ریگی (طایفه)

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

ریگی از بزرگترین[نیازمند منبع] طوایف بلوچ سیستان و بلوچستان می‌باشد.

تاریخچه[ویرایش]

طایفه ریگی در ایران، پاکستان و افغانستان پراکنده شده‌اند و در حال و گذشته زندگی کوچ نشینی و عشایری و کشاورزی داشته‌اند. در دهه‌های اخیر تعداد زیادی از آنها یکجانشین و شهرنشین شده‌اند. جمعیت طایفه ریگی بالای ۳۰۰۰۰۰ نفر تخمین زده شده است که این طایفه بیش از ۳۲ تیره را شامل می‌شود. این طایفه که قسمتهای وسیعی از بلوچستان را شامل می‌شود قبلاً جزء ایران بوده ولی با تقسیم بلوچستان به ۳ قسمت از شاهنشاهی ایران تاریخی جدا شده‌اند.

مرکز طایفه ریگی منطقه لادیز و اطراف آن می‌باشد که قدیمی‌ترین آثار زندگی انسانها در ایران که بیش از یکصد هزار سال قدمت دارد و مربوط به عصر یخبندان و دوران نو سنگی می‌باشد در آن کشف شده است[نیازمند منبع] که نشان از مدینیت و پیشینه تاریخی این منطقه دارد. در تحقیقاتی که در سال ۱۳۴۴ پیرامون منطقه بلوچستان به وسیله دانشگاه مینه سوتا به سرپرستی گاری هیوم در رودخانه لادیز صورت گرفت ابزارها و دست ساخته‌های بشری پیدا شد که قدمت کهن داشتند و برای اولین بار در لادیز دیده شدند. این مجموعه در ادبیات باستانی به لادیزین مشهور شده است.

قدمت[ویرایش]

تاریخ قدمت طایفه ریگی بیش از هزار سال می‌باشد در کتاب تاریخ بیهقی در ذکر ولایت مکران از طایفه ریگی نام برده شده است به این مضمون: چون والی مکران یعنی معدان وفات می‌کند میان دو فرزندش ابوالعسکر و عیسی بر سر جانشینی درگیری ایجاد شده که برادر مخلوع با پناهده شدن به دربار سلطان غزنوی زمینه جنگ بین دربار و والی مکران را ایجاد می‌کند در این کارزار طایفه ریگی با کمک طایفه کیچ به حمایت از عیسی با لشکر غزنوی درگیر می‌شود. در کتاب منم تیمور جهانگشا نیز از طایفه ریگی نام برده شده است و همچنین نامه‌ای به مهر کریم خان زند که برای میراحمدخان ریگی نوشته شده است.

سبزعلی جد بزرگ شماری از ریگی‌ها که از نظر نژادی خود را اصالتاً از جالق سراوان می‌دانند، در زمان سردار شریف خان نارویی از بلوچستان به سیستان منتقل شده‌اند. از سبزعلی پسری به نام جلائی مشهور است وی مردی سرمایه دار و قدرتمندی بوده که شریف‌آباد را در اختیار داشته‌است و ریگی‌های جلائی از اعقاب وی هستند.

اتیمولوژی[ویرایش]

باتوجه به قرار گرفتن منطقه جنوب شرق و شرق ایران بر روی کمربند بیابانی تا عرض ۳۰ درجه شمالی این منطقه شن زارها و ریگستانها را در بر می‌گیرد و به همین دلیل ریگی یعنی کسی که در ریگستان و صحرا زندگی می‌کند.

نسب[ویرایش]

ریگی‌ها باتوجه به شجره نامه موجود از سادات حسنی و منتسب به حسن مجتبی می‌باشند و به همین دلیل به آنها لقب میر که در این جا معنی آن حاکم و سید می‌باشد داده‌اند. مترادف شدن این دو کلمه به خاطر باور مردم بود که معتقد بودند حکومت اختصاص به سادات دارد.

مشاهیر[ویرایش]

  • سردارمهر الله خان ریگی
  • سردار تاج محمد خان ریگی
  • سردار محمد رضا خان ریگی
  • سردار غلامعلی خان ریگی
  • سردار ابراهیم خان ریگی
  • سردار مراد خان ریگی
  • سردار صاحبداد خان
  • سردار میرشمس خان ریگی
  • سردار میرعالی خان ریگی
  • سردار کریم‌بخش جری‌زهی
  • سردار میر بولان ریگی
  • عبدالقادر گیلانی
  • میرچاکر
  • میرحمل

منابع[ویرایش]

  • مختصری از تاریخ ایل ریگی برگرفته از مقاله ارائه شده درهمایش ایل ریگی (منتشر شده در جمعه، ۰۳ شهریور ۱۳۹۱ ۱۷:۳۱، احسان الله ریگی)

{{Navbox |bodyclass=hlist |title = اقوام و طایفه‌های استان سیستان و بلوچستان ایران |name = اقوام و طایفه‌های استان سیستان و بلوچستان |list1 =

آبیلارابیبسرهنگیارباب • اربابی • ارجونیاردنیاله دواوکاتیبلوچ‌زهیبارانیبارکزاییبامدیبامریبختیاریبراهوییبرخورداربزیبندانیپیری قوچیکهپتی‌پشمپودینه پهلوانتجگیتکرتیلرجدیدالاسلام • جر • جمالزاییحسین برگمشادزهیشه‌بخشناروییگرگیججمشیدزهی •  • دهواریجمشیدی • جنگی • جهان‌تیغچاریچتلهچشک • حیدری • خاراکوهیخدریخمبردرگیدرهیدره‌ایدلارامیدلخکیدولفظهده‌مردهرازراشکیرامرودیراهداریرخشانی • [[ • ریگیزرهیسارانیسالاریسراوانیسرابندیسرحدیسرگزیسرگلزاییسموریسنجرانیسنچولیسندگلسیاه‌سریشهرکیشهریاریشیبکشیخشیرانزائیصیادعارفیغفاری مقدمفخیرهفراهیقروتخوارقزاققهقاییکاشانیکته‌لوککریم‌کشتهکلبعلیکمالیکول • کوهکن • کیالکیانیکیخاگداگرگگبولگرگیچگلویگنجعلی • لکزایی • ماهککیمختاری میرمیرشکارنارویینهتانینورانوریهراتییاری مقدم شاهرودیشنبه زهی

}}