پروبیوتیک

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

فلور روده انسان حاوی انواع مختلفی از باکتریها است. بسیاری از این باکتری‌ها برای گوارش بهینه غذا مفیدند. دسته‌ای از این باکتریها که به باکتریهای پروبیوتیک معروف هستند، علاوه بر کمک به گوارش، مولکولهای پیچیده و ترکیباتی مانند ویتامینها و آنتی بیوتیکهای مختلف را تولید می‌کنند که برای بدن مفید می‌باشد. منبع باکتری‌های پروبیوتیک لبنیات و میوه‌ها هستند.[۱] اداره غذا و کشاورزی سازمان ملل متحد (FAO)و سازمان بهداشت جهانی (WHO)پروبیوتیک را اینگونه تعریف می‌کند: "پروبیوتیک‌ها میکرو ارگانیسم‌های زنده‌ای هستند که مصرف کافی آنها سبب نمایان شدن اثرات سلامت بخش در بدن میزبان می‌شود." بر این اساس، باکتری‌های پروبیوتیک موجود در محصولات خوراکی، نه تنها باید دارای مشخصه‌های عملکردی و سودمند برای سلامتی انسان باشند بلکه از قابلیت ماندگاری در دستگاه گوارش هم برخوردار باشند. این ویژگی‌ها شامل رشد و بقای ارگانیسم‌ها در روند تولید محصول، نگهداری، و پس از مصرف حین انتقال از معده به روده است. پروبیوتیک‌ها بر تعادل باکتری‌های مفید و مضر روده تأثیر می‌گذارد و این تعادل را به نفع افزایش جمعیت باکتری‌های مفید تغییر می‌دهند، در حقیقت پروبیوتیک‌ها از همین طریق اثرات سلامت بخش خود را در بدن انسان القا می‌کند. دوز پروبیوتیم مصرف شده عامل مهمی است که بر تراکم میکروارگانیسم‌های موجود در بخش‌های مختلف دستگاه گوارش تأثیر می‌گذارد. پروبیوتیک‌ها همچنین قادرند اختلالات میکروبیوتای روده، پس از درمان آنتی‌بیوتیکی را بهل برسانند.

واژه شناسی[ویرایش]

از نظر لغوی، ریشه کلمه پروبیوتیک یونانی است، اما در واقع این کلمه متشکل از پیشوند لاتین "پرو" و کلمه یونانی باستانی "بایوس" است، ترکیبی لفظی که به معنای "برای زندگی" می‌باشد. به طور کلی معرفی این مفهوم به دریافت کننده جایزه نوبل "الیمچنیکوف " نسبت داده می‌شود، وی در سال ۱۹۰۷ پیشنهاد داد که " وابستگی میکروب‌های روده به مواد غذایی دریافتی این امکان را فراهم می‌سازد که جمعیت میکروبی ساکن در بدن انسان را تغییر داده و میکروب‌های مفید را جایگزین میکروب‌های مضر کنیم". سازمان جهانی بهداشت، این اصطلاح را به «ارگانیسم‌های زنده‌ای» اطلاق می‌کند که در صورت مصرف به میزان لازم، اثرات «سلامت بخشی» برای میزبان خود فراهم آورند.[۲]

در ابتدای قرن بیستم اینطور تصور می‌شد که پروبایوتیکها با بهبود توازن میکروبی (microbial) روده‌ای و جلوگیری از باکتریهای بیماریزا و سم ساز منافعی برای بدن میزبان داشته باشند. امروزه بررسی‌های مفصل و ثبت شده‌ای در حال انجام است که تأثیرات ویژه پروبایوتیکها را شامل تخفیف بیماریهای تورم مزمن روده (chronic intestinal inflammatory diseases)، پیشگیری و درمان بیماریهای اسهال زا (pathogen-induced diarrhea)، عفونتهای دستگاه ادراری و تناسلی (urogenital infections) و گروهی از آلرژیها (atopic diseases) و سندرم روده تحریک پذیر (Irritable bowel syndrome) و التهاب مزمن روده‌ای (Inflammatory Bowel Diseases) را شامل می‌شود.

پروبیوتیک، به‌عنوان صفت مواد غذایی حاوی این باکتری‌ها هم به‌کار می‌رود. پروبیوتیکها نه فقط در غذای انسان بلکه امروزه در غذای طیور صنعتی نیز به فراوانی مورداستفاده قرار می‌گیرند.

از آنجا که فرآورده‌های پروبیوتیکی حاوی باکتری‌هایی هستند که اثرات مفیدی در سلامتی مصرف کننده برجای می‌گذارند، باکتری‌های پروبیوتیک موجود در محصولات تجاری باید مشخصه‌های عملکردی و سودمند خود برای سلامتی را که در اصل برای آن انتخاب شده‌اند حفظ کنند. این ویژگی‌ها شامل رشد و بقای ارگانیسم‌ها در روند تولید محصول، نگهداری، و پس از مصرف در حین انتقال از معده به روده می‌باشند. دوز پروبیوتیک مصرف شده عامل مهمی است که بر تراکم موجود در بخش‌های مختلف دستگاه گوارش تأثیر می‌گذارد. در کانادا سطح سویه (strain) پروبیوتیک باید در یک واحد معین از مواد غذایی اعلام شود و آن واحد می‌بایست حداقل ۱٫۰×109 cfu تعداد از یکی از باکتری‌های پروبیوتیک را داشته باشد. در افراد سالم، مصرف محصولات پروبیوتیک حاوی باکتری‌های مفید، مانند بیفیدوباکتریوم‌ها و لاکتوباسیل‌ها، می‌تواندمزایای فیزیولوژیکی به همراه داشته باشد. پروبیوتیک‌ها در حفظ تعادل و ثبات میکروبیوتای روده نقش مهمی دارد؛ میکروبیوتا به عملکردهای گوارشی از جمله کنترل زمان انتقال، عادات روده‌ا، کنترل فراهمی زیستی مواد مغذی و مدولاسیون فعالیت سیستم ایمنی دستگاه گوارش کمک می‌کند. پروبیوتیک‌ها همچنین ممکن است اختلالات میکروبیوتای روده را پس از درمان آنتی بیوتیکی به حداقل برسانند. تعادل و ثبات ساختار تجمع میکروبی را می‌توان از طریق سطوح افزایش یافته بیفیدوباکتریوم‌ها و لاکتوباسیل‌ها، ترجیحاً به قیمت از بین بردن باکتری‌های مضر بیشتر به دست آورد. پژوهش در مورد اثرات بهداشتی بالقوه پروبیوتیک‌های مکمل، عملکرد ایمنی، سرطان، اسهال وابسته به آنتی بیوتیک، اسهال مسافرتی، آلرژی‌ها، عدم تحمل لاکتوز، فشار و کلسترول خون، عملکرد سیستم ایمنی و تولید ویتامین را در بر می‌گیرد.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز، پروبیوتیک، به عنوان صفت مواد غذایی حاوی این باکتری‌ها هم به کار می‌رود. پروبیوتیک‌ها به دو صورت مصرف می‌شوند:

۱- به صورت مکمل‌های غذایی به شکل پودر، شربت یا قرص

۲-. به صورت مواد غذا یی غنی شده باپروبیوتیک‌ها. (برای مثال اگر در تولید هرگونه فرآورده لبنی تخمیری همچون ماست، از باکتری‌های پروبیوتیکی استفاده شود، محصول حاصل را پروبیوتیک می‌نامند.


کپسول‌های پروبیوتیک در ایران

شرکت گسترش میلاد پویا ( gmp-co.ir ) به عنوان اولین و تنها تولید کننده محصولات پروبیوتیکی انسانی در ایران در حال ارائه کپسول‌های پروکید، پرودایجست و پروواژ می‌باشد.

کپسول پروکید فرآورده پروبیوتیک برای کودکان و نوزادان حاوی بیش از 109×۶ واحد پروبیوتیک در هر کپسول

موارد مصرف ۱- تنظیم تعادل فلور میکروبی سیستم گوارش کودکان و افزایش مقاومت به بیماری‌های روده‌ای ۲-ارتقای سیستم ایمنی بدن کودکان و افزایش مقاومت به بیماریهای تنفسی از قبیل سرماخوردگی ۳- ترمیم فلور میکروبی نوزادان و کودکان در صورت مصرف آنتی بیوتیک ۴- پیشگیری از واکنشهای آلرژیک و حساسیتی کودکان

کپسول پرودایجست فرآورده پروبیوتیک برای همه اعضا خانواده حاوی بیش از 1010×۱٫۵ایمنی بدن و افزایش مقاومت به بیماریهای تنفسی از قبیل سرماخوردگی

موارد مصرف ۱- تنظیم تعادل فلور میکروبی سیستم گوارش و افزایش مقاومت به بیماری‌های روده‌ای ۲-ارتقای سیستم ایمنی بدن و افزایش مقاومت به بیماریهای تنفسی از قبیل سرماخوردگی ۳- ترمیم فلور میکروبی واژن، پیشگیری و رفع مشکلات واژن، کمک به کاهش برگشت مجدد عفونت‌های واژینال این فرمول ترکیبی از سه باکتری پروبیوتیک می‌باشد که می‌تواند اثرات سودمندی برای دستگاه گوارش و سیستم ایمنی بدن داشته باشد. همچنین برای فلور واژن نیز مفید می‌باشد.

کپسول پروواژ فرآورده پروبیوتیک واژینال برای بانوان حاوی بیش از 109×۱واحد پروبیوتیک در هر کپسول

موارد مصرف ۱- پیشگیری و رفع مشکلات واژن نظیر خارش، قرمزی، حساسیت و تحریک پذیری، زخم، بو و ترشحات غیرطبیعی و... ۲- حفظ pH اسیدی واژن ۳- جلوگیری از تکثیر میکروارگانیسم‌های بیماری زا در واژن ۴- کمک به کاهش برگشت مجدد عفونت‌های واژینال این فراورده به صورت واژینال مصرف شده و برای ترمیم و نگهداری سلامت فلور وازن به طریق بهبود میزان pH آن می‌باشد. این کپسول‌ها شامل دو گونه پروبیوتیکی هستند که ثابت شده است دارای اثرات سودمندی در بهبود و نگهداری سلامت فلور در طی مشکلات واژن می‌باشند. عفونتهای واژینال از دلایل شکست‌های مکرر بارداری هستند. این فراورده از عفونتهای واژینال جلوگیری می. همه اجزای موثرفراورده طبیعی است. تمامی این موارد شرایط مناسبی را برای بهبودی موفقیت آمیز فراهم می‌آورد.

نقش پروبیوتیک‌ها روده انسان حاوی انواع بسیاری از باکتری‌ها (مفید_مضر وخنثی) است؛ که باید توازن باکتریهای روده در بدن انسان برقرارباشد در غیر این صورت علاوه بر مختل شدن وظایف فلور روده باعث آکنه، آلرژی غذایی، خستگی مفرط، افسردگی، سردرد و … می‌شود. ،البته لازم است ذکر شود که در افراد سالم باکتری‌های مفید غالب هستند.

باکتری‌های مفید در تولید ترکیبات مورد نیاز بدن مانند ویتامین‌ها و اسیدها ی آلی نقش مؤثری به عهده دارند. در مقابل، باکتری‌های مضر ترکیبات سمی و سرطان زا تولید می‌کنند؛ بنابراین اگر باکتری‌های مضر در روده غالب بشوند نه تنها ترکیبات مغذی و ضروری تولید نمی‌شوند بلکه میزان ترکیبات مضر نیز افزایش می‌یابد.

فلور روده(gut flora) شامل میکرو ارگانیسـم هایی است که بطور طبیعی در مجاری گوارشی، بصورت همزیستی مسالمت آمیز، زندگی کرده و در سلامت انسان و یا میزبان نقش دارند.

درون دستـگاه گوارش همـه جانوران این فلور روده‌ای وجود دارد. جانورانی که کاملاً در شرایط بدون باکتری پرورش می‌یابند، بیش از جانوران عادی که فلور روده آنهـا شکـل گرفتـه است، آسیب پذیرتر هستند. ترکیب فلور روده هر جانور، ویژهٔ همان جانور است.

کل بدن یک انسان بطور میانگین از ۱۴^۱۰ (۱۰ به توان ۱۴ معادل ۱۰۰ تریلیون) سلول تشکیل یافته است. شمار میکروارگانیزمهای موجود در روده ۱۰ برابر کل سلولهای بدن فرد می‌باشد.

باکتری‌ها بخش عمده فلور روده را به خود اختصاص داده‌اند، بطوری که ۳۵تا۵۰ درصد قولون (روده بزرگ) از باکتری‌ها تشکیل یافته است. ۶۰درصد توده مدفوع راباکتریها تشکیل می‌دهند. چیزی حدود ۳۰۰ تا ۱۰۰۰ گونه میکروارگانیسم مختلف در روده‌ها زیست می‌کنند.

مخمرها نیز بخش کوچکی از این فلور را به خود اختصاص داده‌اند. ۴۰۰ تا ۸۰۰ گونه باکتری در روده‌ها بسر می‌برند. عمده باکتریهای روده کوچک «گرم مثبت» هستند، اما باکتریهای روده بزرگ «گرم منفی» می‌باشند. روده بزرگ از لحاظ متابولیکی یکی از فعالترین عضوهای بدن بشمار می‌آید.

بخش‌های ابتدایی قولون مسئول تخمیر کربوهیدراتها و بخشهای انتهایی وظیفه شکستن پروتئین‌ها و اسیدهای آمینه را بعهده دارند. ۹۹ درصد باکتریهای روده غیر هوازی می‌باشند، و در روده کور(cecum) باکتریهای هوازی بیشترین تراکم را دارند.

باکتری‌های سودمند روده عمدتاً از جنس Bacteroides,Clostridium,FusobacteriumEubacterium , Ruminococcus , Peptococcus ,Peptostreptococcus, Bifidobacterium, Escherichia , Lactobacillus می‌باشد.

باکتروئیدها (Bacteroides) به تنهایی ۳۰ درصد کل باکتریهای روده را تشکیل می‌دهند.

تنهـا مخـمرهای موجود در روده ها شامل کاندیدا (Candida)و ساکارومیس (Saccharomyces) می‌باشند.

روده بزرگ حاوی باکتریهای مضر نیز می‌باشد، اما میزان باکتریهای مفید بایستی حداقل ۸۵ درصد کل میکروارگانیسمهای روده را تشکیل بدهند، تا سلامت میزبان تضمین شود.

فلور میکروبی روده وابستگی زیادی به ماده غذایی مورد استفاده شخصی دارد، بنا بر این می‌توان فلور میکروبی روده را تغییر داد و میکروب‌های مفید را جایگزین انواع مضر آن کرد.

پروبیوتیک‌ها به تحریک رشد باکتریهای مفید روده و یا به کاهش بیماری زایی میکروب‌های مضر کمک می‌کنند و اثربخشی آنها تا زمانی است که پروبیوتیک مصرف شود.

علاوه بر کمک به گوارش مولکولهای پیچیده، ترکیباتی مانند ویتامینها و آنتی بیوتیکهای مختلف را تولید کرده که برای بدن مفید است. منبع باکتری‌های پروبیوتیک لبنیات و میوه‌ها هستند.

منافع مصرف پروبیوتیک‌ها ۱-کاهش مقاومت لاکتوز. چراکه (LAB) باعث تبدیل لاکتوز به اسید لاکتیک می‌گردد.

۲-جلوگیری از سرطان قولون، روده کوچک، کبد و پستان.

۳-کاهش کلسترول خون و میزان جذب آن از روده (با تجزیه صفرا در روده)

۴-کاهش فشار خون.

۵-بهبود و تقویت سیستم ایمنی و جلوگیری از عفونت‌ها.

۶-درمان و پیشگیری از اسهال حاد.

۷-کاهش التهابات روده‌ای.

۸-کاهش آلرژی غذایی و یا اگزما در کودکان.

۹-بهبود جذب مواد معدنی و ویتامینها.

۱۰-بهبود علایم نشانگان روده تحریک پذیر و کولیت (ورم مخاط روده بزرگ)

۱۱-جلوگیری از رشد و تکثیر باکتری‌های مضر.

۱۲-درمان و پیشگیری ازعفونتهای مخمری مهبل، اسهال مرتبط با مصرف آنتی بیوتیک‌ها، آفت دهان، پوسیدگی دندانها، ورم مهبل (واژینیت)، پای ورزشکاران، عفونتهای قارچی، برفک (کاندیدیاز دهانی).

۱۳-بهبود عمل گوارش و جذب مواد غذایی.

۱۴-کمک به ساخت ویتامینهای گروه B و K.

عملکرد پروبیوتیک ۱٫ ازبروز برخی از بیماری‌های عفونی مانند عفونت واژن که باعث سقط زود هنگام جنین می‌شود جلوگیری می‌کنند.

۲٫ با قرار گرفتن و پوشاندن نقاط اتصال میکرو ارگانیسم‌های بیماری زا، از رشد آنها جلوگیری می‌کنند.

۳٫مواد غذایی موجود در بدن را قبل از این که توسط میکروارگانیسم‌های بیماری زا مصرف شود، استفاده می‌کنند.

۴٫پروبیوتیک‌ها می‌توانند هم ایمنی اختصاصی و هم غیر اختصاصی را در مقابل بیماری‌های روده‌ای تحریک کنند.

۵٫ موجب تحریک سیستم ایمنی و دفاعی بدن در برابرباکتری‌های بیماری زا می‌شود.

۶٫ باعث کا هش واز بین رفتن جذب مواد آلرژی زای لبنیات از طریق روده می‌گردد و حتی موجب کاهش اگزما در نوزادان می‌شود.

۷٫ کمک به جذب ویتامینها و مواد معدنی موجود در غذا.

۸٫جلوگیری از سرطان روده، کبد و پستان.

۹٫کاهش کلسترول و فشار خون و…..

چه نکاتی در مصرف پروبیوتیک‌ها حایز اهمیت است؟  مکمل‌های غذایی به صورت قرص که در حال حاضر در بازار ایران، بیشتر وارداتی هستند، باید حتماً دارای روکش محافظ باشند تا باکتری‌های مفید، حین عبور از معده، در اسید معده از بین نروند.

 فرآورده‌های لبنی، بهترین حامل پروبیوتیک‌ها محسوب می‌شوند. البته هنوز غنی سازی لبنیات با پروبیوتیک‌ها خیلی رایج نشده است.

 موز، عسل، مارچوبه، کنگر فرنگی، سیر و پیاز حاوی موادی هستند که باعث می‌شود باکتری‌های پروبیوتیک بهتر رشد کنند. البته برای اثر بخشی بایستی مقادیر زیادی از آن‌ها مصرف شود.

 افرادی که آنتی بیوتیک مصرف می‌کنند، دچار اسهال، عفونت مخمری مهبل و یا دچار سؤتغذیه هستند، در اولویت مصرف پروبیوتیک‌ها قرار دارند.

 ماده موسوم به استارتر ماست، پروبیوتیک محسوب نمی‌شود؛ بنابراین نمی‌شود گفت ماست یک ماده پروبیوتیک طبیعی است. این باور رایج غلطی است که وجود دارد.

مصرف پروبیوتیک‌ها در دام و طیور چندین و چند سال است که معلوم شده فقدان باکتری‌ها در روده به سلامت آسیب می‌رساند؛ مثلاً حیوانات آزمایشگاهی که در شرایط بدون باکتری و استریل رشد پیدا می‌کنند، اکثراً سیستم ایمنی تکامل نیافته و روده‌های آسیب پذیر دارند.

با توجه به گسترش مصرف انواع مواد افزودنی در غذا و افزایش چشمگیر تولید فرآورده‌های دام و طیور در جهان، براحتی می‌توان حجم و میزان دارو و مواد شیمیایی که از این رهگذر به عنوان یک آلاینده محیط زیست را تهدید نموده و سلامت مصرف کنندگان این قبیل فرآورده‌ها را به مخاطره می‌افکند برآورد نمود.

در عین حال، به لحاظ نقش ارزنده این ترکیبات در افزایش بهره‌وری در تولیدات دام و طیور، در اکثر موارد استفاده مکرر از آنها اجتناب ناپذیر گردیده است.

لذا داشتن انواعی از افزودنیها که ضمن حفظ ویژگیهای مطلوب فاقد تبعات سؤ بهداشتی و زیست محیطی باشند، سالهاست توجه همه پژوهشگران را در سطح جهان به خود معطوف داشته است.

پروبیوتیکها را می‌توان یکی ازدستاوردهای مثبت محققین دانست. این مواد مکمل‌های غذایی میکروبی هستند که از طریق بهبود تعادل میکروبی روده تأثیرات سودمندی در جهت افزایش توان دفاعی میزبان در برابر عوامل بیماری زا ایفا می‌کنند. همچنین محققین دیگری نشان دادند که تغذیه مرغان با پروبیوتیک‌ها سبب بهبود تولید تخم مرغ (براساس مرغ روز)، مصرف روزانه غذا، وزن و اندازه تخم مرغها می‌شود.

نسل جدید محصولات لبنی در حال حاضر فرآورده‌های پروبیوتیکی مختلفی در جهان تولید و عرضه می‌شوند. انواع نوشیدنی‌های پروبیوتیک، شیر، انواع پنیر، دوغ و ماست نوشیدنی، ماست سفت یا هم زده، بستنی، خامه ترش، شیر بدون چربی و نوشیدنی‌های به دست آمده از دوغ، کره از جمله این محصولات هستند. ماست یکی از محصولاتی است که به عنوان یک فرآورده پروبیوتیک بالقوه، توجه زیادی را به خود جلب کرده است.

ماست پروبیوتیک علاوه بر تأمین باکتری‌های زنده، مواد مغذی با ارزشی هم چون کلسیم و پپتیدهای بیولوژیک در اختیار بدن قرار می‌دهند. بر این اساس بازار ماست‌های پروبیوتیکی در سراسر جهان رشد زیادی را نشان می‌دهد، به طوری که بخش قابل ملاحظه‌ای از ماست‌های عرضه شده حاوی باکتری‌های پروبیوتیک است. سهم این نوع ماست‌ها در اروپا بین ۵ تا ۲۰ در صد بازار برآورد می‌شود. در فرانسه نیز ۱۰ درصد ماست‌ها ی عرضه شده از نوع پروبیوتیکی است و تولید این محصولات سالانه ۳ درصد افزایش می‌یابد. کلیه فرآورده‌های لبنی پروبیوتیک از جمله ماست پروبیوتیک را بایستی تا هنگام مصرف، سرد نگه داشت تا هم میزان زنده ماندن باکتری‌هایی مفید و هم اثرات پایدار این فرآورده‌ها را تضمین نمود.

ماست پروبیوتیک امروزه مشتریان علاوه بر انتخاب میان ماست‌های کم چرب و پر چرب، یا ماست میوه‌ای با یک گزینهٔ دیگر هم روبه روهستند ماست پروبیوتیک.

ماست پروبیوتیک یک ماست غنی شده است که با استفاده از آن نه تنها می‌توان از مزایای ماست بهره برد بلکه می‌توان باکتری‌های مفید و لازم را نیز از این طریق تأمین کرد. این محصول در دمایی بین ۳۸ تا ۴۵ درجه سانتی گراد تهیه می‌شود و منبع غنی از کلسیم و ویتامین k است و حاوی مقادیر زیادی میکروارگانیسم‌های مفیدی است که به تعادل داخل بدن کمک می‌کند.

این ماده لبنی حاوی اسیدهای آمینه ضروری است که برای سلامت انسان مفید است. تریپتوفان یکی از این اسیدهای آمینه است که موجب جذب و ذخیره کلسیم و منیزیم می‌شود و در نهایت به تقویت سیستم عصبی منجر می‌شود.

امروزه در ایران به لطف خداوند منان و تلاش متخصصین ایرانی ماست پروبیوتیک، دوغ پروبیوتیک و نوشیدنی‌های حاوی پروبیوتیک در بازار با نام‌های مختلفی عرضه می‌شود.[۳]

فواید مکمل‌های پروبیوتیک

در افراد سالم، مصرف محصولات پروبیوتیک حاوی باکتری‌های مفید، مانند بیفیدوباکتر‏ها و لاکتوباسیلوس ‌ها، می‌تواند اثرات مثبتی بر سلامت انسان به همراه داشته باشد. پروبیوتیک‌ها در حفظ تعادل و ثبات میکروبیوتای روده نقشی کلیدی دارند؛ میکروبیوتا به عملکردهای گوارشی از جمله تنظیم زمان انتقال مواد غذایی، عادات روده‌ایی، کنترل فراهمی زیستی (Bioavailability) مواد مغذی و تنظیم کارکرد سیستم ایمنی دستگاه گوارش کمک می‌کنند. بیفیدو باکتریوم انیمالیس لاکتیس‏ - (BB-12) نیز که نوعی باکتری گرم مثبت است با صفرا، اسید معده و هیدرولاز نمک صفرا سازگاری داشته و میزان چسبندگی بالایی به مخاط روده دارد و از این رو در قیاس با سایر گونه‌های بیفیدوباکترها در مقابل اسید معده و صفرا مقاومت بالایی نشان داده و می‌تواند به صورت زنده به روده‌ها رسیده و در بهبود سلامتی میزبان، ایفای نقش کند.

پروبیوتیک‌ها همچنین قادرند اختلالات میکروبیوتای روده، پس از درمان آنتی‌بیوتیکی را به حداقل برسانند. از طرفی بهبود میکروبیوتای روده را می‌توان از طریق سطوح افزایش یافته بیفیدوباکترها نسبت به لاکتوباسیل‌ها توصیف کرد که نتیجه این امر برقراری تعادل به سمت باکتری‌های مفید خواهد بود.

مکمل‌های پروبیوتیک بر کارکرد سیستم ایمنی، بهبود سرطان، اسهال ناشی از آنتیبیوتیک، اسهال مسافرتی، آلرژی‌ها، عدم تحمل لاکتوز، بهبود فشار خون، کلسترول افزایش یافته خون و تولید ویتامین در بدن، اثر مثبت می‌گذارند.

پروبیوتیک در آی‌بی‌اس

پروبیوتیک‌ها[پ ۱] می‌توانند در درمان سندرم روده‌تحریک‌پذیر مفید باشند. مصرف روزانه حداقل ۱۰ میلیون تا ۱۰۰ میلیون باکتری برای دست‌یابی به نتایج بهتر توصیه شده‌است. برخی تحقیقات اثربخشی پروبیوتیک‌ها در بهبود علائم آی‌بی‌اس را نشان داده‌اند.[۴][۵][۶][۷] هرچند تحقیقات بیشتری برای ارائه پیشنهادات شفاف دربارهٔ تأثیرات مفید پروبیوتیک‌ها مورد نیاز است. در حال حاضر ماست‌هایی به نام ماست پروبیوتیک تولید می‌شود که می‌تواند در کاهش علائم آی‌بی‌اس مؤثر باشد.[۸] از مارس ۱۹۸۲ محصولاتی با نام سین‌بیوتیک[پ ۲] نیز وارد بازار شده‌اند[۹] که حاوی پروبیوتیک و پربیوتیک[پ ۳] می‌باشند. سین‌بیوتیک‌ها در واقع ترکیبی از پروبیوتیک و پربیوتیک هستند و می‌توانند در بهبود علائم آی‌بی‌اس بسیار مؤثر باشند.[۱۰] در ترکیب این محصولات علاوه بر باکتری، نوعی قند به نام فروکتواولیگوساکارید[پ ۴] وجود دارد.[۱۱][۱۲] یکی از علل ایجاد آی‌بی‌اس می‌تواند برهم خوردن بالانس باکتری‌ها در روده باشد. محصولات سین‌بیوتیک پس از رسیدن به روده فعالیت خود را آغاز می‌کنند؛ باکتری‌ها شروع به بازسازی فلور نرمال نموده و فروکتوالیگوساکارید نیز که مواد غذایی اختصاصی باکتری‌های مفید روده[پ ۵] است، شرایط رشد را برای باکتری‌های مفید مهیا می‌کند.[۱۳][۱۴] سین‌بیوتیک‌ها نوع اسهالی آی‌بی‌اس را با بازسازی فلور نرمال[۱۵][۱۶][۱۷] و نوع یبوستی آی‌بی‌اس را با افزایش حرکات روده[۱۸][۱۹][۲۰] بهبود می‌بخشند.

معادل‌های ﺍنگلیسی[ویرایش]

  1. Probiotics
  2. Synbiotics
  3. Prebiotic
  4. Fructo-Oligosaccharides
  5. Friendly Bacteria

اطلاعات بیشتر[ویرایش]

آزمایشگاه پروبیوتیک

آزمایشگاه فوق تخصصی میکروبیولوژی و پروبیوتیک

منابع[ویرایش]

  1. Rachmilewitz، D. et al.(2004) Toll-like receptor 9 signaling mediates the anti-inflammatory effects of probiotics in murine experimental colitis. Gastroenterology، ۱۲۶، ۵۲۰–۵۲۸
  2. http://doilab.ir/index.html
  3. http://www.pezeshk.us/?p=29664
  4. «International Journal of Probiotics and Prebiotics»(انگلیسی)‎. PDF. ROLE OF PROBIOTICS IN THE TREATMENT OF IRRITABLE BOWEL SYNDROME: POTENTIAL MECHANISMS AND CURRENT CLINICAL EVIDENCE، ۲۰۰۷. بازبینی‌شده در ۴ اکتبر ۲۰۱۰. 
  5. «Probiotics and Prebiotics: Effects on Diarrhea»(انگلیسی)‎. وبگاه. The American Society for Nutrition، مارس 2007. بازبینی‌شده در ۴ اکتبر ۲۰۱۰. 
  6. «Probiotics in Irritable Bowel Syndrome»(انگلیسی)‎. وبگاه. Journal of the American College of Nutrition، ۲۰۰۷. بازبینی‌شده در ۴ اکتبر ۲۰۱۰. 
  7. «Probiotics for symptoms of آی‌بی‌اس:A review of controlled trials»(انگلیسی)‎. PDF. Natural Medicine Journal، اکتبر ۲۰۰۹. بازبینی‌شده در ۴ اکتبر ۲۰۱۰. 
  8. «آی‌بی‌اس diet: Can yogurt ease symptoms»(انگلیسی)‎. وبگاه. MayoClinic، ۲۱ می ۲۰۰۸. بازبینی‌شده در ۴ اکتبر ۲۰۱۰. 
  9. «Synbiotics History»(انگلیسی)‎. وبگاه. MayoClinic. بازبینی‌شده در ۹ اکتبر ۲۰۱۰. 
  10. Gآی‌بی‌اسon GR, Roberfroid MB(June 1995). Dietary modulation of the human colonic microbiota: introducing the concept of prebiotics. J.Nutr. ۱۲۵(۶):۱۴۰۱–۱۴۱۲.
  11. «PROBIOTICS, PREBIOTICS AND SYNBIOTICS»(انگلیسی)‎. وبگاه. NHL Municipal Medical College، مارس ۲۰۰۶. بازبینی‌شده در ۴ اکتبر ۲۰۱۰. 
  12. «Using inulin and oligofructose with high-intensity sweeteners»(انگلیسی)‎. وبگاه. Functionalingredientsmagazine، ۱ ژوئن ۲۰۰۸. بازبینی‌شده در ۴ اکتبر ۲۰۱۰. 
  13. «Fructooligosaccharides FOS»(انگلیسی)‎. وبگاه. NHIondemand، ۱ ژوئن ۲۰۰۸. بازبینی‌شده در ۴ اکتبر ۲۰۱۰. 
  14. «FOS - Fructooligosaccharides»(انگلیسی)‎. وبگاه. SCD Research. بازبینی‌شده در ۴ اکتبر ۲۰۰۸. 
  15. «BALANCING THE INTESTINAL ECOSYSTEM»(انگلیسی)‎. وبگاه. CUSTOM PROBIOTICS Inc.، ۱۸ فوریه ۲۰۰۸. بازبینی‌شده در ۴ اکتبر ۲۰۱۰. 
  16. «Probiotics, prebiotics, and synbiotics»(انگلیسی)‎. وبگاه. American Journal of Clinical Nutrition، می ۱۹۹۹. بازبینی‌شده در ۴ اکتبر ۲۰۱۰. 
  17. «Modulation of the intestinal ecosystem by probiotics and lactulose in children during treatment with ceftriaxone»(انگلیسی)‎. وبگاه. Current Therapeutic Research، ۵ می ۲۰۰۱. بازبینی‌شده در ۴ اکتبر ۲۰۱۰. 
  18. «Probiotic modulation of symbiotic gut microbial–host metabolic interactions in a humanized microbiome mouse model»(انگلیسی)‎. وبگاه. Molecular Systems Biology، ۱۵ ژانویه ۲۰۰۸. بازبینی‌شده در ۴ اکتبر ۲۰۱۰. 
  19. «Prebiotics Improve Gastric Motility and Gastric Electrical Activity in Preterm Newborns»(انگلیسی)‎. وبگاه. Journal of Pediatric Gastroenterology & Nutrition، اوت ۲۰۰۹. بازبینی‌شده در ۴ اکتبر ۲۰۱۰. 
  20. «Relief of constipation»(انگلیسی)‎. وبگاه. Food-Info.net، ۱ ژوئیه ۲۰۱۰. بازبینی‌شده در ۴ اکتبر ۲۰۱۰. 
  • ویکی‌پدیای انگلیسی (Probiotics)

Probiotics and Prebiotics