صدف‌خوار

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
صدف‌خوار
صدف‌خوار اوراسیایی
طبقه‌بندی علمی
فرمانرو: جانوران
شاخه: طنابداران
رده: پرندگان
راسته: سلیم‌سانان
تیره: صدف‌خواران
بناپارت، ۱۸۳۸
سرده: صدف‌خوار
لینه، ۱۷۵۸
گونه‌ها

متن را ببینید.

صدف‌خوار یا صدف‌خور پرندگانی آبچر از تیره صدف‌خواران هستند که در سواحل نقاط مختلفی از جهان، به غیر از نواحی قطبی و برخی از نقاط استوایی آفریقا و آسیای جنوب شرقی دیده می‌شوند و از میان آنها تنها صدف‌خوار اوراسیایی و صدف‌خوار ساوت آیلندی هستند که در مناطق درون‌مرزی به تولید مثل می‌پردازند.

مشخصات ظاهری[ویرایش]

پرهای بیشتر گونه‌های صدف‌خواران یا تماماً سیاه‌است و یا تنها پرهای بالایی سیاه (و یا قهوه‌ای پررنگ) بوده و پرهای زیر شکم سفید هستند. این پرندگان از نظر ظاهری شبیه به آبچلیک‌ها بوده و دارای جثه‌ای بزرگ و نوکی دراز، ضخیم و قرمز و یا نارنجی‌رنگ هستند که برای شکستن و یا بازکردن صدف‌ها به کار می‌رود. با این حال نوک گونه‌های مختلف با توجه به نوع رژیم غذایی پرنده از نظر ظاهری متفاوت است. آنهایی که نوک منقارشان تیغه‌مانند است از آن برای بازکردن صدف‌ها استفاده می‌کنند و آنهایی که نوک منقارشان تیز است با آن به جستجوی کرم‌های حلقوی می‌پردازند. همچنین منقار پرندگان ماده درازتر و سنگین‌تر از نران است.

تغذیه[ویرایش]

خوراک صدف‌خواران با توجه به زیستگاهشان متفاوت است. گونه‌هایی که در مناطق درون‌مرزی زندگی می‌کنند از کرم‌های خاکی و لارو حشرات تغذیه می‌کنند. صدف‌خوران ساحلی دارای رزیم غذایی متنوع‌تری هستند هرچند نوع ساحل محل زندگیشان باز نقشی تعیین‌کننده در این مورد دارد. پرندگانی که در سواحل مدخل رودخانه‌ها و خلیج‌های کوچک زندگی می‌کنند از دوکفه‌ای‌ها، شکم‌پایان و کرم‌ها تغذیه کرده و آنهایی که در سواحل صخره‌ای هستند از صدف‌ها، خاره‌چسب و گهواره دریایی تغذیه می‌کنند. خرچنگ‌ها، ماهیان و خارپوستان دیگر غذای صدف‌خوران را تشکیل می‌دهند.

تولید مثل[ویرایش]

تمامی گونه‌های صدف‌خواران معمولاً تک‌جفت (تک‌همسر) هستند هرچند در صدف‌خواران اوراسیایی چند جفتی نیز دیده شده‌است. این پرندگان در فصل تولید مثل قلمروی را برای خود تعیین می‌کنند و برخی از آنان گاه تا چند سال نیز از این قلمرو خود دفاع می‌کنند (در یک مورد این زمان به ۲۰ سال نیز رسیده‌است). لانه‌سازی در فصل تابستان آغاز می‌شود و صدف‌خوار با خراشیدن زمین، آشیان خود را در مکانی که دید خوبی دارد حفر می‌نماید. با توجه به موقعیت جغرافیایی مکان تولید مثل پرنده، بین یک تا چهار تخم خال‌خال گذاشته می‌شود که در نیمکره شمالی معمولاً سه تخم و در مناطق جنوبی دو تخم می‌باشد. عمل گرم نگهداشتن تخم‌ها توسط هر دو پرندهٔ نر و ماده صورت می‌گیرد هرچند پرندهٔ ماده زمان بیشتری را نسبت به پرندهٔ نر بر روی تخم‌ها می‌نشیند و در مقابل جفت نر نیز زمان بیشتری را به دفاع از قلمرو خود می‌پردازد. با توجه به گونهٔ صدف‌خوار، بین ۲۴ تا ۳۹ روز طول می‌کشد تا تخم‌ها بدل به جوجه شوند.

خطر انقراض[ویرایش]

نسل یک گونه از صدف‌خواران که با نام صدف‌خوار سیاه جزایر قناری شناخته می‌شد در قرن بیستم منقرض شده‌است. صدف‌خوار جزیرهٔ چاتهام که بومی جزایز چاتهام نیوزیلند می‌باشد نیز از سوی IUCN در فهرست گونه‌های در خطر انقراض قرار گرفته‌است و صدف‌خوار سیاه آفریقایی نیز در مرز تهدید قرار دارد. در گذشته پرورش‌دهندگان تجاری صدف این پرندگان را عامل کاهش صدف‌های خود می‌دانستند اما مطالعات نشان داده که صدف‌خواران نقش بسیار کمتری از خرچنگ‌های ساحلی در این مورد دارند.

گونه‌ها[ویرایش]

گونه‌ها به ترتیب آرایه‌شناختی
نام فارسی نام علمی نگاره
صدف‌خوار ماژلان H. leucopodus
Magellanic Oystercatcher.jpg
صدف‌خوار سیاه‌گون H. ater
Haematopus ater.jpg
صدف‌خوار سیاه H. bachmani
Black Oystercatcher.jpg
صدف‌خوار آمریکایی H. palliatus
American Oystercatcher.jpg
صدف‌خوار جزایر قناری H. meadewaldoi منقرض‌شده
Canarian Oystercatcher.jpg
صدف‌خوار آفریقایی H. moquini
African Black Oystercatcher, (Haematopus moquini) standing on the sand.jpg
صدف‌خوار اوراسیایی H. ostralegus
Haematopus ostralegus He.jpg
صدف‌خوار ابلق H. longirostris
Pied Oystercatcher.jpg
صدف‌خوار جزیره جنوب H. finschi
South Island pied oystercatcher 2c.JPG
صدف‌خوار چاتهام H. chathamensis
صدف‌خوار چندریخت H. unicolor
Variable Oystercatcher.jpg
صدف‌خوار دودزده H. fuliginosus
Sooty Oystercatcher.jpg

نگارخانه[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  • مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا، «Oystercatcher»، ویکی‌پدیای انگلیسی، دانشنامهٔ آزاد (بازیابی در ۳۱ ژانویه ۲۰۱۰).
جستجو در ویکی‌گونه اطلاعات مرتبط در ویکی‌گونه: Haematopus