خورخه لوئیس بورخس

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
خورخه لوییس بورخس
Jorge Luis Borges 1951, by Grete Stern.jpg
نام اصلی خورخه فرانسیسکو اییسادورو لوئیس بورخس آسودو[۱]
زادروز ۲۴ اوت ۱۸۹۹(۱۸۹۹-08-۲۴)
بوئنوس آیرس، آرژانتین
مرگ ۱۴ ژوئن ۱۹۸۶ میلادی (۸۶ سال)
ژنو، سوئیس
ملیت آرژانتین آرژانتینی
پیشه نویسنده، شاعر
همسر(ها) السا هلنا آستته میان[۲] ۱۹۷۰-۱۹۶۷
ماریا کوداما[۳] ۱۹۸۶-۱۹۸۶
صفحه در دادگان فیلم‌ها
امضا Jorge Luis Borges firma.svg

خورخه لوئیس بورخس (به اسپانیایی: Jorge Luis Borges) (Speaker Icon.svg audio) ‏ (۱۸۹۹–۱۹۸۶) نویسنده، شاعر و ادیب معاصر آرژانتینی. وی از برجسته‌ترین نویسندگان آمریکای لاتین است. شهرت او بیشتر به خاطر نوشتن داستان کوتاه است. یکی از مشهورترین کتاب‌های او، داستان (۱۹۴۴)، گلچینی از داستان‌های کوتاه بورخس به انتخاب خودش است که مضامینی همچون رؤیاها، کتابخانه‌ها، آیینه‌ها، حیوان‌ها، فلسفه، دین و خدا را می‌توان حلقه اتصال این داستان‌ها دانست.

زندگی[ویرایش]

خورخه لوئیس بورخس در دهه ۱۹۴۰

تحصیلات بورخس تا سن ۱۱ سالگی در داخل خانه انجام می‌شد و او به فراگیری دو زبان اسپانیایی و انگلیسی مشغول بود. کل افراد خانواده در سال ۱۹۱۴ به خاطر کاهش بینایی پدر و برای درمان این مشکل به شهر ژنو در سوییس رفتند و تا پایان این دهه در اروپا ماندند. در آنجا بورخس به مدرسه رفت و زبان‌های فرانسوی و آلمانی را آموخت. در سال ۱۹۲۱ آنها به بوئنوس آیرس بازگشتند. بورخس نخستین دفتر شعر خود با عنوان شور بوئنس آیرس، در بیست و چهار سالگی منتشر کرد.[۴] سال‌ها بعد به عنوان استاد ادبیات انگلیسی دانشگاه بوئنوس آیرس منصوب شد. قبل از آن رئیس کتابخانه ملی آرژانتین هم بود.

او سال‌های نوجوانی خود را در ژنو و بعد در اسپانیا سپری کرد. در دوران جوانی به عنوان کارمند کتابخانه کار می‌کرد و سپس مدیر کتابخانه ملی آرژانتین شد. تا سال ۱۹۳۰ او شش کتاب چاپ کرده بود، سه مجموعه شعر و سه مجموعه مقاله. بین سال‌های ۱۹۳۹ تا ۱۹۴۹ او تمام آثار داستانی خود را نوشت و چاپ کرد که بعدها به خاطر همین آثار به شهرت رسید.[۵]

وی هیچ رمانی ننوشت. داستان کوتاه‌های وی انقلابی در فرم داستان کوتاه کلاسیک ایجاد کرد. بعدها منتقدین از وی به عنوان نویسنده پست مدرن نام بردند. با اینکه بارها نامزد دریافت جایزه نوبل ادبیات شد هیچگاه برنده آن نشد. با این وجود جایزهٔ ملی ادبیات آرژانتین را از آن خود کرد.[۴] بورخس به مرور زمان بینایی خود را از دست می‌داد و قبل از مرگ کاملاً نابینا شد. وی در زمان تصدی پست ریاست کتابخانهٔ ملی آرژانتین، تقریباً نابینا بود.[۴]
برخی از آثار او به فارسی نیز ترجمه شده است.

آثار ترجمه شده به فارسی[ویرایش]

  • الف - م. طاهر نوکنده-انتشارات نیلوفر
  • ویرانه‌های مدور - احمد میرعلائی
  • الف و چند داستان دیگر - احمد میر علایی
  • کتابخانه بابل - کاوه سید حسینی
  • اطلس - احمد اخوت
  • هزارتوهای بورخس - احمد میرعلائی
  • کتاب موجودات خیالی - احمد اخوت
  • اولریکا وهشت داستان دیگر - کاوه میرعباسی
  • " نامه‌های پرتب و تاب " - نجمه شبیری
  • حافظهٔ شکسپیر، نوشتهٔ خورخه لوییس بورخس/ برگردانِ بابک تبرّایی انتشارات نیلا
  • شش مسئله برای دُن ایسیدرو پارودی، (داستان‌های به‌هم‌پیوسته)، نوشتهٔ خورخه لوییس بورخس و آدولفو بیویی کاسارِس/ برگردانِ احسان نوروزی و نیما ملک‌محمدی انتشارات نیلا
  • معمای شکسپیر، نوشتهٔ خورخه لوییس بورخس/ برگردانِ امید روشن‌ضمیر انتشارات نیلا

داستانهای کوتاه[ویرایش]

  • دشنه
  • جاودانه‌ها

پانویس[ویرایش]

  1. Jorge Francisco Isidoro Luis Borges Acevedo
  2. Elsa Helena Astete Millán
  3. Maria Kodama
  4. ۴٫۰ ۴٫۱ ۴٫۲ استراترن، پل. آشنایی با بورخس. نشر مرکز، ۱۳۸۷. 
  5. «آیا بورخس مهمترین نویسنده قرن بیستم است؟». بی‌بی‌سی فارسی. 

منابع[ویرایش]

پیوند به بیرون[ویرایش]