حزب دموکراتیک خلق افغانستان
از ویکیپدیا، دانشنامهٔ آزاد
حزب دموکراتیک خلق افغانستان اصلیترین حزب چپگرا و مارکسیست کشور افغانستان بود که در تاریخ اول ژانویه سال ۱۹۶۵ تأسیس گردید.[۱]
این حزب دارای دو شاخه مستقل بنامهای خلق و پرچم بود. در ظاهر این دو شاخه باهم وحدت کردند اما هر کدام آن تاریخ و مشی سیاسی خود را داشت.شاخه پرچم خود را حزب زحمتکشان افغانستان و شاخه خلق خود را حزب پیشاهنگ طبقه کارگر افغانستان میخواند. شاخهٔ پرچم را ببرک کارمل و شاخهٔ خلق را نورمحمد تره کی رهبری میکرد.این حزب در زمان حاکمیت نجیب الله نامش را تغییر داد و بنام حزب وطن یاد میشد. پس از آنکه دولت نجیب الله سقوط کرد رهبری حزب وطن در جلسهای در وزارت خارجه افغانستان محمود بریالی را به مقام ریاست حزب برگزید و از این حزب دوباره بنام حزب دموکراتیک خلق افغانستان (حزب وطن) یاد میشد. پس از آنکه نیرو های شورشی هوادار پاکستان و امریکا، قدرت را در افغانستان در دست گرفتند، تعداد زیادی از اعضا و کادریهای حزب یا کشته شدند و یا به خارج از کشور گریختند و در آنجا حزب جدیدی را بنام نهضت فراگیر دموکراسی و ترقی افغانستان بنیان نهادند که امروز در افغانستان بصورت علنی فعالیت سیاسی دارد.
در سال ۱۹۷۸ این حزب رژیم محمد داود را بهوسیله کودتایی خونین سرنگون ساخت و دولت دمکراسی را ایجاد کرد و به کشور نام جمهوری دموکراتیک افغانستان داد. بعد که این دولت خود با شورش بنیاد گراهای اسلامی مقابله کرد. بنیادگرایان اسلامی جنگی را بنام جهاد بکمک امریکا و پاکستان بر ضد دولت جمهوری دموکراتیک آغاز کردند دولت افغانستان از دولت شوروی تقاضای کمک کرد که در نتیجه باعت اشغال افغانستان بهوسیله ۱۲۰۰۰ نیروی مسلح روسی گردید.
حزب دموکراتیک خلق افغانستان اجرای اصلاحات سکولار (نیمه دینی) را آغاز کرد. ولی تودهٔ مردم افغانستان در مناطق روستایی از آن استقبال نکردند. رژیم در نتیجهٔ مقاومت مسلحانهٔ نیروهای مخالف در برابر اصلاحات آن به گونهٔ وسیع متزلزل گردید. بحران درنتیجهٔ مبارزه برای کسب قدرت بین رئیس جمهور نورمحمد ترهکی و وزیر دفاع حفیظالله امین به اوج خود رسید. ترهکی کشته شد و امین مقام ریاست جمهوری را به عهده گرفت.
اتحاد شوروی متقاعد گردید که دولت افغانستان را خطر بزرگ واژگون شدن تهدید میکند. بنابراین به تاریخ ۱۹ دسامبر سال ۱۹۷۹ نیروهای خود را به این کشور فرستاد تا از این رژیم پشتیبانی کند و جنگجویان غیرنظامی مجاهدین را شکست بدهد. این اقدام شوروی که بر بنیاد آموزه و اصول برژنف بنا نهاده شده بود، هرچند باعث سرد شدن روابط آن با ایالات متحده امرِیکا گردید، برحق پنداشته میشد.
نیروهای شوروی درسال ۱۹۸۹ از افغانستان خارج گردید که طبعا آینده این حزب نیز همراه با آن به پایان خود نزدیک میشد.
سه سال بعد از خروج ارتش شوروی رئیس جمهور افغانستان و رهبر حزب دموکراتیک خلق نجیبالله موافقت کرد تا به نفع دولت انتقالی از مقام خود کنار رود. مجاهدین به رهبری احمد شاه مسعود دولت جدید را تأسیس کردند. اما آنها بزودی درنتیجهٔ جنگهای گروهی در درون مجاهدین به ویژه میان مسعود و طالبان ازهم پاشیدند. طالبان در سال ۱۹۹۶ کابل را تسخیر کردند و نجیبالله را که در قرارگاه ملل اقامت داشت اعدام کردند.
بعد از اینکه نیروهایی امریکایی افغانستان رادر ۲۰۰۱ اشغال کردند، تعدادی از اعضای این حزب به دولت حامد کرزی پیوستند و بعد هم به پارلمان راه یافتند.
[ویرایش] منابع
- ↑ People’s Democratic Party of Afghanistan. (2009). In Encyclopædia Britannica. Retrieved April 27, 2009
