بخش مراقبت‌های ویژه

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
اتاق مراقبت‌های ویژه.
پرستار مراقبت‌های ویژه بیمارستان سان سالواتوره در پزارو، ایتالیا در دنیاگیری کروناویروس

بخش مراقبت‌های ویژه از بخش‌های تخصصی در بیمارستان‌هایی است که خدمات مراقبتی و درمانی ویژه ارائه می‌دهند. انواع مختلف این بخش شامل آی‌سی‌یو (Intensive Care Unit)، سی‌سی‌یو (Critical Care Unit)، آی‌تی‌یو (Intensive Treatment Unit) و (Cardiopulmonary Unit یا Chest Pain Unit) می‌باشد. پزشک مراقبت‌های ویژه در این بخش فعالیت می‌کند.

در این بخش، بیماران به‌طور لحظه‌ای و شبانه‌روز تحت پایش قرار داشته و درمان‌ها به صورت تهاجمی و نیمه تهاجمی انجام می‌شود. منظور از نیمه‌تهاجمی سامانه‌های پایش مستقیم مانند اندازه‌گیری مستقیم فشار خون درون سرخ‌رگ یا درون جمجمه و ایجاد و تحریک تنفس درون نای توسط دستگاه تنفس مصنوعی است. بیشتر تجویز دارویی، داروهای مراقبت ویژه بوده که به بیماران داده می‌شود.[۱] بخش مراقبت قلبی ریوی که به اختصار به آن سی پی یو نیز می‌گویند در بخش مراقبت‌های ویژه قرار گرفته‌است.

انواع بخش ویژه[ویرایش]

بخش مراقبت‌های ویژه در هر بیمارستان معمولاً به انواع زیر تقسیم می‌شود:[۲][۳]

  • مراقبت‌های ویژه کودکان Pediatric Intensive Care Unit) PICU)
  • مراقبت‌های ویژه سیار Mobile Intensive Care Unit) MICU)
  • مراقبت‌های ویژه جراحی Surgical Intensive Care Unit) SICU)
  • مراقبت بیماران قلبی ریوی (Cardiopulmonary Unit)
  • مراقبت‌های ویژه نوزادان NICU(Neonetal Intensive Care Unit)

در ایران، ریاست بیمارستان موظّف است یک نفر از پزشکان شاغل در آن بیمارستان را که در مفاد دوره بالینی تخصصی خود دوره مراقبت‌های ویژه (متخصصین بیهوشی، متخصصین داخلی، و متخصصین ریه) پیش‌بینی شده‌است را بر اساس قابلیت، تجربه و تبحر علمی و عملی به عنوان ریاست بخش مراقبت‌های ویژه منصوب نماید. در صورتی که انتخاب رئیس بخش مراقبت‌های ویژه از گروه‌های نام‌برده امکان‌پذیر نباشد، ریاست بیمارستان می‌توانند از سایر گروه‌های تخصصی که دوره مورد تأیید وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و دانشگاه‌ها را گذرانده باشند یکنفر را به عنوان ریاست بخش انتخاب نماید.[۴]

سرپرستار بخش مراقبت‌های ویژه از کارشناسان ارشد پرستاری که دوره خاصی تحت عنوان طب مراقبت ویژه را طی نموده‌اند انتخاب خواهد شد. پرستاران با ۳ سال سابقه کار در بخش مراقبت ویژه نیز به عنوان اولویت دوم می‌توانند به سمت سرپرستار بخش مراقبتهای ویژه انتخاب شوند و رئیس آی‌سی‌یو یک متخصص بیهوشی می‌باشد.

ارزیابی بیماران قبل از پذیرش به بخش مراقبت ویژه به صورت معاینه بالینی و درج یافته‌ها در برگ مشاوره (درخواست شده توسط پزشک معالج اولیه) بعهده پزشک مقیم می‌باشد.

در ایران[ویرایش]

براساس گزارش‌های منابع مختلف، بین ۱۲۵،۰۰۰ تا ۲۰۰،۰۰۰ تخت بیمارستانی در ایران وجود دارد که از این تعداد، بین ۷،۲۰۰ تا ۸،۶۰۰ تخت آی‌سی‌یو می‌باشد. براساس سالنامهٔ آماری‌ای که در سال ۱۳۹۶ منتشر شد، تعداد ۱۲۵،۵۶۶ تخت بیمارستانی در ۳۱ استان کشور وجود دارد که از این تعداد ۸۲۱۲ تخت آی‌سی‌یو می‌باشد.[۵] این درحالی است که علی‌امیر سوادکوهی، رئیس انجمن مراقبت‌های ویژه ایران، در دی ۱۳۹۸ گفت که تعداد ۷،۲۰۰ تخت آی‌سی‌یو در کشور موجود است.[۶]

با این حساب می‌توان گفت که آمار دقیق و مستندی که بتوان آن را به عنوان مبنای قطعی آمار تخت‌های آی‌سی‌یو در نظر گرفت وجود ندارد و در دسترس نیست.[۵]

هزینهٔ تخت آی‌سی‌یو[ویرایش]

بنا برگفتهٔ علی‌امیر سوادکوهی، رئیس انجمن مراقبت‌های ویژه ایران در دی ۱۳۹۸، هزینهٔ راه‌اندازی هر تخت آی‌سی‌یو در ایران، بین ۱،۵ تا ۲ میلیارد تومان است.[۶]

منابع[ویرایش]

  1. «نسخه آرشیو شده». بایگانی‌شده از اصلی در ۱۶ سپتامبر ۲۰۱۲. دریافت‌شده در ۲۸ فوریه ۲۰۱۳.
  2. http://www.healthtalkonline.org/intensive_care/Intensive_care_Patients_experiences/Topic/1217/
  3. "Intensive Care Unit". wiseGEEK. Retrieved 2012-15-06. Check date values in: |accessdate= (help)
  4. راهنمای نحوه اداره بخش مراقبت‌های ویژه (ICU) در بیمارستان‌های ایران، بخشنامه ۷، دستورالعمل مورخ ۱۹/۴/۷۹ م.
  5. ۵٫۰ ۵٫۱ «چقدر به تخت‌های آی‌سی‌یو ایران اضافه شده است؟». فکت‌نامه. ۲۰ اردیبهشت ۱۳۹۹. دریافت‌شده در ۱۱ مه ۲۰۲۰.[پیوند مرده]
  6. ۶٫۰ ۶٫۱ «هزینه ۲ میلیاردی راه‌اندازی هر تخت‌ ICU». تسنیم. ۱۸ دی ۱۳۹۸. دریافت‌شده در ۲۳ اردیبهشت ۱۳۹۹.