قهرمانی شطرنج جهان

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
ماگنوس کارلسن، قهرمان فعلی شطرنج جهان

قهرمانی شطرنج جهان رقابتی برای تعیین بهترین شطرنج‌باز جهان است. مردان و زنان در هر سنی شایستگی تصاحب این عنوان را دارند.

باور عمومی نخستین رقابت رسمی قهرمانی شطرنج جهان را در سال ۱۸۸۹ می‌داند که دو بازیکن برتر اروپا در آن هنگام یعنی ویلهلم اشتاینیتس و یوهان زوکرتورت یک رویارویی مستقیم را بر‌گزار کردند. از ۱۸۶۶ تا ۱۹۴۸ این قهرمان جهان بود که شرایط برگزاری مسابقه را تعیین می‌کرد، شخصی که قهرمان جهان را به رقابت می‌طلبید باید مبلغ قابل توجهی برای برگزاری مسابقه فراهم می‌کرد و در صورت پیروزی در یک رویارویی مستقیم که از تعداد زیادی مسابقه تشکیل می شد قهرمانی را به دست می‌آورد. از ۱۹۴۸ تا ۱۹۹۳ این مسابقه با نظارت فیده، فدراسیون جهانی شطرنج بر‌گزار می‌شد اما در سال ۱۹۹۳ گری کاسپارف قهرمان وقت جهان از فیده خارج شد و مسابقهٔ قهرمانی جهان خود را خارج از نظارت فیده بر‌گزار کرد. از آن زمان تا سال ۲۰۰۶ دو قهرمان شطرنج جهان وجود داشت، یکی قهرمان جهان از نظر فیده که در مسابقهٔ رسمی قهرمانی جهان فیده مشخص می‌شد و یکی قهرمان سنتی شطرنج جهان که به روش سنتی شکست قهرمان پیشین در یک رویارویی مستقیم برای قهرمانی جهان تعیین می‌شد. در سال ۲۰۰۶ این دو عنوان با برگزاری مسابقهٔ قهرمانی جهان ۲۰۰۶ دوباره متحد شدند.

قهرمان فعلی شطرنج جهان ماگنوس کارلسن است که در سال ۲۰۱۳ با غلبه بر ویسواناتان آناند، قهرمان پنج دوره جهان، موفق به کسب این عنوان شد.

علاوه بر این عنوان، رقابت‌های دیگری با نام‌های قهرمانی شطرنج زنان جهان، جوانان (زیر ۲۰ سال)، رده‌های سنی مختلف ۸ تا ۱۸ سال، پیشکسوتان و کامپیوترها بر‌گزار می‌شود. کامپیوترهای شطرنج‌باز حق شرکت در رقابت اصلی قهرمانی جهان را ندارند.

قهرمانان بی‌رقیب ۱۸۸۶–۱۹۹۳[ویرایش]

# نام سال کشور سن
۱ ویلهلم اشتاینیتس ۱۸۸۶–۱۸۹۴ Flag of Austria-Hungary (1869-1918).svg اتریش-مجارستان (Flag of Bohemia.svg بوهم)
Flag of the United States.svg ایالات متحده آمریکا
۵۰–۵۸
۲ امانوئل لاسکر ۱۸۹۴–۱۹۲۱ Flag of the German Empire.svg امپراطوری آلمان ۲۶–۵۲
۳ خوزه رائول کاپابلانکا ۱۹۲۱–۱۹۲۷ Flag of Cuba.svg کوبا ۳۳–۳۹
۴ الکساندر آلخین ۱۹۲۷–۱۹۳۵
۱۹۳۷–۱۹۴۶
فرانسه جمهوری سوم فرانسه
روسیه روس‌های مهاجر
۳۵–۴۳
۴۵–۵۴
۵ ماکس اویوه ۱۹۳۵–۱۹۳۷ Flag of the Netherlands.svg هلند ۳۴–۳۶
۶ میخائیل بتوینیک ۱۹۴۸–۱۹۵۷
۱۹۵۸–۱۹۶۰
۱۹۶۱–۱۹۶۳
Flag of the Soviet Union.svg اتحاد جماهیر شوروی (روسیه) ۳۷–۴۶
۴۷–۴۹
۵۰–۵۲
۷ واسیلی اسمیسلوف ۱۹۵۷–۱۹۵۸ Flag of the Soviet Union.svg اتحاد جماهیر شوروی (روسیه) ۳۶
۸ میخائیل تال ۱۹۶۰–۱۹۶۱ Flag of the Soviet Union.svg اتحاد جماهیر شوروی (لتونی) ۲۴
۹ تیگران پتروسیان ۱۹۶۳–۱۹۶۹ Flag of the Soviet Union.svg اتحاد جماهیر شوروی (ارمنستان) ۳۴–۴۰
۱۰ بوریس اسپاسکی ۱۹۶۹–۱۹۷۲ Flag of the Soviet Union.svg اتحاد جماهیر شوروی (روسیه) ۳۲–۳۵
۱۱ بابی فیشر ۱۹۷۲–۱۹۷۵ Flag of the United States.svg ایالات متحده آمریکا ۲۹–۳۲
۱۲ آناتولی کارپف ۱۹۷۵–۱۹۸۵ Flag of the Soviet Union.svg اتحاد جماهیر شوروی (روسیه) ۲۴–۳۴
۱۳ گری کاسپارف ۱۹۸۵–۱۹۹۳ Flag of the Soviet Union.svg اتحاد جماهیر شوروی (آذربایجان)
Flag of Russia.svg روسیه
۲۲–۳۰

قهرمانان بی‌رقیب ۲۰۰۶–تاکنون[ویرایش]

# نام سال کشور سن
۱۴ ولادیمیر کرامنیک ۲۰۰۶–۲۰۰۷ Flag of Russia.svg روسیه ۳۱
۱۵ ویسواناتان آناند ۲۰۰۷–۲۰۱۳ Flag of India.svg هند ۳۱
۱۶ ماگنوس کارلسن ۲۰۱۳–تاکنون Flag of Norway.svg نروژ ۲۲

منابع[ویرایش]

جستجو در ویکی‌انبار در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ قهرمانی شطرنج جهان موجود است.