مسجد نو شیراز

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری, جستجو
مسجد نو شیراز
اطلاعات کلی
نام مسجد نو شیراز
کشور Flag of Iran.svg ایران
استان استان فارس
شهرستان شیراز
اطلاعات اثر
کاربری مذهبی
اطلاعات ثبتی
شمارهٔ ثبت ۷۳
تاریخ ثبت ملی ۱۵ دی ۱۳۱۰

«مسجد جامع جدید» یا «مسجد اتابک»، معروف به «مسجد نو»، دوّمین مسجد شیراز از نظر اهمیت تاریخی است. اولین مسجد شیراز از نظر اهمیت تاریخی مسجد جامع عتیق و سومین مسجد از این منظر مسجد وکیل است. مسجد نو با بیست هزار متر مربع (دو هکتار) مساحت بزرگ‌ترین مسجد ایران است. در سال‌های اخیر مسجد نو به محل اقامه نماز جمعه شهر شیراز بدل شد و ستاد اقامه نماز جمعه با احداث ابنیه و دکاکین و اجاره دادن آنها از وسعت این مسجد کاست و با احداث سقف فلزی بر روی محوطه وسیع آن لطمات شدیدی بر بافت تاریخی آن وارد نمود.مسجدنو مربوط به اتابکان است و در شیراز، فلکه شاهچراق، روبروی بقعه شاهچراغ واقع شده و این اثر در تاریخ ۱۵ دی ۱۳۱۰ با شمارهٔ ثبت ۷۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.[۱]

محتویات

[ویرایش] پیشینه ساخت

مسجد نو شیراز در حوالی سال 590 ق. توسط اتابک سعد بن زنگی احداث شد. این مسجد رو به روی بارگاه شاهچراغ در شیراز واقع است. در مورد نام این مسجد نوشته‌اند که چون چند مرتبه در سال‌های ۶۹۰ ، ۱۱۸۳ و ۱۲۶۹ ه. ق در اثر زلزله تخریب و مجدداً ساخته شد، چنین نام گرفته‌است.

[ویرایش] مختصات سازه‌ای

این ساختمان، نخست اندرونی" اتابک سعد بن زنگی" بود. او هنگام بیماری سخت فرزندش، نذر کرد که در صورت بازیافتن سلامت فرزندش، خانه را خراب کند و به جای آن مسجد بسازد. چنین شد و او نذر خود را ادا کرد. در شمال و جنوب این ساختمان، دو رواق ( ایوانی که در مرتبه دوم ساخته شود، پیشگاه ) بسیار بلند به ارتفاع ۳۰ متر و عرض ۲۵ متر ساخته شده‌است. در هر سوی این رواق‌ها، ۱۲ طاق کم ارتفاع وجود دارد. در پشت رواق جنوبی، شبستان گسترده‌ای ساخته شده‌است. در ضلع‌های شرقی و غربی، ایوان بزرگی در وسط وجود دارد که هر طرف آن شش اتاق ساخته شده‌است.

[ویرایش] اهمیت هنری و گردشگری

در ساختمان مسجد نو در حال حاضر هیچ کاشی کاری و کار هنری دیده نمی‌شود، اما پیشانی طاق‌های بزرگ با کاشی کاری معرق به خط ثلث تزیین شده‌است. تا حدود ۶۰ سال پیش به دلیل وجود چند درخت چنار در وسط صحن، این مکان گردشگاه مردم شیراز بود و آب قنات خیرات از وسط آن جریان داشت. مسجد نو در دوره مشروطیت محل تجمع آزادی خواهان بود.

[ویرایش] منبع

کورش کمالی سروستانی، دانشنامه آثار تاریخی فارس، 1384، صص 373-375.

  1. «سازمان میراث فرهنگی و صنایع‌دستی و گردشگری». سازمان میراث فرهنگی و گردشگری ایران. بازبینی‌شده در ۱۹/۵/۲۰۱۱. 
ابزارهای شخصی

گویش‌ها
فضاهای نام
عملکردها
گشتن
چاپ/برون‌بری
جعبه‌ابزار