماری نباید با لوکوپلاکیا اشتباه گرفته شود. ضایعات لوکوپلاکیا بیشتر در کناره‌های زبان است، در حالی که ضایعات برفکی معمولاً در روی زبان و سایر نفاط دهان دیده میشود.

در کودکان[ویرایش]

برفک دهان اغلب در نوزادان دیده می‌شود. در نوزادان اغلب به دنبال عبور از کانال زایمانی و بعلت وجود کاندیدا در آنجا نوزاد دچار این بیماری می‌شود. [۲]

درمان در کودکان[ویرایش]

درمان با قطره نیستاتین یا کلوتریمازول موضعی برای حداقل ده روز است.

در بزرگسالان[ویرایش]

عامل این بیماری مخمر کاندیدا آلبیکانس است. برفک دهان در انسان‌های سالم نیز ممکن است رخ دهد، اما در بزرگسالان اکثراً عوامل زیر زمینه‌ساز بیماری هستند:

  • استرس : استرس شدید و طولانی در بدن باعث آزاد شدن هورمون کورتیزول میشود. این هورمون با کاهش ایمنی بدن و افزایش قند خون، میتواند موجب ایجاد برفک دهان شود.[۳]
  • کسانی که در دوره‌ای از آنتی بیوتیک یا دهانشویه‌های ضد باکتری استفاده کرده‌اند.
  • به عنوان عفونت فرصت طلب در بیماران دچار ضعف ایمنی مانند ایدز
  • کسانی که دیابت دارند.
  • کسانی که از دندان مصنوعی استفاده میکنند.
  • زنان باردار.
  • کسانیکه دچار نقص در هضم غذا هستند.

بیشتر بیماران بدون علامت هستند ولی ممکن است هنگام غذا خوردن درد داشته باشند یا در آغاز ابتلا از طعم بد دهان گله داشته باشند.

پاپیلای سطح پشتی زبان محل ابتدایی توده شدن این ارگانیسم در حفره دهان ناقلان سالم دارای دندان است. [۴]

درمان در بزرگسالان[ویرایش]

  • درمان در بالغین از ترکیبات استروئیدی و فلوکونازول استفاده می‌شود. داروهایی مانند نیستاتین، میکونازول، آموفوتریسین بی.
  • مصرف محلول دهانشویه نیستاتین در کم کردن برفک دهانی موثر است. نیستاتین دهانشویه مورد استفاده از دسته پلی‌ان‌ها و در حقیقت یک ترکیب آنتی‌بیوتیک ضد قارچی تتراماکرولیدی می‌باشد. مصرف بصورت ۴ بار در روز است.[۵]
  • مصرف دهانشویه کلرهگزیدین بدون الکل نیز در کم کردن برفک دهانی موثر است. مصرف این دهانشویه بصورت دو بار در روز است. دهانشویه کلرهگزیدین، یک دهانشویه آنتی‌سپتیک است که توسط بسیاری از مطالعات بالینی و آزمایشگاهی، به عنوان یک داروی موضعی ضد باکتری و قارچی کاندیدا معرفی شده‌است.[۶]

رژیم غذایی ضد کاندیدا [۷][ویرایش]

باتوجه به اینکه قارچ‌های کاندیدایی در محیط شیرین و اسیدی رشد میکنند، برای مقابله با آنها باید رژیم غذایی خود را کمی تغییر دهید و از مصرف غذاهای اسیدی و قنددار خودداری کنید از جمله:

  • پنیر مانده
  • کلیه مشروبات الکلی (آبجو، لیکور، شراب و...)
  • شکلات
  • میوه‌ها (خشک و تازه)
  • غذاهای تخمیر شده
  • قارچ
  • سرکه و ترشی جاتی که سرکه دارند (پیاز ترشی، خیارترشی)
  • پاستا
  • انواع مواد شکر دار (شیرینی جات ، عسل ، شربت‌ها)
  • ادویه جاتی که شکر و سرکه دارند (سس کچاپ، سس استیک...)
  • سبزیجاتی مانند خیار و چفندر و کنسروهای گوجه
  • گوشت‌های هورمونی
  • فست فود و غذاهای آمادهٔ فریزری

نگارخانه[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. en.wikipedia.org/wiki/Oral_candidiasis oral candidiasis
  2. سیسیل مبانی طب داخلی. تهران ۲۰۰۴
  3. excessive stress and elevated cortisol http://www.becomehealthynow.com/article/conditionwomen/416/2/
  4. انواع کاندیدیازیس دهانی و راهای درمان آن http://drdehghan.org/3-3f.htm
  5. "بررسی اثر دهانشویه کلرهگزیدین بر کاندیدا" (Web). دکتر محمدمهدی فانی. 
  6. "مجله دندانپزشکی دانشگاه علوم پزشکی تهران". 
  7. http://www.candidafood.com/foods/ candida food