نازایی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد

نازایی، عقیم بودن و سَتَرْوَنی[الف] (انگلیسی: Sterility‎) ناتوانی فیزیولوژیک برای تولید مثل جنسی در موجود زنده و برای موجوداتی است که از طریق تولید مثل متولد شده‌اند. نازایی علل مختلف و گسترده‌ای دارد. ممکن است در اثر وراثت به‌وجود آید مانند قاطر و ممکن است در اثر شرایط محیطی مانند جراحت فیزیکی، بیماری یا قرار گرفتن در معرض پرتو ایجاد شود.

یادداشت[ویرایش]

  1. واژه‌های مصوب فرهنگستان زبان وادب فارسی. معنی ترکیبی این لغت «اَستَرمانند» است چه سَتَر بمعنی اَستَر (قاطر)، و ون به معنی شبه و مانند باشد و چون قاطر نمی‌زاید (بلکه پیدایش او از خر نر و اسب ماده است) او را به این اعتبار بدین نام خوانده‌اند.

مشکلاتی که ممکن است در طول نازایی مردان رخ دهد[ویرایش]

• شمار اندک اسپرم : شمار اسپرم ها به کمتر از پانرده میلیون عدد برسد .

• تحرک کم اسپرم : اسپرم به خوبی نمیتواند به سمت تخمک حرکت کند .

• شکل غیرعادی اسپرم : اسپرم ممکن است ،شکل غیرعادی پیدا کند و باعث شود به سختی به سمت تخمک حرکت کند .

این مشکلات میتوانند در نتیجه ی موارد زیر ایجاد شوند:

1) یک وضعیت بیماری: عفونت بیضه ، سرطان و ...

2) برافروخته شدن بیضه ها : استفاده ار سونا ، پوشیدن لباس های تنگ و کار کردن در محیط های بسیار گرم

3) اختلال در انزال: اگر مجراهای انزال بسته شوند ، مایع منی ممکن است در مثانه وارد شود.

4) عدم توازن هورمونی : به عنوان مثال هیپوگونادیسم میتواند منجر به کمبود تستوسترون شود .

5) فاکتورهای ژنتیکی : اگر مرد دو کروموزوم Xو یک کروموزوم Y داشته باشد ، نشان دهنده ی سندرم کلاین فلتر است که بیضه به طور غیرنرمال رشد کرده و شمار اسپرم کاهش پیدا میکند.

6) اوریون: اگراین بیماری بعد از سن بلوغ رخ دهد، التهاب ناشی از بیضه ها میتواند در تولید اسپرم اختلال ایجاد کند.

7) هیپوسپادیاس : مجرای ادراری پایین تر از آلت تناسلی قرار میگیرد. معمولا این اختلال در دوران نوزادی اصلاح میشود ، اگر اصلاح نشود ، اسپرم به سختی میتواند به گردن رحم برسد.

8) فیبروز سیستیک : یک بیماری مزمن است که باعث ایجاد موکوز لغزنده میشود. این موکوز به طورعمده شش ها را تحت تاثیر قرار میدهد.

9) پرتودرمانی: در تولید اسپرم مشکل ایجاد میکند. هرچه بیضه ها به پرتو نزدیک تر باشند ، شدت آسیب بیشتر است.

استفاده از سولفاسالازین: این داروی ضدالتهابی به طور معناداری شمار اسپرم را کاهش میدهد. این دارو برای بیماری های کرون و رماتیسم مفصلی تجویز میشود . شمار اسپرم اغلب بعد از تمام شدن دوره ی مصرف دارو عادی میشود .

10) استروئیدهای آنابولیکی : این مواد که بسیار مورد محبوبیت ورزشکاران واقع شده است ، استفاده ی طولانی مدت آن به طور جدی میتواند باعث کاهش اسپرم شود.

11) شیمی درمانی: در کاهش تعداد اسپرم دخیل است.

12) استعمال داروهای غیرقانونی.از عوامل دخیل در نازایی میتوان به استعمال مکرر ماری جوانا اشاره کرد که باعث کاهش کیفیت مایع منی میشود . با این وجود ، تا به حال این مکانیسم ها هنوز شناخته نشده است و هنوز مشخص نیست که ماری جوانا به طور مستقیم بر عملکرد بیضه یا غیرمستقیم از طریق CNS نقش دارد .

13) در معرض قرار گرفتن موادهای شیمیایی: حشره کش ها به طور بسیار تاثیرگذاری در نازایی نقش دارند.

14) مصرف بیش از اندازه الکل: مصرف متوسط الکل تا به حال گزارش نشده است که در نازایی نقش داشته باشد ،ولی میتواند بر آن هایی که شمار اسپرم کمی دارند، تاثیرگذار باشد.

15) استرس: استرس به عنوان یک فاکتور میتواند باعث کاهش فعالیت جنسی شود.[۱] و [۲]

منابع[ویرایش]

  1. http://www.medicalnewstoday.com
  2. Nielsen j et al, nature .2019, 9:1286