پرش به محتوا

کشتار

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
کشتار خیوس، تابلویی از سال ۱۸۲۴ اثر اوژن دولاکروا که کشتار یونانیان در جزیرهٔ خیوس به‌دست نیروهای عثمانی در جریان جنگ استقلال یونان در سال ۱۸۲۲ را به تصویر می‌کشد

کُشتار یا قتل‌عام رویدادی است که در آن کشتنِ انسان‌های بی‌دفاع یا دیگر جانوران رخ می‌دهد.[۱] این واژه معمولاً برای توصیف یک قتل‌عامِ هدفمند و گستردهٔ غیرنظامیان به‌دست یک گروه مسلح به کار می‌رود. همچنین می‌تواند به‌صورت مجازی برای اشاره به یک درگیری کاملاً یک‌طرفه میان گروه‌های مسلح استفاده شود. اصطلاحات دیگری که حوزهٔ معنایی هم‌پوشان دارند عبارت‌اند از جنایت جنگی، پوگروم، قتل‌عام گسترده، کشتار جمعی و قتل فراقضایی.

تعریف‌ها

[ویرایش]

فرهنگ انگلیسی آکسفورد واژهٔ Massacre (به معنی کشتار) را چنین تعریف می‌کند: «کشتار بی‌تمایز و بی‌رحمانهٔ انسان‌ها یا (کمتر رایج) جانوران؛ خون‌ریزی، سلاخی، قتل‌عامِ شمارگان؛ یا نمونه‌ای از آن»،[۲] در حالی که مریام-وبستر آن را «عمل یا نمونه‌ای از کشتنِ شماری از انسان‌هایی که معمولاً ناتوان یا بی‌مقاومت‌اند، در شرایطی آمیخته با قساوت یا بیرحمی» تعریف می‌کند.[۳]

رابرت ملسون (۱۹۸۲) در زمینهٔ «کشتار حمیدیه» از یک «تعریف کاریِ پایه» استفاده می‌کند و می‌نویسد: «منظور ما از کشتار، کشتنِ عمدیِ شمار قابل‌توجهی از افراد نسبتاً بی‌دفاع به‌دست کنشگران سیاسی است… انگیزه‌های کشتار لازم نیست عقلانی باشند تا قتل‌ها عمدی محسوب شوند… قتل‌های جمعی می‌توانند به دلایل گوناگون رخ دهند، از جمله واکنشی به شایعات نادرست… کشتار سیاسی باید از قتل‌های جمعیِ جنایی یا آسیب‌شناختی متمایز شود… و بدیهی است که ما در زمرهٔ کنشگران سیاسی، دولت و نهادهای آن را نیز—در کنار کنشگران غیردولتی—در نظر می‌گیریم…»[۴]

به‌طور مشابه، لوین (۱۹۹۹) می‌کوشد طبقه‌بندی‌ای عینی از «کشتارها» در سراسر تاریخ ارائه دهد و این اصطلاح را به کشتن‌هایی اطلاق می‌کند که به‌وسیلهٔ گروه‌هایی با به‌کارگیری نیروی قاهر علیه قربانیان بی‌دفاع انجام می‌شود. او برخی مواردِ اعدام‌های جمعی را استثنا می‌کند و بر این نکته تأکید دارد که کشتارها باید واجد کیفیتِ اخلاقاً غیرقابل‌قبول بودن باشند.[الف] اصطلاح «کشتار فراکتالی» برای اشاره به دو گونه رویداد متفاوت به کار رفته است:

  • فروپاشیِ قبایل بومی استرالیا از طریق کشتنِ بیش از ۳۰٪ از اعضای قبیله در یکی از مأموریت‌های شکار آنان،[۵] و
  • مجموعه‌ای از کشتارهای کوچک که در مجموع به یک نسل‌کشی بزرگ‌تر می‌انجامند.[۶]

جستارهای وابسته

[ویرایش]

منابع

[ویرایش]
  1. "Definition of a Massacre". Cambridge Dictionary.
  2. "Massacre, n.". فرهنگ انگلیسی آکسفورد (Online ed.). انتشارات دانشگاه آکسفورد. doi:10.1093/OED/7774564971. (Subscription or participating institution membership required.)
  3. "Definition of Massacre". www.merriam-webster.com (به انگلیسی). 20 December 2025. Retrieved 24 December 2025.
  4. Melson, Robert (July 1982). "Theoretical Inquiry into the Armenian Massacres of 1894–1896". Comparative Studies in Society and History. 24 (3): 482–3. doi:10.1017/s0010417500010100. S2CID 144670829.
  5. "Definition". Colonial Frontier Massacres in Australia, 1788-1930. Centre For 21st Century Humanities. Retrieved 2022-08-01.
  6. Dyck 2016, pp. 192–193.
  1. خطای یادکرد: خطای یادکرد:برچسب <ref>‎ غیرمجاز؛ متنی برای یادکردهای با نام LR وارد نشده است. (صفحهٔ راهنما را مطالعه کنید.).
خطای یادکرد: خطای یادکرد: برچسب <ref> برای گروهی به نام «persian-alpha» وجود دارد، اما برچسب <references group="persian-alpha"/> متناظر پیدا نشد. ().