کمدی هنرمندان

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
Karel Dujardins- کمدیادلارته - موزه لوور 1657

کمدی هنرمندان یا " کمدیادلارته "( به‌انگلیسی Commedia dell'arte ) نوعی از نمایشهای مبتنی بر بداهه‌سازی است که در قرن ۱۵ درایتالیا شکل گرفت . این شکل ازشادی‌نامه بیشتر توسط هنرمندان چیره‌دستی که به فنون "پانتومیم" و بداهه پردازی آشنا بودند و توانایی فراوانی برای انجام حرکات آکروباتیک داشتند، توسط این بازیگران دوره گرد، از شهری به شهری دیگر اجرا می‌شد.[۱] کمدیادلارته عمده توجه خود را به خلق تیپ‌های نمایشی مبذول می‌ساخت و معمولاً ۱۰ بازیگر تیپ‌های مختلف را به نمایش میگذاشتند . دلیل فراگیرشدن این شکل از نمایش امکان سفر گروه هنرمندان به نقاط مختلف و سبک بودن وسایل لازم صحنه بود، که شامل لباس بازیگران، ماسک‌ها و شمشیرهای چوبی بود.پویایی و ریتم سریع اجراها وامکان بداهه‌سازی بازیگران با توجه به محل و شرایط اجرا گسترش آنرا در ایتالیا، فرانسه، انگلیس و روسیه و آلمان فراهم کرد . کمدیادلارته با نمایش "تخت حوضی" ایرانی شباهت بسیاری دارد.[۲]

تیپ‌ها[ویرایش]

طراحی لباس کمدیادلارته- اوایل قرن 18
  • در کمدیادلارته تیپ‌های مختلفی وجود داشت که عمده‌ترین آنها عبارت بودند از:[۳]

۱- زانی یا اسکاپنه یا هارلکن : نوکری بذله‌گو و شوخ است و اولین پرسوناژی است که رسماً وارد نمایش‌های کمدی دلارته می‌شود و کم‌کم جای خود را در نمایش باز کرده و بعدها نام”هارلکن” را در بازگشت از فرانسه به خود می‌گیرد

۲- کاپیتانه :لاف زن

۳- پنتالونه :تیپ تاجر و خسیس، شهوتران

۴- دوتوره :نماینده کسانی که تظاهر به فهمیدن می‌کردند

پانویس‌ها و منابع[ویرایش]

جستجو در ویکی‌انبار در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ کمدی هنرمندان موجود است.
  1. [۱](خبرگزارى کتاب ایران)
  2. [۲](سوره مهر - ماهنامه)
  3. [۳](نگاهى به ریشه‌هاى کمدیادلارته)