لغزش مهره

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
لغزش مهره
یک تصویر پرتو ایکس از ستون فقرات جانبی کمری دچار به لغزش درجه سه مهره پنجم کمر بر روی مهره خاجی.
آی‌سی‌دی-۱۰ M43.1, Q76.2
آی‌سی‌دی-۹ 738.4, 756.12
اُمیم ۱۸۴۲۰۰
دادگان بیماری‌ها ۱۲۳۱۸
ای‌مدیسین radio/۶۵۱
پیشنت پلاس لغزش مهره
سمپ D013168

در پزشکی، به رانده شدن یک مهرهٔ به طرف جلو بر روی مهرهٔ زیرین لغزش مُهره، مهره‌رانش[۱] یا اسپوندیلولیستزیس (به انگلیسی: Spondylolisthesis) می‌گویند.

مهره‌رانش که باعث درد می‌شود در سال ۱۷۸۲ میلادی توسط مامای بلژیکی به نام دکتر هربیناکس شناخته شد.
این جابجایی در فقرات کمری بین مهره هایL4-L۵ و L5-S۱ شیوع بیشتری دارد. گاهی به دلیل ضعف استخوان در پیری، سرطان و حرکت شدید ورزشی اتفاق می‌افتد.
حدود ۴ تا ۵ درصد مردم مبتلا به این بیماری هستند.

لغزش مهره چهار درجه دارد. درجه چهار شدیدترین حالت می‌باشد و نیاز به عمل جراحی دارد. شایع‌ترین حالت لیزخوردگی در ستون فقرات، حرکت مهره پنجم کمر(L5) بر روی مهره خاجی یا ساکروم (S1) می‌باشد. عواملی چون فشار شدید، شکستگی‌ها، تومورها، برخی از عوامل مادرزادی و یا تغییرات تخریبی در ناحیه پشتی مهره‌ها می‌توانند باعث بروز این حالت شوند. لیزخوردگی‌ها به خصوص درجات شدید آن باعث فشار به عناصر عصبی نخاع می‌گردند. درجات پایین لیزخوردگی به درمان محافظه‌کارانه[۲] جواب می‌دهد و فیزیوتراپی در این زمینه مؤثر است. انجام تمریناتی که باعث افزایش ثبات ستون فقرات می‌گردند و تحت عنوان تمرینات ثبات‌دهنده[۳] معروف اند با توجه به وضعیت بیماربسیار کمک کننده می‌باشند. هدف اصلی از انجام این گونه تمرینات، تقویت عضلات عمقی ستون فقرات می‌باشد که نوع تمرینات و شدت آن ازطریق فیزیوتراپیست کنترل می‌شود.[نیازمند منبع]

انواع[ویرایش]

  • مهره‌رانش دُش‌ساخت (dysplastic spondylolisthesis) مهره‌رانشی که براثر ناهنجاری‌های مادرزاد در بالای مهرهٔ خاجی ایجاد می‌شود.
  • مهره‌رانش ضربه‌ای (traumatic spondylolisthesis) مهره‌رانشی که براثر ضربه یا شکستگی در مهره‌های کمری یا خاجی ایجاد می‌شود.
  • مهره‌رانش آسیب‌زاد (pathologic spondylolisthesis) مهره‌رانشی که براثر بروز بیماری استخوانی یا تودینه یا جراحی ایجاد شده باشد.
  • مهره‌رانش باریکه‌ای (isthmic spondylolisthesis) مهره‌رانشی براثر ضایعه در بخش‌های بین‌مفصلی کمری.
  • مهره‌رانش تباهی‌زاد (degenerative spondylolisthesis) مهره‌رانشی که براثر تخریب مفصل ایجاد می‌شود.[۴]

جستارهای وابسته[ویرایش]

مهره‌کافت (اسپوندیلولیزیس)

پانویس[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  • ناصری، نسرین. فیزیوتراپی در ضایعات ارتوپدیک. چاپ اول. صبح سعادت. 
  • معاینه فیزیکی ستون فقرات و اندام‌ها. ترجمهٔ شایسته آذر، مسعود؛ نوربخش، سید تقی. چاپ اول. تهران: جهاد دانشگاهی، ۱۳۷۱.