فضاپیمای اندور
| فضاپیمای اندور Space Shuttle Endeavour |
|
|---|---|
| فضاپیمای اندور در حال آماده شدن برای مأموریت استیاس-۱۱۳. | |
| ویژگیهای فضاپیمای اندور | |
| کد مدارگرد: | او وی ۱۰۵ |
| کشور سازنده : | آمریکا |
| تاریخ اولین پرتاب: | ۷ می ۱۹۹۲ |
| تعداد سرنشین: | ۷-۹ |
| تاریخ بازنشستگی: | 2011 |
| وضعیت عملیاتی: | فعال |
| جرم: | ۷۸ تن [۱] |
| درازا: | ۳۷ متر |
| پهنا: | ۲۳ متر |
| تعداد ماموریتها: | ۲۳ |
| ارتفاع عمومی مدار: | متغیر |
| تعداد روز در مدار: | ۲۶۶ (در مجموع) |
فضاپیمای اِندِور (به انگلیسی: Space Shuttle Endeavour) نام یکی از ۳ فضاپیمای باقیمانده در ناوگان شاتل در سازمان هوانوردی و فضایی ملی آمریکا (ناسا) است که از سال 1992 تا 2011 در ماموریتهای ارسال فضانوردان و قطعات فنی به ایستگاه بینالمللی فضایی را به عهده داشت. این فضاپیما به یاد اولین کشتی جیمز کوک، دریانورد و کاشف و ستاره شناس انگلیسی قرن ۱۸ نامگذاری شدهاست. در سفرهای اولیهٔ جیمز کوک با اندیور، او برای دیدن گذر زهره از بین زمین و خورشید به جنوب اقیانوس آرام رفت. عبور زهره بین زمین و خورشید این امکان را به ستاره شناسان می دهد که فاصله ی زمین تا خورشید را اندازه بگیرند و از این به عنوان واحدی برای اندازه گیری فضا استفاده کنند. در سال ۱۷۶۹، کوک اولین کسی بود که نقشه ی نیوزلند را به طور کامل کشید و همچنین به هاوایی سفر کرد.
محتویات |
[ویرایش] تاریخچه
یک سال پس از فاجعه انهدام فضاپیمای چلنجر در سال ۱۹۸۶، کار ساخت فضاپیمایی برای جایگزینی چلنجر آغاز شد. برای اولین بار بود که برای نامگذاری یک وسیله ی فضایی در بین دبستان ها و دبیرستان های آمریکا مسابقه گذاشتند و در نهایت نام اندور را در سال ۱۹۸۹ بر روی این فضاپیمای بازگشتی گذاشتند. ساخت این فضاپیما در سال ۱۹۹۱ به پایان رسید و سپس در همان سال، برای تحویل به ناسا به پایگاه فضایی کندی در فلوریدا منتقل شد. نخستین پرواز شاتل فضایی اندور در سال ۱۹۹۲ انجام شد که طی آن خدمه شاتل٬ ماهوارهای مخابراتی به نام Intelsat VI F-3 را در مدار تعمیر نمودند. در هفتم ماه می ۱۹۹۲ زمانیکه شاتل فضایی ایندیور برای نخستین بار راهی مدار زمین گردید کمی کمتر از دو سال از پرتاب ناموفق ماهواره مخابراتی Intelsat VI F-3 میگذشت. موتور مرحله سوم این ماهواره روشن نشده بود و بنابراین ماهواره همچنان در مدار پارکینگ خود در ارتفاع حدود ۳۰۰ کیلومتری به دور زمین میچرخید و نتوانسته بود خود را به مدار زمینآهنگ در ۳۶۰۰۰ کیلومتری سطح زمین برساند. سه فضانورد از هفت خدمه ماموریت STS49 به مدت ۸ ساعت و در قالب چندین راهپیمایی فضایی موفق شدند موتور مرحله سوم این ماهواره را تعویض و مجددا آن را در مدار رها کنند تا راهی مقصد نهایی خود در مدار ژئوسنکرون شود.[۲]
[ویرایش] مشخصات فضاپیمای اندور
اندیور از نظر تجهیزات و وسایل مدرن ترین شاتل ناسا میباشد. البته در دوره بررسی دوباره ی شاتل این امکانات به دو فضاپیمای دیگر اضافه شد. کامپیوترهای قوی تر و همچنین سیستم پیشرانه ی آن در نوع خود منحصر به فرد هستند. بازوی رباتیک که مجهز به یک دوربین پیشرفته و لیزر است، شاتل را برای پیدا کردن هرگونه صدمهای بر بالها و دماغه شاتل بازرسی میکند. فضاپیمای اندیور پس از بازسازیهای مفصل، اکنون مجهز به ابزاری است که میتواند به شبکه برق ایستگاه بینالمللی فضایی متصل شده و امکان تمدید ماموریت خود از ۱۱ روز به ۲۸ روز[۳] را بیابد.
[ویرایش] مأموریتهای اندور
شاتل فضایی اندور در دوران خدمت ۲۰ ساله خود و در طی بیست و پنج ماموریت فضایی این شاتل جمعا ۱۴۸ فضانورد را به فضا برده است (برخی از فضانوردان چندین بار سفر با شاتلهای فضایی را تجربه میکنند) و ۴۴۲۹ بار زمین را دور زده است و میتوان گفت که حدود ۲۸۰ روز از این ۲۰ سال را در فضا سپری کرده است. اندور یک بار در کنار ایستگاه فضایی میر و ۱۰ بار در کنار ایستگاه فضایی بینالمللی پهلو گرفته است و جمعا سه ماهواره را در مدار رها کرده است. اندور همچنین در کارنامه خود یک ماموریت ویژه برای تعمیر تلسکوپ فضایی هابل را نیز دارد.[۴]
[ویرایش] آخرین مأموریت و بازنشستگی
این فضاپیما برای آخرین بار در تاریخ ۱۶ مه ۲۰۱۱ برای ماموریتی ۱۶ روزه به فضا پرتاب شد. این پرواز قرار بود روز ۲۹ آوریل صورت گیرد اما تنها سه ونیم ساعت پیش از به پایان رسیدن شمارش معکوس، کارشناسان در یکی از سیستمهای پیشران این فضاپیما نقصی فنی را تشخیص دادند و بدین صورت بود که اجازه پرواز این فضاپیما لغو شد. پنجره بعدی پرواز هم به دلیل ترافیکی که در برنامه پروازهای فضایی دیگر به مقصد ایستگاه فضایی بینالمللی بود از دست رفت و ایندیور تا دوشنبه بعد بر سکوی پرواز باقی ماند تا سرانجام راهی آخرین ماموریت خود شد.[۵]
شش فضانورد این شاتل فضایی عبارت بودند از:
- "مارک کلی"٬ فرمانده٬ چهارمین سفر فضایی٬ ناسا
- "جرج هانسون"٬ خلبان شاتل٬ دومین سفر فضایی٬ ناسا
- "مایکل فینک"٬ متخصص و فضانورد٬ سومین سفر فضایی٬ ناسا
- "روبرتو ویتوری"٬ متخصص و فضانورد٬ سومین پرواز فضایی٬ آژانس فضایی اروپا
- "اندرو فوستل"٬ متخصص و فضانورد٬ دومین پرواز فضایی، ناسا
- "گرگوری کامیتوف"٬ متخصص و فضانورد٬ دومین پرواز فضایی٬ ناسا
[ویرایش] بزرگداشت ها و نشان های ماموریتی
| NASA Orbiter Tribute for Space Shuttle Endeavour | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
|
|
|||||||
| نشان های ماموریتی فضاپیمای اندور | |||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||
|
|
|||||||
[ویرایش] جستارهای وابسته
| در ویکیانبار پروندههایی دربارهٔ فضاپیمای اندور موجود است. |
- ایستگاه بینالمللی فضایی
- ایستگاه فضایی میر
- فضاپیمای کلمبیا (آمریکا)
- فضاپیمای چلنجر (آمریکا)
- فضاپیمای آتلانتیس (آمریکا)
- فضاپیمای دیسکاوری (آمریکا)
- فضاپیمای سایوز (روسیه)
[ویرایش] منابع
- ↑ «صفحهیاندور در سایت ناسا».
- ↑ آغاز و پایان یک ایندیور، از وبگاه دانش فضایی، بازدید: ۳۱ اردیبهشت ۱۳۹۰
- ↑ «صفحهیاندور در سایت ناسا».
- ↑ آغاز و پایان یک ایندیور، بازدید: ۳۱ اردیبهشت ۱۳۹۰
- ↑ آخرین پرواز شاتل فضایی ایندیور، از وبگاه دانش فضایی، بازدید: ۲۷ اردیبهشت ۱۳۹۰
- شاتل اندور در کنار ایستگاه فضایی پهلو گرفت (بیبیسی فارسی)
- Wikipedia contributors, «Space Shuttle Endeavour,» Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Space_Shuttle_Endeavour&oldid=150541228 (accessed August ۱۱, ۲۰۰۷).
|
|
||
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||