ابن سیرین

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

ابوبکر محمد بن سیرین (۳۳ ق. در بصره - ۹ شوال ۱۱۰ ق. بصره) از نامدارترین خواب‌گزاران مسلمان در سده‌های میانه بود.ایشان اصالتا کرد بوده اند.[۱]

زندگینامه مختصر[ویرایش]

محمد بن سيرين بصرى [۲] يكى از مشاهير اهل علم و ادب ميباشد، پدر او برده انس بن مالك بود، ابن سيرين در تعبير خواب در جامعه بسيار شهرت داشت و مردم براى تعبير خوابهاى خود به او رجوع ميكردند، و در اين باب داستانهائى از او در كتاب‌ها نقل شده است. ابن سيرين در سال 110 درگذشت، او با ابو الحسن بصرى بسيار مخالفت ميكرد و بين آنها منافرت شديدى بود، بطوريكه گفته می‌شد يا ابو الحسن بصرى معاشرت نما، و يا با ابن سيرين هم‌نشين باش.

پیشه او بزازی بود و از تابعین مشهور است. تابعین افرادی هستند که پیامبر اسلام را ندیده ولی با اصحاب او معاشرت داشته‌اند.[۳]

جمال الدین بدیع الزمان ابوالفضل جیش بن ابراهیم تفلیسی ( ۶۲۹ ق) کتاب کامل‌التعبیر ابن سیرین را به فارسی نگاشته است.

ابن سیرین پس از طی مقدمات علوم، به سفر روی آورد و در شهرهای مختلف سرزمین عربستان همچون مکه، کوفه و همچنین در تیسفون به گردآوری حدیث پرداخت. وی همچنین درمدت چهار سال اقامتش در دمشق به بازرگانی اشتغال داشت.[۴] در صحاح ششگانه اهل سنت از ابن سیرین به عنوان فقیهی صاحب رای یاد شده. او همچنین در میان رجالیون از افراد ثقه است. از ابن سیرین دست‌نوشته‌هایی به جای مانده است که از میان آنها می‌توان به الحیوان جاحظ اشاره کرد.[۵]

شخصیت تاریخی[ویرایش]

احتمالاً احمد بن سیرین همان ابومعشر است . در اواسط خلافت مأمون، ابومعشر حدود 40 سال داشت. در یک چاپ عربی از کتاب احمد بن سیرین (بولاق، 1868) نام او محمد آمده است. چاپ لاتینی اثر احمد، فرانکفورت، 1577، مؤلف را Apomasar نامیده که احتمالاً تحریف نام ابومعشر است. این موضوع محتاج تحقیقات بیشتری است.(1)

پيوند كتاب خواب ابن سينا با البشاره ابوسعد خرگوشي نيشابوري

حسن انصاري مقاله اي مختصر و مفيد دارند درباره ابوسعد خرگوشي نيشابوري صوفي شافعي اشعري مسلك (د 406 يا 407 ق) دارند با عنوان صوفي خوابگزار و كتاب ابن سيرين. ايشان در آن مقاله از كتاب مهمي به نام البشارة و النذارة في تعبير الرويا ياد مي كنند. اين كتاب داراي 59 باب است و تا زمان نگارش مقاله ايشان هنوز به چاپ نرسيده بود. خرگوشي در اين كتاب مكرر از كتاب ابن سيرين بهره برده است و در عمده موارد سندي براي تعابير خوابهايي كه ياد كرده ارائه نمي كند. در بررسي نسبت اين دو به اين نتيجه رسيده اند:

«من به دليل اينكه عكس كاملي از دست كم يكي از نسخه هاي كتاب خرگوشي در اختيار ندارم، نمي توانم ابعاد نسبت ميان دو متن ياد شده را در اينجا بيان كنم اما بي ترديد متني كه به اين سيرين منسوب است تنها تحريري است از كتاب ابوسعد خرگوشي كه دقيقا روشن نيست چگونه و چه زمان بر اساس كتاب ابوسعد فراهم آمده است. در واقع كتاب تفسير الاحلام ابن سيرين كه مكرر به چاپ رسيده تنها نسخه اي است انكي متفاوت با كتاب خرگوشي.» (1)

منبع: انصاري، حسن،«صوفي خوابگزار و كتاب ابن سيرين»، بررسيهاي تاريخي در حوزه اسلام و تشيع ، تهران، كتابخانه موزه و مركز اسناد مجلس شوراي اسلامي، 1390، ص 284.

منابع[ویرایش]

(1) جورج سارتون ، 'مقدمه بر تاریخ علم، ترجمه غلامحسین صدری افشار، شرکت انتشارات علمی و فرهنگی

  1. ابن سیرین، تعبیر خواب، تهران: انتشارات بهزاد، چاپ دوم ۱۳۷۹، مقدمه.
  2. الغارات، ابراهيم بن محمد ثقفى ، ترجمه عزيز الله عطاردى‌
  3. ابن سیرین، تعبیر خواب، تهران: انتشارات بهزاد، چاپ دوم ۱۳۷۹، مقدمه.
  4. مؤسسه فرهنگی آوینی
  5. مؤسسه فرهنگی آوینی

تعبیر خواب تفسیر رویا ابن سیرین