ناظر و منظور
ظاهر
| ناظر و منظور | |
|---|---|
| زبان | پارسی |
| قالب | مثنوی |
| از کتاب | دیوان وحشی بافقی |
| پدیدآورنده | وحشی بافقی |
| سال آفرینش | سده دهم هجری قمری |
| گونه (ژانر) | ادبیات عاشقانه |
| موضوع | همجنسگرایی |
| سبک | سبک هندی |
| شمار ابیات | ۱۵۶۱ بیت |
| وزن | مفاعیلن مفاعیلن فعولن |
| شخصیتها | ناظر و منظور |
ناظر و منظور منظومهٔ عاشقانهای از وحشی بافقی است که در سال ۹۶۶ قمری به پایان رسیده و ۱۵۶۱ بیت دارد. مثنوی ناظر و منظور در وزن مفاعیلن مفاعیلن فعولن و بحر هزج مسدس محذوف سروده شده است.[۱]
داستان
[ویرایش]پادشاه و وزیری پس از سالها صاحب فرزند میشوند. پادشاه نام پسر خود را منظور و نام پسر وزیر را ناظر میگذارد. دو پسر با هم به مکتب میروند و در مکتبخانه، «ناظر» عاشقِ «منظور» میشود که بسیار زیباست. معلم عشق آنها را برای وزیر فاش میکند. وزیر از ترس شاه، چاره را چنین میاندیشد که آن دو از هم جدا شوند: پس «ناظر» به خواست پدر و علیرغم میل خودش به منظور فراگیری رسم بازرگانی و تجارت، با دیدگان اشکبار مجبور به ترک وطن میشود و «منظور» بیخبر از ناظر، تنها روزگار میگذراند. بعدها «منظور» شاه میشود و «ناظر» را وزیر خود میکند.[۲]
نمونه شعر
[ویرایش]در وصف منظور:
| فکنده فتنهٔ او در جهان شور | مدامش نرگس بیمار مخمور | |
| زنخدانش بر آن رخسار دلکش | معلق کرده آبی را در آتش | |
| فروغ ساعدش از آستینها | چو نور شمع از فانوس پیدا |
جستارهای وابسته
[ویرایش]پانویس
[ویرایش]- ↑ بافقی، ۱۳۹۲، ص ۱۳ (مقدمه مصحح)
- ↑ شمیسا، سیروس. شاهدبازی در ادبیات فارسی. تهران: فردوس، ۱۳۸۱، شابک ۹۶۴−۵۵۰۹−۱۶۶-X، ص ۲۲۲
منابع
[ویرایش]- دیوان وحشی بافقی (غزلیات، قصاید، قطعات، رباعیات، ترکیببند، ترجیعبند، مخمس، مثنوی)، مصحح: عزیزالله علیزاده، تهران: انتشارات فردوس، ۱۳۹۲، ۶۷۲ صفحه، شابک ۹۷۸۹۶۴۳۲۰۵۲۱۸