طراحی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
طراحی در یک اثر مستقل، عنوان اثر: نان!، طراح: کته کُلویتس، ۱۹۲۴، محل نگهداری: بریتیش میوزیم، لندن.

طراحی به دانش ایجاد یک طرح از تصویری ذهنی، خیالی و یا واقعی گفته می‌شود. طراحی در معنای تخصصی، مفاهیم و کاربردهای متنوعی را دربر می‌گیرد، از این رو مانند واژۀ هنر با یک تعریف مشخص نمی‌توان تمام جنبه‌های آن را بیان کرد.

در هنرهای تجسمی، طراحی یا به‌صورت یک اثر مستقل؛ و یا به‌ عنوان پیش‌طرحی برای یک اثر هنری انجام می‌گیرد که در این صورت طرح مقدماتی[۱] نیز خوانده می‌شود. طراحی در دو حوزهٔ کلی مطرح می‌شود: یکی drawing است که شامل برداشت‌های شخصی، احساسات فی‌البداهه و تجربه‌های آزاد طراح از موضوعات گوناگون با بیان مستقل و به روش‌های متنوع می‌باشد؛ و دیگری design است که شامل مراحل ترکیب عناصر بصری و فضا بر پایهٔ اصول طرح، برای مخاطبی معین است و جنبهٔ کاربردی دارد، مانند رشته‌های طراحی صنعتی، طراحی معماری، طراحی گرافیک و طراحی لباس.[۲]

ابزارهای طراحی[ویرایش]

امروزه، اجرای طراحی، محدود به استفاده از ابزارهای سنتی (مداد، زغال و غیره) نیست بلکه روش‌های متنوع ترکیب مواد، چسباندن وسایل، استفاده از مواد و ابزار تازه و غیرمتعارف نیز رواج یافته است. علاوه بر این، رایانه، دورنگار، ویدئو و انواع وسایل پیشرفتۀ دیگر نیز امکانات تازه‌ای در این زمینه به وجود آورده‌اند.[۳] با این همه، آموزش طراحی از مسیر همان ابزارهای سنتی عبور می‌کند و از این طریق است که طراح قادر به استفادۀ ماهرانه و خلاقانه از ابزارهای تازه می‌گردد.

پرونده:World Without Weapons, Pablo Picasso, 1962.jpg
طراحی در یک اثر مستقل، عنوان اثر: پیام‌آور صلح (جهان بدون سلاح)، طراح: پابلو پیکاسو، ۱۹۶۲. محل نگهداری: ؟.

طراحی خطی[ویرایش]

طرحی که فقط با خط رسم شود و سایه‌روشن یا لکه‌های رنگی نداشته باشد، طرح خطی[۴] نامیده می‌شود. مهم‌ترین تمرکز در طرح‌های خطی، بر خطوط پیرامونی اشیاء است.[۵] خطوط در طراحی، نشان‌دهندۀ حالات عاطفی و روحی، نظم و تفکر هستند.

طراحی نور و سایه[ویرایش]

سایه‌روشن معمولاً به تغییر درجهٔ سایه‌ها از روشن به تیره در آثار هنری گفته می‌شود و مهارت هنرمند در استفاده از روش، باعث نمایش صحیح حجم و حالت مدل می‌شود.[۶]

سایه‌روشن به منظور به تصویرکشیدن شکل و فرم در رابطه با منبع نور در آثار هنری تمدن‌های گوناگونی به کار رفته‌ است. اگرچه این روش در تمدن‌های اولیه مثل مصر باستان ناشناخته است اما از هنر غرب به ویژه ایتالیا در سدهٔ شانزدهم میلادی سر برآورده‌ است. عوامل بسیار زیادی مانند نسبت بین خود اجزا (نور و سایه)، ارتباط با رنگ‌ها، روش توزیع عناصر نور و سایه که ترکیب‌بندی و کیفیت گویای نقاشی را مشخص می‌کند و همچنین دیدگاه‌های اجتماعی و فلسفی بر سایه‌روشن‌های کاربردی تأثیر می‌گذارد. ما می‌توانیم شاهد انواع سایه‌روشن‌ها در آثار هنرمندان برجسته و مشهور باشیم. نور فروزان و تاریکی عمیق در حکاکی‌های رامبرانت، عناصر را به تصویر می‌کشد. در سایه‌روشن‌های جوتو دی بوندونه و میکل‌آنژ، نور بر تیرگی غلبه دارد. طرحِ هاله‌ای از تیرگی‌ها در اطراف مدل در آثار لئوناردو داوینچی؛ و سایه‌روشنی که نسبت تیرگی و روشنایی به میزان جذب نور توسط رنگ‌ها بستگی دارد در آثار تیسین و جورجونه مشاهده می‌شود. سایه‌روشنِ براق، کنتراست بین بخش‌های روشن و فضاهای تیره و سایه‌خوردۀ شدید را می‌توان در آثار غیرمتداول و شدید کاراواجو مشاهده کرد.

بازیِ نور و سایه شامل هر گونه سوژه‌ای است که می‌تواند به تصویر کشیده‌ شود که این نه‌تنها در نمایش صحنه‌های واقعی و طبیعی کاربرد دارد بلکه برای نمایش و انتقال احساسات، حالات، رویاها، آرزوها و تجارب، امروزه از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است.[۷]

حرفه‌های طراحی[ویرایش]

(به ترتیب الفبا)

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. به فرانسوی: Lineaire
  2. شاپوریان، فریبا. طراحی ۱. تهران: شرکت چاپ و نشر کتابهای درسی ایران، ۱۳۸۱. ۲۱-۱۴. شابک ‎۹۶۴-۰۵-۰۹۰۰-۰. 
  3. همان، ۲۲.
  4. به فرانسوی: Lineaire
  5. پارامون، خوزه. نقاشی با مداد رنگی. ترجمهٔ قاسم روبین. تهران: نشر نی، ۱۳۷۲. ۱۰۸. شابک ‎۹۶۴-۰۵-۰۹۰۰-۰. 
  6. سیواردی، جیووانی. راهنمای کامل طراحی. ترجمهٔ ایرج شیرنژاد و الهام‌السادات رضایی. تهران: برگ‌نگار، ۱۳۸۸. ۳۷۶. شابک ‎۹۷۸-۹۶۴-۷۳۵۲-۲۰-۸. 
  7. همان.