موزه
موزه (به فرانسوی: musée)، موزیم[۱] (به انگلیسی: museum) یا آثارخانه به مکان خاصی که در آن مجموعهای از آثار باستانی و صنعتی و اشیاء با ارزش را به معرض نمایش میگذارند، گفته میشود.
شورای بینالمللی موزه که زیر نظر یونسکو فعالیت میکند در بند سه و چهار اساسنامه خود موزه را اینگونه تعریف کردهاست:
«موزه مؤسسهایست دائمی و بدون هدف مادی که درهای آن به روی همگان باز است و در خدمت جامعه و پیشرفت آن فعالیت میکند. هدف موزهها، تحقیق در آثار و شواهد بهجایمانده انسان و محیط زیست او، گردآوری آثار، حفظ و بهرهوری معنوی و ایجاد ارتباط بین این آثار، به ویژه به نمایش گذاردن آنها به منظور بررسی و بهره معنوی است.»[۲]
محتویات |
[ویرایش] تاریخ
نخستین موزهها با مجموعههای خصوصی افراد توانمند، خانوادهها و موسسات هنری آغاز شد که شامل اشیا طبیعی و نایاب میشد.
[ویرایش] گونهها
گونههای زیادی از موزه وجود دارد از مجموعههای بزرگ در شهرهای بزرگ که انواع مجموعهها را پوشش میدهد تا موزههای کوچک که یک یا چند دسته خاص را شامل میشود. این دستهها شامل هنرهای زیبا، هنر کاربردی، صنایع دستی، باستانشناسی، مردمشناسی، قومشناسی، تاریخ، تاریخ فرهنگی، تاریخ نظامی، علم، فناوری، موزه کودکان، نقشه، تاریخ طبیعی، سکهشناسی، گیاهشناسی و تمبرشناسی میباشد.
[ویرایش] نامشناسی
کلمهٔ موزه را از واژه یونانی (Mousein) گرفتهاند که نام تپهای بوده است در آتن که در آن عبادتگاهی برای موزها که نه الهه هنر و صنعت بودهاند، ساخته شده بود.[۳]
موزه (Mousee) تلفظ فرانسوی این واژه و موزیم (Museum) تلفظ انگلیسی آن است. از حدود سال ۱۲۹۰ هجری قمری این کلمه با تلفظ فرانسوی آن در ایران رایج شد. در افغانستان شکل انگلیسی واژه رایج است.
[ویرایش] موزههای معروف
از معروفترین موزههای جهان میتوان به موزه لوور پاریس، موزه ارمیتاژ سنپترزبورگ، بریتیش موزیوم در لندن اشاره کرد.
در میان مهمترین موزههایی که در ایران وجود دارد، میتوان موزه ایران باستان، موزه آذربایجان، موزه رضا عباسی، موزه آبگینه، موزه فرش، تماشاگه تاریخ، موزه هنرهای معاصر ( که به کوشش فرح پهلوی تأسیس شد) و کاخ موزه نیاوران و موزه ماشینهای اداری سفیر را نام برد.
[ویرایش] جستارهای وابسته
[ویرایش] منابع
- ↑ در ایران، شکل فرانسوی و در افغانستان، شکل انگلیسی واژه (موزیم) رایج است.
- ↑ موزهداری، نوشیندخت نفیسی، سمت، تهران، 1380
- ↑ دهخدا، ۷۲
- دهخدا، علیاکبر. لغتنامه دهخدا جلد ۴۶ شماره مسلسل۲۲۰. زیر نظر دکتر محمد معین. تهران: دانشگاه تهران، سازمان لغتنامه.
- مشارکتکنندگان ویکیپدیا، «Museum»، ویکیپدیای انگلیسی، دانشنامهٔ آزاد (بازیابی در ۱۲ فوریه ۲۰۱۱).
| در ویکیانبار پروندههایی دربارهٔ موزه موجود است. |