نعنادشتی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
(تغییرمسیر از نعناع زینتی)
پرش به: ناوبری، جستجو
نعنادشتی
Minze.jpg
نعنادشتی
طبقه‌بندی علمی
فرمانرو: گیاهان
(طبقه‌بندی‌نشده): گیاهان گلدار
(طبقه‌بندی‌نشده): دولپه‌ای‌های نو
(طبقه‌بندی‌نشده): آستریدها
راسته: نعناسانان
تیره: نعنائیان
سرده: نعنا
گونه: M. spicata
نام علمی
Mentha spicata

نَعنادَشتی[۱](نام علمی: Mentha spicata) که نام دیگر آن پونه سنبله ای می باشد، گونه‌ای نعنا است با ساقه‌های راست و بی‌کرک یا تقریباً بی‌کرک و سبز رنگ و برگ‌های بی‌دُم‌برگ یا دُم‌برگ‌دار کوتاه و بی‌کرک و تخم‌مرغی ـ مستطیلی یا مستطیلی ـ سرنیزه‌ای که دندانه‌های نوک‌تیز یا اره‌ای و باریک‌نوک در حاشیه دارد؛ و رگبرگ‌های کم‌وبیش شبکه‌ای و محبوس و گل‌آذین آن سنبله و استوانه‌ای و باریک و فشرده و چرخه‌های گل آن از هم فاصله‌دار و در انتها کم‌فاصله است.[۲]

این گیاه، خواص ضد عفونی کننده و خوشبو کنندگی در دهان و گلو را داشته و همچنین در بهبود بیماری هیرسوتیسم مؤثر است.[۳] [۴] [۵] [۶]ماده مؤثر این گیاه دارویی کاروون می باشد.[۳]

ماده مؤثر موجود در اسانس پونه سنبله ای بطور چشمگیری خاصیت ضد عفونی کنندگی علیه باکتری های مولد بیماری های دهانی به ویژه "Staphylococus areus" داشته و از رشد این باکتری ها در دهان جلوگیری می نماید.[۳] از آنجاییکه بوی بد دهان ناشی از تجمع باکتری ها و اضافی مواد غذایی است، خاصیت ضد عفونی کنندگی و خوشبخوکنندگی این گیاه به واسطه مواد مؤثر و معطر آن به ویژه کاروون، سبب آن می شود که این گیاه در رفع بوی بد دهان و خوشبوکنندگی آن نقش مهمی را داشته باشد. [۴]

با توجه به اینکه رشد موهای زائد در خانم ها در اثر بالا رفتن هورمون های آندروژن به ویژه تستوسترون ایجاد می شود، کنترل این هورمون ها نقش مهمی در جلوگیری از این بیماری دارد. در این خصوص طی مطالعات انجام شده اسانس پونه سنبله ای با مکانیسم های زیر سبب بهبود هیرسوتیسم در زنان می شود:

  1. اسانس پونه سنبله ای فعالیت ضد آندروژنی داشته و بیان برخی از آنزیم های سنتز کننده هورمون های استروئیدی مانند 3-بتاهیدروکسی استروئید دهیدروژناز و 17-بتاهیدروکسی استروئید دهیدروژناز را کاهش می دهد.
  2. همچنین مواد مؤثر پونه سنبله ای آنتاگونیست گیرنده های تستوسترون در بخش های مختلف هیپوتالاموسهیپوفیز-غدد جنسی بوده و به این وسیله سطح تستوسترون آزاد و کل را به طور چشمگیری کاهش می دهد. علاوه بر این مواد مؤثر قطره خوراکی پونه سنبله ای با مهار رقابتی به جایگاه اتصال هورمون-گیرنده در گیرنده های حساس به آندروژن متصل شده و از اتصال آندروژن به گیرنده ها جلوگیری می نماید.[۵] [۶]

در مطالعه بالینی تصادفی کنترل شده، 42 بیمار زن مبتلا به سندرم پلی کیستیک تخمدان چای پونه سنبله ای را 2 بار در روز به مدت 1 ماه در مقایسه با چای پلاسبو مصرف نمودند. در روزهای 0، 15 و 30 میزان هورمون های آندروژن و گنادوتروپین ها در سرم خون این افراد اندازه گیری شد. در پایان مطالعه مشخص گردید که میزان تستوسترون کل و آزاد بطور چشمگیری در طی 30 روز در گروه تحت درمان با چای پونه سنبله ای کاهش پیدا کرده و هورمون های LH و FSH افزایش یافته است. میزان موهای زائد بیماران بوسیله شاخص "DQLI) "Dermatology Quality of Life Index) مورد ارزیابی قرار گرفت و نشان داده شد که در گروه مصرف کننده چای پونه سنبله ای موهای زائد کاهش چشمگیری یافته اند.[۷]

در مطالعه بالینی دیگر بر روی 21 زن در محدوده سنی 18 تا 40 سال که از موهای زائد شکایت داشتند انجام گرفت، از این تعداد 12 نفر مبتلا به سندرم پلی کیستیک تخمدان و دارای موهای زائد و 9 نفر مبتلا به موهای زائد بدون سندرم بوده اند. همه این بیماران یک فنجان چای پونه سنبله ای (ml250) دو بار در روز به مدت 5 روز در فاز فولیکولی دوره قاعدگی مصرف نمودند. نتایج نشان می دهد مصرف چای پونه سنبله ای در مدت زمان ذکر شده سبب کاهش میزان تستوسترون و افزایش چشمگیر LH و FSH گردیده است.[۸]

نگارخانه[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. «نعنادشتی» [گیاهان دارویی] هم‌ارزِ «Mentha spicata, Mentha viridis, Mentha sylvestris var. viridis, spearmint»؛ منبع: گروه واژه‌گزینی و زیر نظر غلامعلی حداد عادل، «فارسی»، در دفتر سیزدهم، فرهنگ واژه‌های مصوب فرهنگستان، تهران: انتشارات فرهنگستان زبان و ادب فارسی (ذیل سرواژهٔ نعنادشتی) 
  2. واژه‌های مصوّب فرهنگستان تا پایان دفتر دوازدهم فرهنگ واژه‌های مصوّب
  3. ۳٫۰ ۳٫۱ ۳٫۲ Murray, L., Lagow, B., 2004. PDR for Herbal Medicines, 3rd ed. Montvale, NJ: Thomson PDR. 758-759.
  4. ۴٫۰ ۴٫۱ Ramesh, M., Padma Lakshmi, N., Adarsh, G., Satyanarayana, S. V., MuralidharaRao, D., 2012. Antimicrobial and antioxidant activity of leaf extracts of four common plants. International Journal of Biological & Pharmaceutical Research. 3(3): 488-497.
  5. ۵٫۰ ۵٫۱ Sokovic, M. D., Vukojevic, J., Marin, P. D., Brkic, D. D., Vajs, V., Van Griensven, L. J., 2009. Chemical composition of essential oils of Thymus and Mentha species and their antifungal activities. Molecules. 14: 238-249.
  6. ۶٫۰ ۶٫۱ Sokovic, M., Glamoclija, J., Marin, P. D., Brkic, D., Van Griensven, L. J., 2010. Antibacterial effecs of the essential oils of commonly consumed medicinal herbs using an in vitro model. Molecules. 15: 7532-7546.
  7. Grant, P., 2010. Spearmint herbal tea has significant anti‐androgen effects in polycystic ovarian syndrome. a randomized controlled trial. Phytotherapy Research. 24(2):186-188.
  8. Akdogan, M., Tamer, M.N., Cure, E., Cure, M.C., Koroqlu, B. K., Delibas, N., 2007. Effect of spearmint (Mentha spicata Labiatae) teas on androgen levels in women with hirsutism. Phytotherapy Research. 21(5): 444-447.

پیوند به بیرون[ویرایش]