فریبرز عرب‌نیا

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
(تغییرمسیر از فریبرز عرب نیا)
فریبرز عرب نیا
Fariborz Arabnia 13901010212716992.jpg
عرب نیا در مراسم تجلیل از عوامل مجموعه تلویزیونی مختارنامه
نام اصلی فریبرز عرب نیا
زمینه فعالیت سینما و تلویزیون و تئاتر
تولد ۲۵ فروردین ۱۳۴۳ ‏(۵۶ سال)[۱]
تهران
والدین محمد حسن عرب نیا و افتخار صداقت طلب
ملیت ایرانی
پیشه بازیگر و کارگردان
سال‌های فعالیت ۱۳۶۸ تاکنون
همسر(ها) آتنه فقیه‌نصیری (همسر سابق)[۲]
عسل بدیعی (همسر سابق)
فرزندان جانیار
تأثیرپذیرفته(‌ها) مختارنامه
صفحه در وبگاه IMDb
صفحه در وبگاه سوره

فریبرز عرب‌نیا (زاده ۲۵ فروردین ۱۳۴۳) بازیگر و کارگردان ایرانی است. او در آثار کارگردانان نامداری چون بهرام بیضایی، ایرج قادری، مسعود کیمیایی، ابراهیم حاتمی‌کیا، داوود میرباقری، فرزاد مؤتمن و بهروز افخمی بازی کرده‌است.

زندگی[ویرایش]

فریبرز عرب‌نیا در سال ۱۳۴۳ در تهران متولد شد و در سال ۱۳۶۰ موفق به اخذ مدرک دیپلم ریاضی و فیزیک شد. او پس از طی کردن دوره خدمت سربازی در سال ۱۳۶۴ به ترکیه رفت و در دانشگاه خاورمیانه آنکارا مشغول به تحصیل رشته مدیریت شد، اما آن را نیمه تمام رها کرد و به ایران بازگشت تا در رشته مورد علاقه‌اش مشغول شود. او پس از گذراندن تحصیلات دانشگاهی و دوره‌های تخصصی تئاتر و سینما به شکل حرفه‌ای وارد کار شد و تئاتر را در کانون تئاتر تجربی زیر نظر حمید سمندریان و سینما را در دوره‌ای دو ساله در مجتمع آموزشی سینما تحصیل کرد. او همچنین در رشتهٔ ارتباط تصویری (گرافیک) موفق به اخذ مدرک کارشناسی از دانشگاه هنر شد. او علاوه بر بازیگری در زمینه طراحی گرافیک نیز فعال می‌باشد. فریبرز عرب نیا در سال ۱۳۷۰ با آتنه فقیه نصیری ازدواج کرد که در نهایت به طلاق منجر شد. عرب نیا برای بار دوم در سال ۱۳۷۹ با عسل بدیعی ازدواج کرد که این زندگی بعد از ۴ سال در سال ۱۳۸۳ به طلاق کشید، فرزندش جانیار حاصل ازدواج دوم اوست.

فعالیت هنری[ویرایش]

هم‌زمان با تحصیلات دانشگاهی، آموزش سینما را در مجتمع آموزشی سینما آغاز کرد و مدتی نیز کلاس‌های بازیگر تئاتر را در کانون تئاتر تجربی گذراند. نمایش‌هایی که طی این دوره بازی و کارگردانی کرده عبارتند از: آوازخوان طاس، کالیگولا، دایره گچی قفقازی، بهرام چوبینه و…

فریبرز عرب‌نیا تا قبل از سال ۱۳۷۴ در هشت فیلم در نقشهای دوم و سوم ظاهر شد و هیچگاه نتوانست توانایی‌هایش را به معرض نمایش بگذارد. اما وقتی از طرف مسعود کیمیایی برای بازی در فیلم ضیافت از او دعوت شد، همگان بر این عقیده بودند که کیمیایی قهرمان خود را یافته‌است. بازی او در فیلم ضیافت یکی از بهترین بازیهای جشنواره چهاردهم فیلم فجر بود. همچنین بازی او در مجموعه تلویزیونی مختارنامه نیز باعث مشهور شدن وی شد و تصویر خوبی از وی در اذهان عمومی باقی ماند. اوج هنرنمایی فریبرز عرب‌نیا در سینما فیلم سلطان بود. او توانست شمایل یک قهرمان به ته خط رسیده را به زیبایی هرچه تمام تر ایفا کند. این نقش‌آفرینی تا حدی خوب و پذیرفتنی بود که منتقدان ماهنامه فیلم بازی او را بهترین بازی جشنواره پانزدهم فیلم فجر خواندند. این در حالی بود که عرب نیا حتی کاندیدای دریافت جایزه هم نشده بود.

فریبرز عرب‌نیا در فاصله بین ضیافت و سلطان سه فیلم بازی کرد. سه فیلم حادثه‌ای فیلم‌هایی که نه ارزش ماندگاری داشتند و نه عرب‌نیا نشانی از خود داشت. فریبرز عرب‌نیا پس از سلطان، سه چهار بازی خوب هم در کارنامه سینمایی خود ثبت کرد تا همچنان خیلی‌ها به او امیدوار باشند.

بازی قابل قبول او در فیلم جهان پهلوان تختی و بخصوص شوکران هر دو ساخته بهروز افخمی و بازی متفاوت و بسیار دشوارش در فیلم شیفته فریبرز عرب نیا را به عنوان یکی از چهره‌های برتر دهه هفتاد سینمای ایران معرفی کرد.

فریبرز عرب نیا بیش از پنج سال از عمر هنری خود را برای بازی در سریال پربیننده مختارنامه به کارگردانی داوود میرباقری صرف کرد که به گفته اکثر کارشناسان در ایران و کشورهای عربی یکی از بهترین بازی‌های خود را انجام داده‌است. عرب نیا از سال ۱۳۸۳ تا ۱۳۸۹ در این سریال پرمخاطب نقش مختار ثقفی را بازی کرده‌است. بازی او در سریال مختارنامه باعث شد او چندین سال از سینما دور باشد.

او همچنین در فیلم چ اثر ابراهیم حاتمی کیا، در نقش شهید چمران به هنرنمایی پرداخته‌است.

او در صحنهٔ تئاتر مهم‌ترین کار خود را در سال ۱۳۹۴ به نام عاشقانه‌های نا آرام انجام داد. عرب نیا در این تئاتر با بازیگرانی مثل محمد رضا فروتن، یکتا ناصر، سارا بهرامی، نیکی کریمی و پانته آ بهرام هم بازی بود. این تئاتر با استقبال بسیار خوبی همراه شد.

رویدادها[ویرایش]

نام فریبرز عرب نیا پس از بازی وی در مجموعه مختارنامه، با ۱۸۸۰۰۰ بازدید، در رتبه ۳۶ در بین ۱۰۰ صفحه فارسی پربازدید ویکی‌پدیا در سال ۲۰۱۳ به چشم می‌خورد.[۳]

جنجال‌ها[ویرایش]

انتقادها و گفتار وی در سه برنامهٔ تلویزیونی هفت که در تاریخ‌های ۳۰ اردیبهشت و ۶ خرداد و ۱۳ خرداد ۱۳۹۰ به صورت زنده پخش شد جنجال‌هایی به‌دنبال داشت. همچنین در سال ۱۳۹۱ به دلیل اختلاف با ابراهیم حاتمی کیا، در سکانس پایانی فیلم چ حاضر نشد و کارگردان مجبور به استفاده از بدل به جای وی گردید.[۴] اختلاف و جنجال‌های فریبرز عرب نیا و حامد بهداد بعد از فیلم سینمایی پرتقال خونی جنجال‌های زیادی را به پا کرد و بعد از حضور عرب نیا در برنامهٔ تلویزیونی هفت به اوج خود رسید و باعث موضع‌گیری‌های بسیار این دو علیه یکدیگر شد.[۵]

کارگردانی[ویرایش]

بنا به نقل روزنامه همشهری، فریبرز عرب نیا قرار بود پیش تولید فیلم سینمایی اش آمبولانس را به تهیه‌کنندگی محمود فلاح و مشاور کارگردانی داوود میرباقری در سال ۹۰ آغاز کند[۶] که به دلیل نبود سرمایه‌گذار موفق به این امر نشد. وی اولین کارگردانی خود را در قالب یک سریال ۵ قسمتی به نام «رنگ شک» کلید زد. این مینی سریال مهرماه ۹۲ وارد مرحله تصویر برداری شد.[۷]

فیلمشناسی[ویرایش]

سینما[ویرایش]

سال نام فیلم کارگردان نقش
۱۳۹۴ آخرین بار کی سحر را دیدی؟ فرزاد مؤتمن سعید
۱۳۹۴ گاهی محمدرضا رحمانی حامد
۱۳۹۲ چ ابراهیم حاتمی‌کیا مصطفی چمران
۱۳۸۹ پرتقال خونی سیروس الوند والا
۱۳۸۹ پنهان مهدی رحمانی
۱۳۸۹ خاک و آتش مهدی صباغ‌زاده جی اند
۱۳۸۸ شکلات داغ حامد کلاهداری سرژیک
۱۳۸۷ صندلی خالی سامان استرکی
۱۳۸۷ طاووس‌های بی‌پر جواد مزدآبادی اردشیر
۱۳۸۲ باج‌خور فرزاد مؤتمن اسی
۱۳۸۲ برگ برنده سیروس الوند آرمان
۱۳۸۲ پروانه‌ای در باد عباس رافعی
۱۳۸۱ دختری در قفس قدرت‌الله صلح‌میرزایی
۱۳۸۱ ستاره‌های سربی مهدی ودادی
۱۳۸۱ عطش محمدحسین فرح‌بخش
۱۳۷۹ از صمیم قلب بهرام کاظمی دکتر مهرداد هادوی
۱۳۷۹ رنگ شب محمدعلی سجادی رسول
۱۳۷۹ شیفته محمدعلی سجادی طاهر
۱۳۷۹ هزاران زن مثل من رضا کریمی حسام
۱۳۷۹ هفت‌پرده فرزاد مؤتمن
۱۳۷۸ بادام‌های تلخ کاظم معصومی تاری
۱۳۷۸ دلباخته خسرو معصومی
۱۳۷۸ سحرگاه پیروزی حسین بلنده
۱۳۷۷ شوکران بهروز افخمی
۱۳۷۷ طوطیا ایرج قادری سیاوش
۱۳۷۶ جهان پهلوان تختی بهروز افخمی کارگردان
۱۳۷۶ شاهرگ علی غفاری منصور
۱۳۷۵ بالاتر از خطر سعید عالم‌زاده مسعود
۱۳۷۵ سلطان مسعود کیمیایی سلطان
۱۳۷۴ ضیافت مسعود کیمیایی
۱۳۷۴ فرار مرگبار تورج منصوری
۱۳۷۳ بوی خوش زندگی ابوالحسن داوودی
۱۳۷۳ سال‌های بی‌قراری مسعود نوایی
۱۳۷۳ کاکادو تهمینه میلانی پدرگلناز
۱۳۷۳ مرد پنجم سیدمحسن شهابی
۱۳۷۲ من زمین را دوست دارم ابوالحسن داوودی
۱۳۷۱ خسوف رسول ملاقلی‌پور
۱۳۷۰ مسافران بهرام بیضایی مهمان
۱۳۷۰ وصل نیکان ابراهیم حاتمی‌کیا
۱۳۶۹ آهوی وحشی حمید خیرالدین

مجموعه‌های تلویزیونی[ویرایش]

سال نام مجموعه کارگردان
۱۳۹۳ رنگ شک فریبرز عرب‌نیا
۱۳۹۰ مختارنامه داود میرباقری
۱۳۷۹ وکیل سیروس مقدم
۱۳۷۱ مزد ترس حمید تمجیدی
۱۳۷۱ چشمه زندگی حمید خیرالدین

فیلم‌های تلویزیونی[ویرایش]

سال نام فیلم کارگردان
۱۳۸۷ عملیات مانگرو مهدی صباغ‌زاده

جوایز و افتخارات[ویرایش]

جشن بزرگ سینمای ایران[ویرایش]

سال فیلم رده جایزه نتیجه
۱۳۷۹ شیفته بهترین بازیگر نقش اول مرد تندیس زرین نامزد
۱۳۷۷ جهان‌پهلوان تختی بهترین بازیگر نقش اول مرد تندیس زرین نامزد

جشنواره بین‌المللی فیلم مقاومت[ویرایش]

سال فیلم رده نتیجه
۱۳۹۱ خاک و آتش بهترین بازیگر مرد نامزد

رتبه ها[ویرایش]

دومین بازیگر برتر سال به انتخاب نویسندگان و منتقدان سینمایی ایران در سال ۱۳۷۹ برای بازی در فیلم شوکران
دومین بازیگر برتر سال به انتخاب نویسندگان و منتقدان سینمایی ایران در سال ۱۳۷۶ برای بازی در فیلم سلطان

منابع[ویرایش]

  1. «فریبرز عرب‌نیا». سوره سینما.
  2. «آتنه فقیه‌نصیری». روزنامه عصر ازادی.
  3. سایت سلام سینما
  4. http://www.farsnews.com/newstext.php?nn=13910918001210
  5. Entekhab.ir، پایگاه خبری تحلیلی انتخاب |. «نامه تند حامد بهداد به عرب نیا: متوهم، عقده ای، بی سواد، کمتر از آن هستی که … / اساساً مشکل مختارنامه تویی!». پایگاه خبری تحلیلی انتخاب | Entekhab.ir. دریافت‌شده در ۲۰۱۸-۰۴-۱۰.
  6. روزنامه همشهری ص ۱۹ شماره ۵۴۲۰، پنج شنبه ۱۲ خرداد ۱۳۹۰
  7. MovieMag. «فریبرز عرب نیا هم کارگردان شد». دریافت‌شده در ۲۰۱۸-۰۴-۱۰.

پیوند به بیرون[ویرایش]