سازمان بین‌المللی استانداردسازی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
سازمان بین‌المللی استاندارد
ISO members.png
کشورهای عضو در رنگ سبز
بنیادگذاری ۲۳ فوریه ۱۹۴۷
گونه NGO
هدف تشریح استانداردهای بین‌المللی
جایگاه ژنو سوییس سوئیس
گسترهٔ کاری بین‌المللی
شمار عضوها ۱۵۷ عضو
زبان(های) رسمی انگلیسی فرانسه
رییس دبیرکل
وب‌گاه www.iso.org


سازمان بین‌المللی استانداردسازی (به انگلیسی: The International Organization for Standardization) (به فرانسوی: Organisation internationale de normalisation) که معمولاً به نام ایزو (به انگلیسی: ISO) شناخته می‌شود، مؤسسه بین‌المللی تعیین استاندارد متشکل از نمایندگان موسسات استانداردسازی ملی است. این سازمان غیردولتی در سطح وسیع به وضع استانداردهای کلی و جزئی برای هماهنگ کردن استانداردهای متفاوت جهانی می‌پردازد. در عمل ایزو به صورت یک کنسرسیوم با ارتباطات قوی با دولت‌ها فعالیت می‌کند. این مؤسسه انواع استانداردهای تجاری و صنعتی جهانی را تعیین می‌نماید. مرکز ایزو در ژنو سویس قرار دارد.[۱] ایزو کار رسمی خود را از تاریخ بیست و سوم فوریه ۱۹۴۷ آغاز کرده است. این سازمان به ترویج جهانی استانداردهای اقتصادی و صنعتی می‌پردازد تا مبادلات صنایع و فنون مختلف را در یک راستا هماهنگ کند.

سازمان بین‌المللی استانداردسازی، باآنکه یک سازمان غیردولتی است، به‌دلیل این که استانداردهای این مؤسسه تبدیل به قوانین می‌گردد از بیشتر سازمان‌های غیردولتی قدرتمندتر است. امروزه نزدیک به ۱۵۷ کشور در این سازمان به عضویت درآمده‌اند که ایران نیز یکی از آنهاست.

نام و اختصار[ویرایش]

لوگوی سازمان بین‌المللی استانداردسازی

لوگوهای سازمان در دو زبان، انگلیسی و فرانسوی، شامل حروف ISO (تلفظ می‌شود /ˈʌɪsəʊ/) است و معمولاً با این حروف به آن اشاره می‌گردد. با این وجود این حروف اختصار نام کامل آن در هیچ‌یک از این دو زبان نیست. نام این مؤسسه از کلمه یونانی (ἴσος (isos به معنای برابری گرفته شده است. با توجه به اینکه مؤسس این سازمان متوجه گشت که حروف مخفف این سازمان در زبان‌های مختلف با یکدیگر یکسان نیست ISO را به عنوان نام سازمان انتخاب نمود و خود این مطلب نشان دهنده هدف این سازمان یعنی برابری و استانداردسازی فرهنگ‌هاست.[۲]

اولین تشکیلات مؤسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران با تصویب قانون اوزان و مقیاس‌ها در سال ۱۳۰۴ خورشیدی مطرح می‌شود. بعدها در سال ۱۳۳۲ به لحاظ ضرورت تعیین ویژگی‌ها و نظارت بر کیفیت کالاهای صادراتی و وارداتی، ایجاد تشکیلاتی رسمی مورد توجه قرار گرفت و هسته اولیه تشکیلات سازمانی مؤسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران به صورت اداره‌ای در اداره کل تجارت وقت شکل می‌گیرد. در سال ۱۳۳۹ با تصویب قانون تأسیس مؤسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی، مؤسسه کار خود را در چارچوب هدف‌ها و مسئولیت‌های تعیین شده آغاز می‌کند و در همان سال به عضویت سازمان بین‌المللی استاندارد ISO درآمد. در سال ۱۹۸۷ کمیته فنی ۱۷۶ سازمان بین‌المللی استاندارد (ISO/TC 176) سری استاندارد ISO 9000 را به جهانیان ارائه نمود. هدف از تدوین این سری از استاندارد، به وجود آوردن الگویی بین‌المللی برای پیاده‌سازی و استقرار سیستم‌های مدیریت و تضمین کیفیت بود که مورد استقبال فراوان در سطح دنیا قرار گرفت. سیستم‌های مدیریت کیفیت به منظور ثبات سطح کیفیت تعریف شده و بهبود کیفیت از طریق اصلاح فرایندها در سازمان پیاده‌سازی می‌شود. الگوی اجرای این سری استاندارد برای بار چهارم در سال ۲۰۰۸ مورد بازبینی و ویرایش قرار گرفت. در ویرایش سال ۲۰۰۸ دیدگاه فرایند گرا همچنان مورد تأکید است. استاندارد مدیریت کیفیت با تکی بر اصول ۸ گانه شکل گرفته است:

  • مشتری محوری
  • رهبری
  • مشارکت کارکنان
  • فرایند گرایی
  • سیستم گرایی
  • بهبود مستمر
  • تصمیم گیری بر پایه واقعیات
  • ارتباط متقابل سودمند با تأمین کنندگان

استاندارد ایزو ۹۰۰۱ برای هر سازمانی فارغ از نوع فعالیت و اندازه آن‌ها قابل اجراست. گواهی نامه ISO 9001 نشان می‌دهد که سازمان سیستم مدیریت کیفیتی منطبق بر خواست و نیاز مشتری مستقر کرده است. یک سیستم با طراحی و اجرای خوب دارای فواید ذیل است: هدفمندی سیستم مدیریت کیفیت در سال ۱۹۸۷ کمیتهٔ فنی ۱۷۶ سازمان بین‌المللی استاندارد (ISO/TC 176) سری استاندارد ایزو ۹۰۰۱ را به جهانیان ارائه نمود. هدف از تدوین این سری از استاندارد ایزو ۹۰۰۱، به وجود آوردن الگویی بین‌المللی برای پیاده‌سازی و استقراره سیستم‌های مدیریت و تضمین کیفیت بوده که مورد استقبال فراوان در سطح دنیا قرار گرفت. سیستم مدیریت کیفیت ایزو ۹۰۰۱ به منظور ثبات سطح کیفیت تعریف شده و بهبود کیفیت از طریق اصلاح فرایندها، در سازمان پیاده‌سازی می‌شود. الگوی اجرائه این سری استاندارد ایزو ۹۰۰۱ برا ی بار چهارم در سال ۲۰۰۸ مورد بازبینی و ویرایش قرار گرفت. در ویرایش سال ۲۰۰۸ استاندارد ایزو ۹۰۰۱ دیدگاه فرایند گرا همچنان مورد تأکید می‌باشد. استاندارد مدیریت کیفیت ایزو ۹۰۰۱ با تکی بر اصول ۸ گانه شکل گرفته‌اند:

  • مشتری محوری
  • رهبری
  • مشارکت کارکنان
  • فرایند گرایی در ایزو۹۰۰۱
  • سیستم گرایی در ایزو ۹۰۰۱
  • بهبود مستمر
  • تصمیم گیری بر پایه واقعیات
  • ارتباط متقابل سود مند با تأمین کنندگان در ایزو ۹۰۰۱

استاندارد ایزو ۹۰۰۱ برای هر سازمانی فارغ از نوع فعالیت و اندازه آن‌ها قابل اجرا است. گواهینامه ایزو ۹۰۰۱ نشان می‌دهد که سازمان سیستم مدیریت کیفیتی منطبق بر خواست و نیاز مشتری مستقر کرده است. یک سیستم با طراحی و اجرای خوب دارای فواید ذیل است: هدفمندی سیستم مدیریت کیفیت

کنترل بهتر فرایندها

افزایش بهره‌وری

کاهش هزینه‌ها، ضایعات، مرجوعی‌ها و بهبود اطمینان از محصول ایجاد چهارچوبی برای بهبود مستمر هر فرایند کنترل بهتر فرایندها

افزایش بهره‌وری

کاهش هزینه‌ها، ضایعات، مرجوعی‌ها و بهبود اطمینان از محصول ایجاد چهارچوبی برای بهبود مستمر هر فرایند

شرح خدمات سیستم مدیریت کیفیت ایزو ۹۰۰۱

جستارهای وابسته[ویرایش]

انواع ISO

منابع[ویرایش]

http://www.iso-parsis.com/iso/سیستم-مدیریت-کیفیت-ايزو-9001