مدرسه صدر بازار

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد

مختصات: ۳۲°۳۹′۳۸″ شمالی ۵۱°۴۰′۳۵″ شرقی / ۳۲٫۶۶۰۵۶°شمالی ۵۱٫۶۷۶۳۹°شرقی / 32.66056; 51.67639

مدرسه صدر
ناممدرسه صدر
کشورایران
استاناصفهان
شهرستاناصفهان
اطلاعات اثر
کاربریمذهبی حوزه علمیه
دیرینگیدوره قاجار
دورهٔ ساخت اثردوره قاجار
اطلاعات ثبتی
شمارهٔ ثبت۲۶۹۴
تاریخ ثبت ملی۱۷ خرداد ۱۳۷۹

مدرسه صدر بازار مربوط به دورۀ قاجار است و در اصفهان، بازار بزرگ، بازارچه نو، بازار دارالشفا واقع شده و این اثر در تاریخ ۱۷ خرداد ۱۳۷۹ با شمارهٔ ثبت ۲۶۹۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.[۱]

مدرسه صدر بازار یکی از مدارس علمیه اصفهان با سابقه و بنای تاریخی است. این مدرسه با اراده و همت محمدحسین خان صدر اصفهانی، صدر اعظم فتحعلی شاه قاجار در قطعه زمینی در حدود ۹۰۰۰ متر در اواسط نیمهٔ اول قرن سیزدهم ساخته شده‌است.[۲]

بنای مدرسه[ویرایش]

مدرسه علمیه صدر بین سال‌های ۱۲۲۰ تا ۱۲۲۹ قمری در زمینی به مساحت ۹۰۰۰ مترمربع و با الگوگیری از مدرسه چهارباغ در یک طبقه پایه‌گذاری و در طبقه اول ۵۸ حجره و شش حجره هم در طبقه دوم بنا گردید.

در سه طرف، ایوان بزرگ با سقف بلند به عنوان مدرسه ساخته شد. در طرف غربی مدرسه به جای ایوان، کتابخانه‌ای در زمان آیت الله خراسانی تأسیس گشت. شکل حجره‌ها و ایوان‌های جلوی آن‌ها و مدرسه‌ها (ایوان‌های بزرگ با سقف بلند) و حیاط بسیار وسیع و باغچه‌های متناسب و نسبتاً بزرگ، بسیار جالب و نشانه بلندنظری و همت والای بانی مدرسه است. معماری، طرح و نقشه مدرسه موجب جلب توجه و از آثار هنر و اندیشه و ابتکار مردم باهوش و هنرمند و مبتکر اصفهان در نیمه اول قرن سیزدهم می‌باشد. همچنین درختان کاج کهن و بسیاربلند بر زیبایی مدرسه افزوده است.

در حدود سال ۱۳۸۵ قمری در پشت مدرسه بزرگ شمالی سالنی بزرگ برای تدریس و همچنین اقامه نماز جماعت تأسیس گردید.

در سال ۱۳۶۶ شمسی طرح طبقه فوقانی و احداث بیش از چهل باب حجره و ایوان‌های مقرنس شده و سه باب مدرسه در زوایای فوقانی همچنین ساختمانی در سه طبقه با زیربنای تقریبی ۳۰۰۰ مترمربع به منظور کتابخانه و سالن اجتماعات تهیه و اجرا گردید. کتابخانه مدرسه صدر بازار که به جای کتابخانه قدیمی تأسیس شد با حدود ۲۰۰۰۰ هزار جلد کتاب حوزوی و متنوع و بیش از ۱۰۰۰ نسخه کتاب خطی و چاپ سنگی، گنجینه‌ای گرانبها را در خود جای داده است.

از سال ۱۳۸۶ شمسی نیز با همت مدیر مدرسه حجت الاسلام تمنایی و با درآمد حاصل از موقوفات مدرسه، تعمیرات اساسی و قابل توجهی صورت گرفت که این اقدامات کمی و کیفی در جهت رفاه هرچه بیشتر روحانیون و طلاب مدرسه و همچنین تجهیز مدرسه به امکانات مورد نیاز و زیبایی بیش از پیش مدرسه بوده‌است که همچنان در حال انجام می‌باشد.[۲]

از سال ۱۳۸۸ تا ۱۳۹۸ شمسی مرمت هایی از قبیل نمازخانه و ایوان مربوطه ، کاشی های هفت رنگ کتیبه ایوانهای شرقی و غربی و مرمت سرویسهای بهداشتی ضلع های شمال شرقی و جنوب غربی مدرسه توسط دفتر فنی مهندسی مرکز مدیریت حوزه های علمیه اصفهان صورت گرفته است.

سنگاب[ویرایش]

سنگاب نفیسی را حاج محمدابراهیم در سال ۱۲۷۵ قمری وقف مدرسه نموده که هم‌اکنون در ایوان غربی قرار دارد. در لبه این سنگاب با خط خوش نستعلیق این بیت را نقش کرده‌اند:[۲]

مینوش آب و لعنت حق بر یزید کن جان را فدای مرقد شاه شهید کن

علم آموزان مشهور مدرسه صدر بازار[ویرایش]

از محصلین و مدرسان مشهور این مدرسه می‌توان افراد زیر را نام برد:[۲]

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. «دانشنامهٔ تاریخ معماری و شهرسازی ایران‌شهر». وزارت راه و شهرسازی. بایگانی‌شده از روی نسخه اصلی در ۶ اکتبر ۲۰۱۹. دریافت‌شده در ۱۰ اکتبر ۲۰۱۹.
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ ۲٫۲ ۲٫۳ «مدیریت حوزه علمیه استان اصفهان - اخبار > مدرسه صدر بازار یکی از مدارس علمیه اصفهان با سابقه و بنای تاریخی». دریافت‌شده در ۲۰۱۷-۰۳-۲۲.