موج ایستا

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
موج‌های ساکن
دو موج مخالف همدیگر در برخورد منجر به ایجاد موج ایستا می‌شوند.

موج ایستا، موج ساکن،[۱] یا موج ایستاده، موجی است که دامنهٔ نوسان در هر نقطه، مقداری منحصر به فرد و ثابت است.

موج ساکن، از تداخل موج رَوَنده و موج بازتابیدۀ آن (در اثر انعکاس) پدید می‌آید.

مثال خوبی از امواج ساکن، ارتعاش سیم در سازهای زهی مانند ویولن، تار و سنتور است. همچنین در سازهای کوبه‌ای مانند طبل، نیز موج ساکن پدید می‌آید.

تداخل امواج[ویرایش]

در فیزیک، برهم‌نهی (Superposition) یا تداخل (Interference) امواج، منجر به امواج ساکن می‌شود؛ برهم‌نهی دو موج با بسامد و دامنه یکسان که در جهت مخالف هم حرکت می‌کنند به تشکیل موج ایستاده می‌انجامد.

در امواج ساکن، بر خلاف امواج رونده (Travelling waves)، انرژی‌ منتقل نمی‌شود.

حرکت امواج متوسط[ویرایش]

مثالی از ایجاد امواج ایستا در هنگام برخورد امواج متوسط می‌تواند امواج لی به هنگام راندن هواپیمای بی موتور باشد، امواج لی در اصل امواج ایستای هوا در جو زمین هستند که به در هوا ماندن هواپیماهای بی موتوری پرواز کمک می‌کنند. در علم هیدرولیک وقتی مایع با سرعت زیاد به منطقه‌ای وارد می‌شود که سرعت پایینی دارد سطح آب در آن منطقه به طور ناگهانی بالا می‌رود و یک موج ایستا تشکیل می‌شود که به این حالت جهش هیدرولیک گویند.

توضیحات ریاضی[ویرایش]

امواج همسازی که در جهت مخالف یکدیگر حرکت می‌کنند را می‌توان با معادلات زیر نشان داد:

و

در این معادلات:

بنابراین معادله موج حاصل مجموع y1 و y2 است:

پیوندها[ویرایش]

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. «موج ساکن» [فیزیک] هم‌ارزِ «standing wave»؛ منبع: گروه واژه‌گزینی. «فارسی». در همان. دفتر دوم. فرهنگ واژه‌های مصوب فرهنگستان. تهران: انتشارات فرهنگستان زبان و ادب فارسی. شابک ۹۶۴-۷۵۳۱-۳۷-۰ (ذیل سرواژهٔ موج ساکن)

مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Standing wave». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۲۲ دسامبر ۲۰۱۳.

پیوند به بیرون[ویرایش]