پرش به محتوا

رویه مربعی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد

در هندسهٔ تحلیلی، رویه‌های درجهٔ دوم در فضای سه‌بعدی دسته‌ای از رویه‌ها هستند که به این صورت تعریف می‌شوند: مکان هندسی همهٔ نقاطی مانند P=(x,y,z) که در معادلهٔ F(x,y,z)=0 صدق کنند که F یک تابع درجهٔ دو است.[۱]

به عنوان مثال کُره یک رویهٔ درجه دو است؛ زیرا معادلهٔ استاندارد کره یک معادلهٔ درجه دو است: x2+y2+z2=r2

به‌طور کلّی‌تر، ابررویه‌های درجه دو در فضای ℝn دسته‌ای از ابررویه‌های n−1-بعدی هستند که به این صورت تعریف می‌شوند: مجموعهٔ همهٔ نقاطی مانند P=(x1,x2,…,xn) که در معادلهٔ F(x1,x2,…,xn)=0 صدق کنند که F یک تابع درجهٔ دو است.

در نتیجه می‌توان مقاطع مخروطی را حالت خاصی از رویه‌های درجه دو (حالت n=2) دانست. البتّه در فضای دوبعدی به جای «رویه» باید از اصطلاح «خم» استفاده کرد.

در فضای سه‌بعدی، رویه‌های درجه دو به شاخه‌های زیر تقسیم می‌شود:[۱]

بیضی‌گون x2a2+y2b2+z2c2=1
سهمی‌گون بیضوی x2a2+y2b2=zc
سهمی‌گون هذلولوی x2a2−y2b2=zc,c>0
هذلولی‌گون یکپارچه x2a2+y2b2−z2c2=1
هذلولی‌گون دوپارچه x2a2+y2b2−z2c2=−1
حالات حدّی یا تبهگنی
مخروط بیضوی x2a2+y2b2−z2c2=0
استوانهٔ بیضوی x2a2+y2b2=1
استوانهٔ هذلولوی x2a2−y2b2=1
استوانهٔ سهموی x2+2ay=0

وقتی که دو یا هر سه ثابت (a و b و c) با یکدیگر برابر باشند، رویهٔ درجه دو دورانی به دست می‌آید:

حالات خاص: رویهٔ دورانی
کره‌گون x2a2+y2a2+z2b2=1
کره x2+y2+z2=r2
سهمی‌گون دایروی x2a2+y2a2−z=0
هذلولی‌گون دورانی یکپارچه x2a2+y2a2−z2b2=1
هذلولی‌گون دورانی دوپارچه x2a2+y2a2−z2b2=−1
سطح مخروطی x2a2+y2a2−z2b2=0
استوانه (دایروی) x2a2+y2a2=1

جستارهای وابسته

[ویرایش | اشتراک‌گذاری]
  1. 1 2 «۱۲.۶». Thomas' Calculus (۱۴th Edition).