دیکتاتور بزرگ

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
دیکتاتور بزرگ
The Great Dictator.jpg
پوستر فیلم
کارگردان چارلی چاپلین
تهیه‌کننده چارلی چاپلین
نویسنده چارلی چاپلین
بازیگران چارلی چاپلین
پائولت گدارد
جک اوکی
جان دیویدسون
موسیقی چارلی چاپلین
مردیت ویلسون
فیلم‌برداری کارل استراس
رولند توترو
تدوین ویلارد نیکو
هارولد رایس
توزیع‌کننده یونایتد آرتیستس
تاریخ‌های انتشار
۱۵ اکتبر ۱۹۴۰ (نیویورک)
۷ مارس ۱۹۴۱ (لندن)
مدت زمان
۱۲۴ دقیقه
کشور ایالات متحده آمریکا
زبان انگلیسی
هزینهٔ فیلم ۲٬۰۰۰٬۰۰۰ دلار
فروش گیشه ۵٬۰۰۰٬۰۰۰ دلار

دیکتاتور بزرگ (به انگلیسی: The Great Dictator) فیلمی کمدی و درام، به کارگردانی، تهیه‌کنندگی و نویسندگی چارلی چاپلین با بازی چارلی چاپلین، پائولت گدارد، جک اوکی، محصول سال ۱۹۴۰ ایالات متحدۀ آمریکا است.[۱]

خلاصۀ داستان[ویرایش]

در سال‌های جنگ جهانی دوم، سربازی به نام چارلی که پیش از ورود به ارتش آرایشگر بوده، بر اثر سقوط هواپیما حافظه‌اش را از دست می‌دهد. او وقتی چشم باز می‌کند خود را در یک آسایشگاه روانی می‌یابد و پس از مدتی، که طی آن حاکمیت کشور به دست دیکتاتوری به نام آدنوید هینکل (چارلی چاپلین) افتاده، از آنجا مرخص می‌شود.

شهر را فقر و بیکاری فرا می‌گیرد و مخالفان دیکتاتور به اردوگاه‌های کار اجباری فرستاده می‌شوند. خشم و خروش هینکل، دامن چارلیِ آرایشگر را نیز می‌گیرد و سربازان، مغازۀ سلمانی‌اش را در منطقۀ فقیرنشین شهر خراب می‌کنند و او را به یکی از اردوگاه‌ها می‌فرستند.

هینکل موافقت‌نامه‌ای را با یکی دیگر از دیکتاتورها، ناپولینی (جک اوکی) امضا می‌کند و هنگام حمله به کشور همسایه، چارلی با تغییر قیافه از اردوگاه می‌گریزد.

به اشتباه، چارلی را به‌جای هینکل می‌گیرند، و او از این فرصت استفاده می‌کند تا خطابه‌ای در ستایش صلح و انسانیت ایراد کند. در پایان، او به‌همراه یکی از ژنرال‌های خائن به هینکل، فرار می‌کند و سپس هینکل را به‌جای چارلی دستگیر می‌کنند.

برخی نکات جالب درمورد فیلم[ویرایش]

  • دیکتاتور بزرگ اولین فیلم ناطق و تماماً صداگذاری‌شدۀ چاپلین پس از ۱۳ سال که از پایان دورۀ سینمای صامت گذشته بود به‌حساب می‌آید.
  • اولین بار، یکی از دوستان چاپلین به نام الکساندر کوردا به او گفت که شباهت‌های ظاهری با هیتلر دارد. بعداً چاپلین فهمید هفتۀ تولد، قد و وزنش هم با هیتلر یکی است و همین شباهت باعث شد تا ایدۀ داستان فیلم به ذهنش برسد.
  • تولید این فیلم از سال ۱۹۳۷، زمانی که بسیاری از مردم، نازیسم را یک تهدید نمی‌دانستند آغاز شد. سخنرانی‌هایی که دیکتاتور به زبان آلمانی انجام می‌دهد مفهومی ندارد و همۀ آنها برگرفته از پوسترها و تابلوهای تبلیغاتی است.
  • هنگام انتشار فیلم، هیتلر تماشایش را در آلمان و همۀ کشورهای تحت اشغال نازی‌ها ممنوع کرد. نهایتاً کنجاوی باعث شد که هیتلر یک کپی از فیلم را از طریق کشور پرتغال تهیه کند و آن را نه یک بار، بلکه دو بار نگاه کند. واکنش او به این فیلم هیچ‌گاه مشخص نشد.
  • با وجود ممنوعیت اکران دیکتاتور بزرگ در آلمان و کشورهای اشغالی، فیلم یک بار برای تماشاچیان آلمانی به نمایش درآمد. یکی از اعضای گروه مقاومت، یک نسخه از فیلم را که از یونان تهیه کرده بود، با کپی یک کمدی اپرا در سینمای ارتش عوض می‌کند. سربازان تا هنگامی که متوجه نشده بودند فیلم چیست به تماشا نشسته، اما پس از آن‌که فهمیدند ماجرا از چه قرار است، عده‌ای سالن را ترک کرده و عدۀ دیگر به سمت پردۀ سینما شلیک کردند.
  • پس از آغاز ساخت فیلم، چاپلین هر روز اخبار دردناکتری از کارهای هیتلر می‌شنید تا نهایتاً حمله به فرانسه باعث شد که پایان فیلم را تغییر داده و سخنرانی معروفش را انجام دهد.
  • چاپلین نام کاراکترِ هانا (پولت گدار) را از روی اسم مادرش انتخاب کرد. پولت گدار همسر سوم چاپلین بود که در سال ۱۹۴۲ طلاق گرفتند.
  • داستان فیلم در شهری خیالی به نام تامانیا می‌گذرد.
  • در ایتالیا تمام صحنه‌هایی که ناپولینی (شخصیت تغییریافتۀ موسولینی، با بازی جک اوکی) در آن حضور داشت، در احترام به بیوۀ بنیتو موسولینی حذف شد. نسخۀ کامل تا سال ۲۰۰۲ انتشار نیافت.
  • چاپلین در سخنرانی ۵ دقیقه‌ای انتهای فیلم، کمتر از ده بار پلک می‌زند.
  • جیمز استوارت، که در سال ۱۹۴۰، اسکار بهترین بازیگر نقش اول مرد را برای فیلم داستان فیلادلفیا برنده شد، از آنجا که می‌دانسته هیچ شانسی برای دریافت اسکار در برابر چارلی چاپلین ندارد، حتی قصد رفتن به مراسم را نداشته، تا این‌که سه ساعت مانده به مراسم، به او اعلام می‌شود که بایستی حاضر شود. این آخرین سالی بود که چند ساعتی قبل از مراسم به برنده‌ها می‌گفتند که برنده شده‌اند.
  • جک اوکی (ناپولینی) دربارۀ نقش خود در دیکتاتور بزرگ گفته‌است که در ۱۰۰ فیلم ظاهر شده، ولی مردم او را به‌خاطر بازی در دیکتاتور بزرگ می‌شناسند.
  • دیکتاتور بزرگ، پس از فیلم صامت و کوتاه پشت صحنه (۱۹۱۵)، اولین فیلمی بود که کاراکتر "چاپلین" اسم داشت.
  • فیلمبرداری این فیلم ۵۳۹ روز طول کشید.

بازیگران[ویرایش]

نگاهی به فیلم[ویرایش]

یکی از شاهکارهای چاپلین، که از جنجالی‌ترین فیلم‌های او نیز می‌باشد. فیلم اثری ضدنازی است که روایتگر دیکتاتوری اروپایی و درواقع تاریخچۀ زندگی "آدنوید هینکل"، دیکتاتور کشور خیالیِ "تامانیا" است که دست به قتل‌عام یهودیها می‌زند. فیلم گرچه با تغییر نام‌های متعدد همراه بوده‌است، ولی درواقع شخصیت متزلزل هیتلر را نشان می‌دهد که احساسات کمترین نقشی در وجودش ندارد و آرزوی امپراطوری بر جهان، چشم و دلش را کور کرده. فیلم، صحنه‌های زیبایی همچون اصلاح ریش مشتری هماهنگ با موسیقی توسط "چارلی آرایشگر" نیز دارد که به آن رنگ و لعاب بیشتری بخشیده‌است.

ناکامی فیلم در آکادمی اسکار[ویرایش]

دیکتاتور بزرگ در آکادمی اسکار ۱۹۴۱، نامزد پنج جایزه شد ولی به هیچ‌کدام از آنها دست نیافت.

  1. بهترین فیلم (یونایتد آرتیستز/ چارلی چاپلین)
  2. بهترین بازیگر نقش اول مرد (چارلی چاپلین)
  3. بهترین فیلمنامۀ غیراقتباسی (چارلی چاپلین)
  4. بهترین بازیگر نقش مکمل مرد (جک اوکی)
  5. بهترین موسیقی اوریژینال (چارلی چاپلین/ مردیت ویلسون)

منابع[ویرایش]