مراقبت از نوزاد

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو


یکی از دغدغه‌های اساسی مادران ابتدای تولد فرزندشان نگهداری از نوزاد است. شیوه حمام کردن، گرفتن ناخن‌ها، قنداق کردن و... از اموری است که باید برمینای اصول و قواعد مشخصی صورت گیرد.

کوتاه کردن ناخن‌ها[ویرایش]

ناخن‌های کودک نرم تر و تا شونده تر از ناخن‌های شماست ولی اشتباه نکنید؛ کودکان ناخن‌های تیزی دارند. اگر ناخن‌های کودک را به موقع نگیرید ممکن است هنگام دست و پا زدن صورت شما یا خودش را زخمی کند. شاید لازم باشد این کار را در اولین روزهای بازگشت به خانه انجام دهید. ناخن‌های دست نوزاد خیلی به سرعت رشد می‌کنند و ممکن است لازم باشد چند بار در هفته ناخن‌های او را کوتاه کنید. سرعت رشد ناخن‌های پا از ناخن‌های دست کمتر است. آسان ترین راه کوتاه کردن ناخن‌های دست کودک با استفاده از قیچی مخصوص کودکان است. نوک این قیچی‌های ناخنگیر گرد است و تیز نبودن آن کمک می‌کند تا در صورت تکان خوردن به کودک آسیب نرسد. می‌توانید از ناخن گیر مخصوص کودک نیز استفاده کنید، در اینصورت باید خیلی دقت کنید که پوست یا حتی گوشت نوک انگشت کودک بطور اتفاقی در آن گیر نکند. بهتر است همراه یک نفر دیگر نسبت به انجام این کار اقدام کنید. یکی از شما دو نفر کودک را نگه می‌دارد و یا مانع حرکت زیاد او می‌شود و نفر دیگر ناخن‌ها را کوتاه می‌کند. یک روش دیگر این است که هنگام شیر خوردن و یا موقعی که کودک در خواب است نسبت به چیدن ناخن‌هایش اقدام کنید زیرا آرامتر است. هنگام چیدن ناخن، نوک انگشت کودک را از لبه ناخن دور کنید تا در ناخن گیر یا قیچی گیر نکند و در عین حال دست او را محکم نگه دارید.[۱]

مراقبت از محل قطع شدن بند ناف[ویرایش]

بند ناف نوزاد بعد از تولد از نزدیکی بدن بسته شده و بطور بدون دردی بریده می‌شود. محل بریدگی باید تا آنجا که ممکن است تمیز و خشک نگه داشته شود. معمولاً مدت یک هفته تا ?? روز طول می‌کشد تا بند ناف خشک شود و بیفتد. ترمیم محل افتادن بند ناف ممکن است چند روز بطول انجامد. موقع افتادن بند ناف ممکن است پوشک کمی خونی شود، این امر طبیعی است. پوشک را زیر بند ناف ببندید تا جریان هوا برای خشک کردن آن کافی باشد و ادرار با آن تماس نداشته باشد. مادام که بند ناف نیفتاده است از حمام وان استفاده نکنید. درهوای گرم بهتر آنست که تنها یک پوشک و یک تی شرت آزاد به نوزاد بپوشانید تا هوا جریان کافی داشته باشد و خشک شدن بند ناف تسریع شود. تا وقتیکه بند ناف نیفتاده است از پوشاندن زیر پوشهای سرهمی بپرهیزید. برای مراقبت درمنزل دست اندرکاران امور بهداشتی همواره توصیه می‌کنند که قاعده بند ناف را با یک سواب پنبه‌ای (مانند گوش پاک کن) یا یک تکه گاز آغشته به الکل روزی یک یا دو بار تمیز کنید. بسیاری از پزشکان به این روش عقیده دارند ولی بعضی نیز امروزه معتقدند که بهتر است بدون هیچ اقدامی صبر کنیم تا بند ناف بخودی خود خشک شود. اگر شما نمی‌دانید که چه کنید بهتر است با پزشک کودک خود صحبت کنید. (این سوال خوبی است که می‌توانید آن را در ویزیت اول بپرسید). علائم عفونت اگر چه نادرند عبارتند از: تورم یا قرمزی، جمع شدن چرک در قاعده بند ناف و تب. بنابراین اگر ناف کودک قرمز و ملتهب شد یا شروع به آب دادن کرد با پزشک وی تماس بگیرید.

حرارت اتاق نوزاد[ویرایش]

حرارت اتاق نوزاد بین ۱۸تا۲۰ درجه بیشتر نباشد، نوزاد را در سرما قرار ندهید و بیش از اندازه نیز نپوشانید. لباس نوزاد بایستی سبک و گشاد و راحت باشد. از قنداق کردن نوزاد که یک عمل غیربهداشتی و زیان آور است بپرهیزید و از قنداق کردن نوزاد حتی بمدت کوتاه خودداری کنید[۲]

حمام کردن[ویرایش]

حمام کردن روزانه نوزاد با داشتن بند ناف نه تنها اشکالی ندارد بلکه مفید است. از بدو تولد نوزاد بایستی حداقل یک روز در میان حمام داده شود و تمام بدن نوزاد را با آب و صابون و یا شامپوی مناسب شستشو داد.حمام دادن نوزاد بهیچوجه اثر سوء روی ناف نوزاد و محل ختنه نداشته بلکه شستشوی ناف با آب و صابون از بروز عفونت جلوگیری می‌نماید. [۳] [۴] [۵] [۶]

قنداق[ویرایش]

قنداق بچه باید تنها با یک پوشک پوشیده باشد، می‌توان در داخل قنداق از یک لایه نازک تور (گاز پانسمان) یا پارچه نخی استفاده کرد. طبق تحقیقات زیادی که انجام شده پایان زمان قنداق کردن تقریباً به اندازه شروع قنداق مهم است! کارشناسان، قنداق را تنها در طی ماه اول بعد از تولد توصیه کردند چون در ماههای دیگر قنداق سبب وقفه در رشد کودک می‌شود.[۷]

هدف اصلی قنداق ایجاد احساس اطمینان و امنیت در بچه است، تنها زمانی از قنداق استفاده کنید که نوزاد ایراد می‌گیرد یا گریه می‌کند یا نمی‌تواند بخوابد یا به سرعت دست و پا را تکان می‌دهد.

اگر تمام احتمالات گریه کردن نوزاد را کنترل کردید مثل اینکه گرسنه یا تشنه است، موقعیت پوشک مناسب نیست یا شاید چسب سفت پوشک به بدن بچه چسبیده است و... و به نتیجه نرسیدید و کودک هنوز رنجور و آزرده است قنداق را امتحان کنید.

پتوها و قنداق‌های مخصوص[ویرایش]

طراحان، قنداق بچه را به گونه‌ای طراحی کرده‌اند که دستهای نوزاد در کنار بدن نگهداشته شود. شما می‌توانید قنداق یا هر پارچه بزرگ دیگر را که برای پیچیدن دور بچه از سینه تا پا کافی باشد، را انتخاب کنید و با بندی قنداق را به همان حالت ثابت نگه دارید. تکه پارچه‌ای که انتخاب می‌کنید اگر مربع باشد بهتر از مربع مستطیل است، حتی وقتی پارچه‌ای در دسترس نداشتید از تکه سفره یا هر چیز دیگری که بتوان دور بچه پیچید، استفاده کنید. در اصطلاح بچه را ساندویچ کنید.[۸]

== چگونگی قنداق کردن ==[۹]

چگونگی بستن قنداق بسیار راحت است خصوصاً اگر تاکنون نان ذرت مکزیکی را پیچیده باشید! اگر در فست فود یا اغذیه و ساندویچی کار نکرده‌اید در اینجا طریقه قنداق کردن توضیح داده می‌شود:

  1. وضعیت پارچه چهار گوش را به حالت لوزی قرار دهید.
  2. نوک بالایی لوزی را به سمت پایین تا کنید و نوزاد را در مرکز پارچه قرار دهید.
  3. دستهای بچه را هم می‌توان خم کرد (در این صورت به نوزاد اجازه می‌دهید انگشتانش را مک بزند که این امر به او آرامش می‌دهد) هم می‌توان صاف و مستقیم در کنار بدن قرار گیرد (نه کاملاً صاف بلکه دستها بصورت طبیعی نیمه خم در کنار بدن باشد).
  4. سمت چپ پارچه را روی دست چپ نوزاد تا کنید بطوریکه از روی بدنش بگذرد خیلی سفت تا نکنید تا سبب ناراحتی نوزاد نشود.
  5. سمت راست را روی دست راست تا کنید.
  6. قسمت پایینی پارچه را روی پا و ران نوزاد تا کنید.
  7. می‌توانید از یک باند نخی یا پارچه‌ای برای ثابت نگه داشتن قنداق دور بچه استفاده کنید البته نبایستی سفت ببندید.

جامه‌ای برای قنداق نوزاد[ویرایش]

قنداق یا کیسه خواب برای یک نوزاد نرمال، موهبتی است. والدین جوان ممکن است ندانند که زمانی که با گریه نوزاد در ۲ نیمه شب مواجه می‌شوند باید او را قنداق کنند.

با کیسه‌های خواب نیز می‌توان قنداق کرد. پارچه‌ای شبیه بال هواپیما که نوزاد را مثل جسمی داخل جعبه در بر می‌گیرد و دو طرف پارچه دور تا دور نوزاد پیچیده می‌شود و پاهای او در محفظه‌ای کوچک تر قرار می‌گیرد.

می‌توانید هر قنداق با هر اندازه‌ای داشته باشید، با پارچه چیت نرم یا مشابه آن می‌توانید قنداق با اندازه دلخواه بسازید، مثلاً از پارچه‌های مات با لبه اطلسی، قنداقی شبیه کلوچه توت فرنگی بسازید و یا هوس کنید برای افراد بالغ قنداق بسازید!

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]