ویکتور وازارلی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
یکی از مجسمه‌های وازارلی در زادگاهش در مجارستان [۱]


ویکتور وازارلی
نام اصلی Vásárhelyi Győző
زادهٔ ۹ آوریل ۱۹۰۶(۱۹۰۶-04-0۹)
پچ، اتریش-مجارستان
درگذشت ۱۵ مارس ۱۹۹۷ میلادی (۹۰ سال)
پاریس، فرانسه
ملّیت مجاری-فرانسوی
رشته نقاشی
شناخته‌شده برای پدر اُپ آرت (هنر دیدگانی)
وب‌گاه www.vasarely.com


ویکتور وازارِلی (به فرانسوی: Victor Vasarely) ‏ (۹ آوریل ۱۹۰۶ - ۱۵ مارس ۱۹۹۷) نقاش، طراح و نویسنده مجاری-فرانسوی است که او را پدر اُپ آرت (هنر دیدگانی) می‌نامند.

وازارلی مبتکر اصلی و یکی از آفرینش‌گران هنر دیدگانی است.

او از هنرمندانی است که بر امکانات کاربردی هنر انتزاعی، تاکید کرده‌اند.[۲]

زندگی و کار[ویرایش]

ابتدا در سال ۱۹۲۵ در دانشگاه بوداپست، پزشکی خواند. در سال ۱۹۲۷ درسش را ناتمام رها کرد و در آکادمی هنری بوداپست آموزش دید.[۳] از طریق مُهوی ناگ با آثار مالویچ، واسیلی کاندینسکی، گرُپیوس، لوکُربوزیه و پیت موندریان آشنا شد. سخت تحت تاثیر زیبایی‌شناسی کنستروکتیویسم و کارکردگرایی باهاوس قرار گرفت.

در سال ۱۹۳۰ به پاریس رفت و بعداً تابعیت فرانسوی گرفت. کارش را به عنوان طراح گرافیک شروع کرد. در سال ۱۹۴۴ به نقاشی رو آورد. بعد دست به جستجو و تجربه در زمینه‌های رنگ و خطای دید زد.

با از میان برداشتن مرز نقاشی و مجسمه‌سازی، مفهوم عام هنر تجسمی دوبُعدی را مطرح کرد و به این نتیجه رسید که هنرمند به مدد امکانات مواد جدید و صنعت نوین می‌تواند طرح خود را برای مصارف مختلف زندگی روزمره، باز تولید و پخش کند.

هدف وازارلی ایجاد ارتعاش در شبکیه چشم تماشاگر است. او برای این کار از شیوه‌های مختلفی استفاده می‌کرد. آثار ابتدایی او شامل طرح‌های خطی سیاه‌ و سفید روی کاغذ، ورق شفاف پلاستیک یا شیشه بودند ولی در دهه ۱۹۶۰ شکل‌های هندسی، مربع، دایره، مثلث، مستطیل و چندوجهی را با بهره‌گیری از اختلاف و تفاوت رنگ‌های درخشان و طبق قواعد ریاضی، طوری سازمان می‌داد که تصوری از جنبش، پیشایندگی و پس‌روندگی را به بیننده القا کنند.[۴]

وازارلی از سال ۱۹۴۷ منحصراً روی هنر کنستروکتیو هندسی کار کرد. او فرم‌های رنگین پیش ساخته‌ای را برای جفت‌کاری‌های مختلف پدید آورد تا به کمک آن‌ها بتواند هنر ارزان و قابل تکثیری را تولید کند. او در اواخر دههٔ ۱۹۵۰ و در دههٔ ۱۹۶۰ جوایز بین‌المللی متعددی گرفت.[۵]


وازارلی همواره تلاش می‌کرد که هنرش برای همه قابل فهم باشد؛ یعنی نیازی نبود که بیننده، معلومات قبلی یا سابقه ذهنی مشخصی داشته باشد، بلکه با دیدن آثار او به سادگی از آن‌ها لذت می‌برد. او در کنار آثاری که خلق می‌کرد، همواره افکار و نظرات‌اش را می‌نوشت و در دسترس همه قرار می‌داد. این متون در نشریات زیادی در امریکا و اروپا چاپ می‌شد.

او از سال ۱۹۶۱ بیشتر در جنوب فرانسه می‌زیست و دو موزه در پُروانس به نام او نام‌گذاری شده‌اند.
یک موزه در زادگاه‌اش، شهر «پِچ» مجارستان به نام وازارلی است.[۶][۷]

موزه‌ها[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. «Pecs portal»(انگلیسی)‎. en.pecs.hu. بازبینی‌شده در ۱۸ اکتبر ۲۰۰۹. 
  2. پاکباز، رویین، دائرةالمعارف هنر، انتشارات فرهنگ معاصر، چاپ پنجم، تهران ۱۳۸۵، ص ۶۱۴، ISBN 964-5545-41-2
  3. «زندگی‌نامه ویکتور وازارلی»(انگلیسی)‎. MetroArtWork. بازبینی‌شده در ۱۸ اکتبر ۲۰۰۹. 
  4. پاکباز، رویین، دائرةالمعارف هنر، انتشارات فرهنگ معاصر، چاپ پنجم، تهران ۱۳۸۵، ص ۶۱۴، ISBN 964-5545-41-2
  5. «ویکتور وازارلی»(انگلیسی)‎. ویکی‌پدیا. بازبینی‌شده در ۱۸ اکتبر ۲۰۰۹. 
  6. «اپ، آرت یا هنر دیدمانی»(فارسی)‎. شرکت سوره مهر. بازبینی‌شده در ۱۸ اکتبر ۲۰۰۹. 
  7. . http://en.wikipedia.org/wiki/Victor_Vasarely#Awards. 
  8. «موزه وازارلی، بوداپست»(مجاری)‎. Vasarely Múzeum Budapest. بازبینی‌شده در ۱۸ اکتبر ۲۰۰۹. 

پیوند به بیرون[ویرایش]