اردشیرخوره

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو

کورهٔ اَردِشیرخُورّه (یا کوره اردشیر) یکی از پنج کوره (بخش) فارس قدیم بوده که منسوب به اردشیر بابکان می‌باشد.[۱]

[۲]

محدوده[ویرایش]

در دوره ساسانی و اوایل اسلام این کوره از شیراز تا خلیج فارس و جزایر خارک و قشم، از شرق تا دارابگرد و از غرب تا بیشاپور و کازرون را در بر می گرفت.

مناطق گور ،خفر، میمند، سیراف و جزایر کیش و هندورابی در محدوده آن بود و پس از استخر بزرگترین کوره فارس به شمار می آمد.

نامگذاری[ویرایش]

این بخش نامش را از شهر مرکزی و کرسی‌نشین خود شهر اردشیرخوره (گور) گرفته بود؛ شهری که اردشیر بابکان پیش از نبرد هرمزدگان بنیاد گذاشت و مرکز حکومت فارس را از استخر به آن انتقال داد[۳] پس از چیرگی عرب‌ها، شیراز به جای شهر گور مرکز ایالت فارس شد و عضدالدوله دیلمی اسم گور را تغییر داده، فیروزآباد نامید.[۴]

ویژگی‌ها[ویرایش]

به برکت وجود بندر سیراف و همچنین اقلیم مناسب، منطقه فیروزآباد توانست در دوران اسلامی هم رونق و آبادانی خود را حفظ کند. سیراف مهمترین بندرگاه خلیج فارس و قطب اقتصادی منطقه بود و بیشتر تجارت دریایی ایران با مصر، هندوستان و چین از طریق این بندر انجام می شد.[۵]

مورخان از آب وهوای خوب و حاصلخیزی این ناحیه یاد کرده اند. در تاریخ بلعمی آمده «این جور (گور) شهری است که در پارس خرّم‌تر از آن شهر نیست، با اسپرغمها و میوه‌ها و درختان و آبهای روان...» [۶] محمد مقدسی نیز درباره فیروزآباد می نویسد: «شهری بسیار نیکوست و انسان از هر دروازه شهر که بیرون رود تا یک فرسخ در باغ و عمارت راه می‌پیماید» [۷] معروف بود که در این منطقه درختان گرمسیری و سردسیری در یک باغ عمل می آید و گل سرخ و گلاب آن را در سرزمینهای دیگر می شناختند.

نگارخانه[ویرایش]

جستارهای وابسته[ویرایش]

پانویس[ویرایش]

  1. مهرالزمان نوبان. نام مکان‌های جغرافیایی در بستر زمان. چاپ اول. تهران: انتشارات ما، ۱۳۷۶. ۳۹۴. شابک ‎۹۶۴-۶۴۹۷-۰۰-۴. 
  2. بهنام
  3. جغرافیای تاریخی فارس، ص ۸۷ به نقل از اصطخری
  4. دانشنامهٔ مزدیسنا، ص ۸۹
  5. تاریخ اجتماعی ج ۵ ص ۹۰ و ۹۱
  6. تاریخنامه طبری ج ۱ ص ۶۰۲
  7. تاریخ اجتماعی ج ۵ ص ۳۸۴

منابع[ویرایش]

  • اوشیدری، جهانگیر. دانشنامهٔ مزدیسنا، واژه‌نامهٔ توضیحی آیین زرتشت. تهران: نشر مرکز، ۱۳۷۱. شابک ‎۹۶۴-۳۰۵-۳۰۷-۵. 
  • شواتس، پاول. جغرافیای تاریخی فارس. ترجمهٔ جهانداری، کیکاوس. تهران: سازمان چاپ و انتشارات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، ۱۳۷۲. 
  • راوندی، مرتضی. تاریخ اجتماعی ایران. تهران: انتشارات نگاه، ۱۳۸۲.