احمد عبادی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
احمد عبادی
Dc1n8hmkpneeva5zv8tz.jpg
اطلاعات پس‌زمینه
تولد ۱۲۸۵ خورشیدی
ملیت ایرانی
مرگ ۱۷ اسفند ۱۳۷۱
تهران
سبک‌(ها) موسیقی سنتی ایرانی
ساز(ها) سه‌تار
سازهای برجسته
سه‌تار
آرامگاه احمد عبادی

احمد عبادی (۱۲۸۵ خورشیدی - ۱۷ اسفند ۱۳۷۱ تهران) از استادان موسیقی ایرانی و نوازنده سه‌تار و فرزند میرزا عبدالله فراهانی بود.

از هشت سالگی با موسیقی آشنا شد و اصول نوازندگی را از خواهران خود مولود خانم و ملوک خانم، که از تعلیمات پدر برخوردار بودند فرا گرفت.

احمد عبادی مدت‌ها در وزارت پیشه و هنر به تدریس و تحقیق در موسیقی ایرانی و سه تار پرداخت و در جهت معرفی موسیقی ملی ایران کنسرت‌های متعددی در داخل و خارج از کشور از جمله فرانسه، ایتالیا، آلمان و اتریش داشت که مورد استقبال هنردوستان واقع شده‌است.

عبادی در نواختن سه‌تار دارای سبک و شیوه‌ای مخصوص به خود بود که کمتر کسی توانسته از عهده تقلید آن بر آید. عده‌ای سبک خاص ساز زدن او را مربوط به امکانات و وسایل صدا برداری زمان وی می‌دانند. مضراب‌های تک سیم و دومضراب‌ها از مشخصه‌های بارز سبک وی هستند.

از کارهایی که او در نوازندگی سه‌تار ایجاد کرد، ابداع کوک‌های مختلف در سه تار است که در آلبوم کوک سه تار آنها راعرضه کرده‌است.

عبادی شاگردان بسیاری تربیت کرد که از میان آن‌ها مهربانو توفیق، بهرام وادانی و بهداد بابایی را می‌توان نام برد. او در رادیو نیز فعالیت می‌کرد و صفحه‌ها و کاستهای زیادی ضبط کرده از جمله صفحه آواز شور همراه رضاقلی‌میرزا ظلی و همچنین تکنوازی‌ها و بداهه نوازی‌ها و همراهی با نوازندگان و خوانندگان مختلف. همنوازی‌های او با غلامحسین بنان و محمدرضا شجریان آثاری ماندگار در قالب برنامهٔ گل‌ها به جا گذاشته‌است. آنطور که اهل موسیقی از عبادی به خاطر دارند، عبادی فردی معتقد و متدین بود، قبل از ساز زدن وضو می‌گرفت و در روزهای عزا داری و شهادت ائمه اطهار دست به ساز نمی‌زد.

استاد صبا روایت می‌کردند وقتی برای آموزش منزل ایشان می‌رفتم وایشان با ان قیافه دوست داشتنی واخلاق مهربان و آن سیبیل‌های سفید به من درس می‌دادند. گاهی اوقات که دو زانو می‌نشستند وسه تار را بر میداشتندوبرای خود ساز می‌زدند بعد از مدتی سه تار ایشان را برمیداشت وبه عالم دیگر می‌برد) و همین دلایل کافی است برای گرایش استاد عبادی به این ساز عرفانی. ایشان از ۷ سالگی مشق سه تار را نزد پدر شروع کردند و۱۳ سال بیشتر نداشتند که میرزا فوت کرد وایشان مشق سه تار را پیش خواهرانشان ملوک و مولود وبرادرشان جواد ادامه دادند (دلیل اینکه اسمی از جواد عبادی برادر ابزرگتر استاد نمی‌بینیم اینست که ایشان در اثر یک صانحه مجبور شدند سه تار زدن را کنار بگذارند) نکته جالب درباره ساز استاد اینست که با اینکه وی پسر میرزا عبدالله بود نوازتندگی ایشان هیچ شباهتی به نوازنده‌های هم دوره خود که اکثراً شاگرد میرزا عبدالله بودند ندارد و با نوازندگی قدما متفاوت است. ایشان در دوره‌ای که سه تار به خاطر حجم کم به خلوت افراد رفته بود و در غبار فراموشی فرو رفته بود این ساز را در رادیو معرفی کردند. از شاخص‌های نواخته‌های قدما مضراب‌های پر و با واخوان وبعضا پرقدرت بود. استاد یک بار وقتی که از دوستانشان درباره نواخته‌های خود پرسیدند (در ان زمان امکان ضبط از رادیو نبود و اجراها کاملاً زنده بود) آنها جواب می‌دادند گاهی اوقات نت‌ها دقیق شنیده نمی‌شود وتداخل دارند و حالت نا خوشایندی ایجاد می‌کند (که به دلیل ضعف دستگاه‌های صدابرداری در ان زمان‌ها بود) و این همان چیزی بود که استاد را به فکر فرو برد تا چاره‌ای برای این مسئله پیدا کند؛ و اینجا بود که استاد نوازندگی تک سیم را ابداع کردند که واقعاً سه تار نوازی را تحول بخشید؛ و می‌بینیم که در نواخته‌های استاد عبادی تک سیم‌های بسیار زیبا و شفاف ودلنشین به کار می‌رود که از این ویژگی اکثر نوازنده‌های امروزی مانند استاد علیزاده و استاد مشکاتیان و استاد لطفی و... به وفور استفاده می‌کنند. از دیگر شاخصه‌های ساز استاد بداهه نوازی‌های زیبا و ویبره‌های طولانی و گلیساندوهای به موقع و زیبا که به ساز استاد زیبایی‌های خاصی بخشیده. از دیگر ابتکارات استاد کوک‌های جدید بود. قبلاً نوازنده‌ها معمولاً از کوک‌های تار برای سه تار استفاده می‌کردند ولی استاد عبادی این رویه را تغییر داد و ثابت کرد بعضی از این کوک‌ها مناسب سه تار نیستند و دو نوار به عنوان آموزش کوک سه تار منتشرکردند که در ان برای گامهای مختلف و حتی گوشه‌های مختلف کوک معرفی کردند که واقعاً برای همه شاگردان مفید بود. نکته جالب دیگر اینست که ایشان همیشه و کاملاً تک سیم نمی‌زدند و به موقع واخوان می‌دادند و پر قدرت می‌زدند و به موقع تک سیم می‌زدند که کاملاً در قطعات ضربی ایشان مانند ضربی سه گاه و چهارگاه و... مشهود است. نوازنده‌های زیادی بعد از استاد عبادی به شیوه ایشان رو آوردند ولی هیچ‌کدام به لطافت ساز استاد عبادی نشد و این دلیلی نداشت جز لطافت و مهربانی عجیب استاد عبادی. همه شاگردان ایشان از قلب رئوف استاد حکایت می‌کنند یکی از شاگردان می‌گفت: وقتی استاد عبادی نماز می‌خواند و قنوت می‌گرفت، حالت روحانی خاصی داشت. این حالت استاد چنان در من اثر کرد که من پرسیدم و ایشان جواب دادند که از خداوند می‌خواهم به اهل هنر کمال و تکامل ببخشد. اینگونه بود که استاد سه تار را از خلوت بیرون آورد و معرفی کرد استاد پیر نیاکان می‌گفتند به همین دلیل است که می‌بینیم اکثر نوازنده‌های هم دوره من که در زمان استاد عبادی شاگرد بودند و سازشان سه تار نبود سه تار را به عنوان ساز دوم خود انتخاب کردند و به ان گرایش پیدا کردند که می‌توان به آقایان علیزاده و مشکاتیان و پیرنیاکان و ... اشاره کرد استاد با بزرگانی همچون رضاقلی‌میرزا ظلی، غلامحسین بنان، حسین قوامی، محمدرضا شجریان، فرامرز پایور، حسن کسایی و علی تجویدی همکاری داشتند.

مرگ[ویرایش]

وی در سال ۱۳۷۱ دارفانی را وداع گفتند و در امامزاده طاهر (کرج) دفن شدند.

منابع[ویرایش]

پیوند به بیرون[ویرایش]