گیک

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
لپ‌تاپ یک گیک :)

گیک (به انگلیسی: Geek) یک اصطلاح عامیانه است و به کسی با رفتار های عجیب و غیر متعارف گفته می‌شود. ولی معانی دیگری مانند، «متخصص یا علاقه‌مند رایانه» نیز دارد که بدان رایانه‌باز[۱] نیز می‌گویند. گیک در گذشته نوعی توهین محسوب می‌شد و به معنی دیوانه یا احمق بود،اما به مرور زمان و بعد از انقلاب دیجیتال، تغییر معنا داد.[۲]

گیک‌ها کارها را انجام می‌دهند چون از آن‌ها لذت می‌برند؛ یا در آن‌ها مجالی برای ارزیابی قابلیت‌هایشان می‌بینند. مشوق اولیه آنان پول یا شهرت نیست. گیک‌ها معمولاً تمرکز بر موضوعی را مهم‌تر از نیاز به پذیرش اجتماعی می‌بینند. به همین دلیل، معمولاً روابط اجتماعی آنان کم است و از نظر دیگران آدم‌های عجیب و غریبی به نظر می‌رسند. این جداشدن از اجتماع ممکن است به دلیل شکل، موضوع یا عمق علاقه آنان باشد.

واژه شناسی[ویرایش]

گیک یک کلمه در گویش انگلیسی است، به معنی انسان عجیب و غریب و فرد احمق. در گویش آلمانی نیز این واژه (geck) به معنی ابله و احمق می‌باشد.[۳] ریشه این واژه در زبان هلندی و آفریکانس هنوز موجود است (gek، به معنی دیوانه) و همچنین ریشه این لغت در گویش آلزاسی (Gickeleshut) به معنی کلاه دلقک دربار است.

در آمریکایی شمالی و در قرن ۱۹ میلادی، این واژه به معنی دلقک سیرک بوده است.[۴] در نسخه ۱۹۷۶ فرهنگ واژگان زبان انگلیسی آمریکن هریتیج، تنها همین معنی (دلقک سیرک) برای این کلمه وجود دارد.

این واژه در اصل‌ِلغت بار منفی دارد و در روزهای اولیه ظهور خوره‌های رایانه یا علاقه‌مندان به کتاب و کمیک‌های علمی و تخیلی، در مدارس و دانشگاه‌ها از طرف عموم برای تحقیر آن‌ها استفاده می‌شده. اما در یک مصادره گفتمانی، گیک‌ها شروع کردند به استفاده باافتخار از این کلمه برای نامیدن خودشان و گیک و حتی فرهنگ آن آرام آرام به عنوان موضوعی نه خجالت آور که حتی افتخار آمیز برای کسانی که شور و علاقه بیش از حد معمول برای موضوعی دارند، تبدیل شد.

انواع[ویرایش]

بسط عدد π "پی" در کنار لوگوی یک خودروی مزدا ۳؛ نمونه‌ای از ابراز علاقه به ریاضیات توسط یک گیک. پارک شده در دانشگاه کالیفرنیا، ارواین

گیک‌ها ممکن است خوره ریاضی، مهندسی، رایانه ، بازی، کتاب، داستان مصور و ... باشند. اگرچه «گیک» بعد از انقلاب دیجیتال تغییر معنا داد، اما گیک بودن منحصر به یک نوع فعالیت خاص نیست. تعاریف مختلفی از یک گیک وجود دارد، از این رو انواع مختلفی نیز دارند‌:‌

  • فردی که به فناوری به‌ویژه حوزهٔ رایانه و رسانه‌های دیجیتالی علاقه‌مند است.این نوع افراد به نوعی معادل واژهٔ کلاسیک هکر هستند. در بیش‌تر موارد فعالیت آنان در هک کردن سخت‌افزار یا نرم‌افزار خاص منجر به استفادهٔ بهتر و راحت تر عموم از آن می‌شود و سرقت اطلاعات صورت نمی‌گیرد. در کاربرد متداول امروز ، بیشتر این افراد، گیک خطاب می شوند.
  • فردی که سعی می‌کند شیوه‌های علمی و آکادمیک را به مسائل غیر علمی و غیر آکادمیک دنیای واقعی مرتبط سازد - برای مثال فردی که روشی را با استفاده از حساب دیفرانسیل و انتگرال برای محاسبهٔ میزان مواد لازم برای پختن یک کیک ارائه نموده‌است.
  • فردی که خودش را غرق در یک مسئله یا موضوع خاصی می‌کند طوری که ممکن است از جریان زندگی عادی، خارج شود. این امر بر حسب اشتیاق بالای یک گیک به زمینه فعالیتش است.

جستارهای وابسته[ویرایش]

پیوند به بیرون[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. «رایانه‌باز» [رایانه و فناوری اطلاعات] هم‌ارزِ «گیک، تکنوگیک» (به انگلیسی: geek, techno-geek)؛ منبع: گروه واژه‌گزینی و زیر نظر حسن حبیبی، «لاتین»، در دفتر پنجم، فرهنگ واژه‌های مصوب فرهنگستان، تهران: انتشارات فرهنگستان زبان و ادب فارسی، شابک ‎۹۷۸-۹۶۴-۷۵۳۱-۷۶-۴ (ذیل سرواژهٔ geek) 
  2. «the definition of geek». بازبینی‌شده در 2017-08-30. 
  3. „Duden | Geck | Rechtschreibung, Bedeutung, Definition, Synonyme, Herkunft“. Abgerufen am 2017-08-30. 
  4. “Online Etymology Dictionary”. Retrieved 2017-08-30.