مهدی حسین

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
فارسیEnglish
مهدی حسین
زمینهٔ کاری نویسنده، نمایش‌نامه‌نویس
زادروز ۱۷ آوریل ۱۹۰۹
ایکینجی شیخلی شهرستان قازاخ، جمهوری آذربایجان
مرگ ۱۰ مارس ۱۹۶۵
باکو، جمهوری آذربایجان
ملیت آذربایجانی

مهدی حسین (به ترکی آذربایجانی: Mehdi Hüseyn) با نام کامل مهدی حسین علی‌اوغلی (متولد ۱۹۰۹ شهرستان قازاخ - درگذشت ۱۹۶۵ باکو) نمایش‌نامه‌نویس و نویسنده معاصر آذربایجانی با عنوان نویسنده ملی (به ترکی آذربایجانی: Xalq yazıçısı) به‌شمار می‌رود.[۱]

زندگی[ویرایش]

مهدی حسین به سال ۱۹۰۹ در روستای شیخلی شهرستان قازاخ از والدینی آموزگار زاده شد وی در زمینه نوسیندگی و نمایش‌نامه‌نویسی ادبیات آذربایجان خبره بود، و پس از اتمام تحصیلات عمومی در زادگاهش جهت تحصیلات عالیه راهی باکو شد و تحصیلات خود را در دانشگاه دولتی باکو به پایان رسانید. مهدی حسین از همان دوران در روزنامه "یئنی فکر" تفلیس مقاله‌هایش را چاپ می‌کرد. در سال‌های ۱۹۲۷ و ۱۹۳۰ به ترتیب حکایات "قویون قیرخینی" و دو مجموعه "خاور و باهار صولاری" را منتشر کرد. بلافاصله رُمان "داشقین" را به مرحله چاپ رسانید.[۲] و جهت ادامه تحصیل تخصصی در زمینه هنر و نمایش‌نامه‌نویسی عازم مسکو و در موسسه سینماتوگرافی قاسم‌اف مشغول به تحصیل شد.[۳] پس از تحصیل در مؤسسه سینماتوگرافی قاسم‌اف علاقه وی به نمایش‌نامهنویسی فزونی یافت و نمایش‌نامه معروف نظامی را شروع به نوشتن کرد. بعدتر در بحبوحه جنگ جهانی دوم نمایش‌نامه "انتظار" را منتشر کرد. پس از اتمام نمایش‌نامه نظامی در سال ۱۹۴۲، نمایش‌نامه "جوانشیر" که جزء باارزش‌ترین نمایش‌نامه‌های ادبیات آذربایجان می‌باشد را نوشت.[۴]

مهدی حسین با قلم خود سعی در افزایش شهرت در ممالک شوروی سابق داشت. وی هم‌زمان با فعالیت هنری مدیریت اتحادیه نویسندگان آذربایجان در طول سال‌های (۱۹۵۸ - ۱۹۶۵) را برعهده داشت. نمایش‌نامه‌های "آبشرون" وی به زبان‌های مختلفی ترجمه شد. وی در سال ۱۹۵۷ نمایش‌نامه "قارداشلار" را نوشت. نمایش‌نامه "سحر" را در دوران استقلال‌خواهی جمهوری سوسیالیستی آذربایجان شوروی به مرحله تحریر درآورد. سال‌های بعد نمایش‌نامه "آلوو" را در سال ۱۹۶۱ و "یئر آلتی چایلار دنیزه آخیر" را در سال ۵-۱۹۶۴، مقاله‌های ادبی-تنقیدی به‌نام "ادبیات و صنعت مسئله‌لری" را نوشت. در نهایت مهدی حسین در تاریخ ۱۰ مارس ۱۹۶۵ در باکو درگذشت.[۵]

آثار[ویرایش]

برخی از آثار مشهور مهدی حسین:[۶][۷][۸]

  • سئوگیدن صونرا (۱۹۲۷)
  • کین (۱۹۳۵)
  • داشقین (۱۹۳۴)
  • طرلان (۱۹۴۰)
  • سحر (۱۹۵۳)

پانویس[ویرایش]

  1. "Mehdi Hüseyn". Cəlil Məmmədquluzadə Ensiklopediyası (به ترکی آذربایجانی). Azərbaycan Yazıçılar Birliyi. Archived from the original on 23 Mar 2013. Retrieved 23 Mar 2013.
  2. هیئت، آذربایجان ادبیات تاریخینه بیر باخیش - ج. ۲. تهران، ۱۷۶.
  3. "Mehdi Hüseyn".
  4. هیئت، آذربایجان ادبیات تاریخینه بیر باخیش - ج. ۲. تهران، ۱۷۶.
  5. هیئت، آذربایجان ادبیات تاریخینه بیر باخیش - ج. ۲. تهران، ۱۷۷.
  6. هیئت، آذربایجان ادبیات تاریخینه بیر باخیش - ج. ۲. تهران، ۱۷۶.
  7. هیئت، آذربایجان ادبیات تاریخینه بیر باخیش - ج. ۲. تهران، ۱۷۷.
  8. هیئت، آذربایجان ادبیات تاریخینه بیر باخیش - ج. ۲. تهران، ۱۷۸.

منابع[ویرایش]

هیئت, جواد (1369). آذربایجان ادبیات تاریخینه بیر باخیش (به South Azerbaijani). ۲. تهران: وارلیق. p. ۲۲۷.

Mehdi Huseyn
Mehdi Hüseyn
Born(1909-04-17)April 17, 1909
İkinci Şıxlı, Gazakh Rayon, Azerbaijan
DiedMarch 10, 1965(1965-03-10) (aged 55)
Baku, Azerbaijan Soviet Socialist Republic, Soviet Union
OccupationWriter

Mehdi Ali oglu Huseynov – famed under the pseudonym Mehdi Huseyn (Azerbaijani: Mehdi Hüseyn) – was an Azerbaijani and Soviet writer and critic, laureate of the State Stalin Prize of the third degree (1950) and member of the All-Union Communist Party since 1941.[1]

Education

Huseyn was born on April 4, 1909 in İkinci Şıxlı village of Azerbaijan, into a family of a People's teacher. At seven years old he attended a village school, that taught in Russian. In 1920, he entered a pedagogical technical school and the following year went to Komsomol. In 1930, he graduated in history from Azerbaijan University, and in 1936 studied at the Gerasimov Institute of Cinematography in Moscow.[2]

Career

Huseyn wrote his first "Sheering of sheep" narrative in the last year at the secondary school, and it was published in 1926, in Sharg Gadini magazine ("Woman of the East"). His earlier stories describe an Azerbaijani village of post-revolutionary years and a struggle against patriarchal and feudal relations. His works dedicated to the Civil war are stories in "Khaver" and "Spring floods" collections written in 1926-1932, and "Flood" novel (1936). His writings feature a theme of socialistic reconstruction of an Azerbaijani village in "Tarlan" ("Fight"). He also wrote the first historical narrative of Azerbaijan "Commissar" (1942) about Meshadi Azizbekov.

He wrote "Call" narrative and a book of stories called "My motherland" during the Great Patriotic War. His "Absheron" novel published in 1947, is based on a story about heroic labor of Azerbaijani oilmen. Its sequel "Black rocks" was published in 1957 on the subject of Mollayev, whose prototype was M.Baghirov. Historical novel "Morning" (1949-1952) was dedicated to revolutionary struggle of Baku laborers in 1907-1908. In 1966, "Underground waters flow to the ocean" novel was published after his death.

Film-drama "Poet" (1937), "Glory" play (1939) – about a frontline village of Azerbaijan, "Nizami" (1940), "Javanshir" (1945), "Waiting" (1944, together with I. Efendiyev) about loyalty to a civic duty, are the most famous drama works of the author. Mehdi Huseyn is also famed as a critic and publicist. Literary-critical articles about the issues of socialist realism, adoption of a literal heritage of the past, learning of classic Russian literature and works of Russian Soviet writers belong to his pen.[3]

He was the chairman Union of Writers of the Azerbaijan Soviet Socialist Republic, secretary of the USSR Union of Writers, deputy of Supreme Soviet of the Azerbaijan SSR of the 5th convocation and deputy of Supreme Soviet of the Soviet Union of the 6th convocation.[4]

Mehdi Huseyn died on March 10, 1965 and is buried in the Alley of Honor.

Recognition

A street in Imishli was named after Mehdi Huseyn.

Literary works

  • "Flood" – novel, (1933-1936);
  • "Tarlan" – narrative, (1940, translated into Russian as "Fight" in 1956);
  • "Commissar" – narrative, (1942, Russian translation 1949);
  • "Call" – narrative, (1943);
  • "Javanshir", historic narrative, (1945);
  • "Daybreak" – narrative, (1950);
  • "Absheron" – novel, (1947, Russian translation in 1949);
  • "Black rocks" – novel, (1957);
  • "Morning" – historic novel, (part 1-2, 1950-1953, Russian translation in 1954);
  • "Underground waters flow to the ocean", (1966).

Awards and prizes

The State Stalin Prize of the third degree (1950) – for "Absheron" novel (1947)

References

  1. ^ "Гусейн Мехти".
  2. ^ "Mehdi Hüseyn".
  3. ^ "Mehdi Hüseyn". adam.az.
  4. ^ "Mehdi Hüseyn". kataloq.net.