قلعه بالا (شاهرود)

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
قلعه بالا شاهرود
قلعه بالا شاهرود
village
قلعه بالا شاهرود در ایران قرار گرفته‌است
قلعه بالا شاهرود
قلعه بالا شاهرود
مختصات: ۳۶°۰۰′۰۹″ شمالی ۵۶°۰۰′۰۸″ شرقی / ۳۶٫۰۰۲۵۰°شمالی ۵۶٫۰۰۲۲۲°شرقی / 36.00250; 56.00222مختصات: ۳۶°۰۰′۰۹″ شمالی ۵۶°۰۰′۰۸″ شرقی / ۳۶٫۰۰۲۵۰°شمالی ۵۶٫۰۰۲۲۲°شرقی / 36.00250; 56.00222
کشور ایران
ایرانسمنان
شهرستانشاهرود
بخشبیارجمند
دهستانبیارجمند
جمعیت (۲۰۰۶)
 • جمعیت۳۹۷
منطقهٔ زمانیساعت رسمی ایران (یوتی‌سی +۳:۳۰)
 • تابستان (DST)ساعت رسمی ایران (یوتی‌سی +۴:۳۰)
وبگاه
روستای قلعه بالا
اقامتگاه بابانوروز در روستای قلعه بالا

موقعیت روستا[ویرایش]

روستای قلعه بالا در 140 کیلومتری جنوب شرق شاهرود چون نگینی است که در دل کویر شهرستان شاهرود می‌درخشد.[۱] همجواری این روستا با پارک ملی توران، گردشگران ایرانی و خارجی بسیاری را به روستای قلعه بالا می‌آورد. با توجه به قرارگیری روستا بر روی دامنه‌های کوه، قسمتی از خانه‌های روستا و زمین‌های زراعی به صورت پلکانی ساخته شده‌اند که بر جذابیت‌های روستا می‌افزاید.آب کشاورزی روستا از قنات است و در مظهر آن که در گذشته محل تأمین آب شرب روستا بوده با وجود چنارهای کهنسال نمای بسیار دلنشینی را به وجود آورده است.

تاریخچه[ویرایش]

تاريخ اين روستا با روستاي بيارجمند گره خورده و اولين بار در كتابي به نگارش مقدسي در قرن چهارم از آن ياد شده است. در كتاب نوشته شده است اين شهر داراي دژ، بارو و پر از مزارع و تاكستان بوده است[۲]

معماری[ویرایش]

شاید با دیدن خانه‌های کاهگلی روستای قلعه بالا به یاد روستای پلکانی ماسوله در استان گیلان و بافت تاریخی و پلکانی مُجِن در شاهرود بیافتید.کوهپایه ای بودن این روستا سبب شده تا ساخت و ساز مناطق مسکونی و زمین های زراعی و باغات به صورت پلکانی در آید[۳]

جاذبه های گردشگری[ویرایش]

برای بازدید از پارک ملی توران و حیواناتی چون یوزپلنگ، زاغ بور و گور ایرانی به روستای قلعه بالا بیایید و شبی را در اقامتگاه بوم‌گردی روستا تجربه کنید، غذاهای محلی و آش ترش را بچشید. اقامتگاه بوم‌گردی همان خانه‌های کاهگلی و سنتی روستاست که پس از مرمت به مکانی برای اقامت گردشگران تبدیل می‌شود و آماده ارائه خدمات به شما مهمان‌های عزیز است. شما اینجا می‌توانید با یک شب اقامت، زندگی روستایی را از نزدیک لمس و تجربه‌های بسیاری را کسب کنید. اینجا بوی دیوارهای کاهگلی فضا را عطرآگین می‌کند و حوض آب میان حیاط، طراوت را به اهالی خانه هدیه می‌دهد. در پارک ملی توران گونه‌های جانوری و گیاهی بسیاری زندگی می‌کنند که دیدن آن‌ها را به شما پیشنهاد می‌دهیم. در این روستا هنوز هم به آداب و رسوم خود پایبند هستند به طوری‌که در مراسم عروسی شاهد رقص‌ها و آوازهای محلی هستیم، آوازهایی که نسل به نسل و سینه به سینه از پدران به پسران منتقل شده است.[۴] بهترین زمان سفر به روستای قلعه بالا فصول پاییز و زمستان است که هوا خنکای مطبوعی دارد. .[۵]و همچنین همجواری با پارک ملّی توران و وجود حیوانات و پرندگان وحشی نظیر یوز پلنگ آسیایی، گور خر آسیایی، زاغ بور و … گردشگران و طبیعت گردان بسیاری را به این روستا جذب می کند.[۶]

نگین سبز توران[ویرایش]

قلعه بالا به دلیل ارتفاع بیشتر از روستاهای مجاور چشم انداز کامل بر دشت بیارجمند داشته و از این جهت می توان قلعه بالا را نگین سبز توران نامید.[۷]

سوغات[ویرایش]

مهمترین سوغاتی روستای قلعه بالا فلفل، زیره سبز، انار، کنجد و گیاهان دارویی می باشد و فصل های بهار و پاییز بهترین وقت سفر به قلعه بالا و منطقۀ خوارتوران در خطۀ شاهوار (شاهرود) است .[۸]

  1. mehrnews.com/xsc72
  2. https://villagemanagement.ir/%D9%82%D9%84%D8%B9%D9%87%20%D8%A8%D8%A7%D9%84%D8%A7
  3. http://mirassemnan.ir/fa-IR/DouranPortal/1/news/view/14484/526/Staging
  4. https://www.isna.ir/news/semnan-36723/
  5. https://hamgardi.com/fa/Place/9489-%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DB%8C-%D9%82%D9%84%D8%B9%D9%87-%D8%A8%D8%A7%D9%84%D8%A7
  6. https://www.yjc.ir/00PDf3
  7. www.irna.ir/photo/83474188/
  8. https://hamgardi.com/fa/Place/9489-%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DB%8C-%D9%82%D9%84%D8%B9%D9%87-%D8%A8%D8%A7%D9%84%D8%A7