مکاک دم‌دراز

مَکاکِ دُم‌دراز; Crab-eating macaque
	در سنگاپور، ۲۰۲۵
وضعیت حفاظت
	; در خطر انقراض (IUCN 3.1)
رده‌بندی علمی
فرمانرو:	جانوران
شاخه:	طنابداران
رده:	پستانداران
راسته:	نخستی‌سانان
تیره:	میمون‌های جهان قدیم
سرده:	ماکاک
گونه:	M. fascicularis
نام دوبخشی
	Macaca fascicularis; توماس استمفورد رفلز، ۱۸۲۱
	Crab-eating macaque range
مترادف
	Macaca irus F. کوویر، ۱۸۱۸ Simia aygula کارل لینه، ۱۷۵۸

مَکاکِ دُم‌دراز یا مکاکِ خرچنگ‌خوار (Macaca fascicularis) یکی از نخستی‌های خانوادهٔ «دم‌درازیان» است که بومی جنوب‌شرقی آسیاست. این گونه به‌عنوان یک گونهٔ هم‌زیست با انسان، در نزدیکی سکونت‌گاه‌های انسانی و جنگل‌های ثانویه رشد و زندگی می‌کند.

میمون‌های خرچنگ‌خوار ویژگی‌ها و نقش‌هایی را پذیرفته‌اند که توسط انسان‌ها به آن‌ها نسبت داده شده است—از تصورات فرهنگی به‌عنوان حیواناتی باهوش و سازگار، تا حیوانات مقدس، آفات مزاحم، و منابعی برای پژوهش‌های زیست‌پزشکی مدرن. آن‌ها به‌عنوان گونه‌ای «لب مرز» توصیف شده‌اند: در لبهٔ جنگل‌ها، رودخانه‌ها و دریاها، در حاشیهٔ سکونت‌گاه‌های انسانی، و شاید در آستانهٔ انقراض سریع.

این میمون‌ها همه‌چیزخوار و میوه‌خوار هستند. آن‌ها در گروه‌های مادرتبار زندگی می‌کنند که ۱۰ تا ۸۵ عضو دارند. در این گروه‌ها، ماده‌ها در گروه مادری باقی می‌مانند و نرها هنگام بلوغ از گروه زادگاه خود مهاجرت می‌کنند.

میمون خرچنگ‌خوار تنها میمون دنیای قدیم است که از ابزار سنگی در جست‌وجوی روزانهٔ غذا استفاده می‌کند، و در برخی مناطق گردشگری رفتارهایی مانند دزدی و معامله با انسان‌ها از خود نشان می‌دهد.

این گونه، بیشترین میزان تجارت در میان نخستی‌ها را دارد و همچنین پرکاربردترین گونه در پژوهش‌های علمی است. به‌دلیل همین تهدیدها، میمون خرچنگ‌خوار در سال ۲۰۲۲ در فهرست قرمز IUCN به‌عنوان گونهٔ در معرض خطر ثبت شد.

برخی مکاک‌های دم‌بلند دیده شده‌اند که به بچه‌هایشان آموزش می‌دهند چگونه با موی انسان نخ دندان بکشند.^[۷]^[۸]

منابع

↑ Groves, C. (2005). Wilson, D. E., & Reeder, D. M, eds (ed.). Mammal Species of the World (3rd ed.). Baltimore: انتشارات دانشگاه جانز هاپکینز. pp. 161–162. OCLC 62265494. شابک ‎0−801−88221−4. {{cite book}}: |editor= نام عام دارد (کمک)نگهداری یادکرد:نام‌های متعدد:فهرست ویراستاران (رده)
↑ Ong, P. & Richardson, M. (2008). Macaca fuscicularis. 2008 IUCN Red List of Threatened Species. IUCN 2008. Retrieved on 4 January 2009
↑ "Simia fascicularis Raffles, 1821 (Mammalia, Primates): request for the suppression under the plenary powers of Simia aygula Linnaeus, 1758, a senior synonym. Z.N.(S.) 2399". Bulletin of Zoological Nomenclature. 40 (2): 117–118. July 1983. ISSN 0007-5167. Retrieved 19 November 2012. Simia aygula is quite clearly the Crab-eating or Long-tailed Macaque, as Buffon opined as early as 1766. {{cite journal}}: از پارامتر ناشناخته |authors= صرف‌نظر شد (کمک)
↑ J. D. D. Smith (2001). "Supplement 1986-2000" (PDF). Official List and Indexes of Names and Works in Zoology. International Trust for Zoological Nomenclature. p. 8. Retrieved 19 November 2012. Suppressed under the plenary power for the purposes of the Principle of Priority, but not for those of the Principle of Homonymy
↑ Wilson, D. E.; Reeder, D. M., eds. (2005). "Macaca fascicularis fascicularis". Mammal Species of the World (in English) (3rd ed.). Johns Hopkins University Press. ISBN 978-0-8018-8221-0. OCLC 62265494.
↑ Linnaeus, Carl (1758). Systema naturæ. Regnum animale (10 ed.). p. 27. Retrieved 19 November 2012.
↑ https://www.theguardian.com/education/2010/jul/26/dental-flossing-monkeys-human-hair
↑ https://www.researchgate.net/publication/6549773_Long-tailed_macaques_use_human_hair_as_dental_floss

پیوند به بیرون

Bonadio, C. 2000. "Macaca fascicularis" (On-line), Animal Diversity Web. Accessed March 10, 2006.
Primate Info Net Macaca fascicularis Factsheet
ISSG Database: Ecology of Macaca fascicularis
Primate Info Net: Macaca fascicularis
BBC Factfile on M. fascicularis بایگانی‌شده در ۷ نوامبر ۲۰۱۲ توسط Wayback Machine
"Conditions at Nafovanny", video produced by the اتحادیه بریتانیایی الغای زنده‌شکافی following an undercover investigation at a captive-breeding facility for long-tailed macaques in ویتنام.

[msw3-1] Groves, C. (2005). Wilson, D. E., & Reeder, D. M, eds (ed.). Mammal Species of the World (3rd ed.). Baltimore: انتشارات دانشگاه جانز هاپکینز. pp. 161–162. OCLC 62265494. شابک ‎0−801−88221−4. {{cite book}}: |editor= نام عام دارد (کمک)نگهداری یادکرد:نام‌های متعدد:فهرست ویراستاران (رده)

[iucn-2] Ong, P. & Richardson, M. (2008). Macaca fuscicularis. 2008 IUCN Red List of Threatened Species. IUCN 2008. Retrieved on 4 January 2009

[3] "Simia fascicularis Raffles, 1821 (Mammalia, Primates): request for the suppression under the plenary powers of Simia aygula Linnaeus, 1758, a senior synonym. Z.N.(S.) 2399". Bulletin of Zoological Nomenclature. 40 (2): 117–118. July 1983. ISSN 0007-5167. Retrieved 19 November 2012. Simia aygula is quite clearly the Crab-eating or Long-tailed Macaque, as Buffon opined as early as 1766. {{cite journal}}: از پارامتر ناشناخته |authors= صرف‌نظر شد (کمک)

[4] J. D. D. Smith (2001). "Supplement 1986-2000" (PDF). Official List and Indexes of Names and Works in Zoology. International Trust for Zoological Nomenclature. p. 8. Retrieved 19 November 2012. Suppressed under the plenary power for the purposes of the Principle of Priority, but not for those of the Principle of Homonymy

[5] Wilson, D. E.; Reeder, D. M., eds. (2005). "Macaca fascicularis fascicularis". Mammal Species of the World (in English) (3rd ed.). Johns Hopkins University Press. ISBN 978-0-8018-8221-0. OCLC 62265494.

[6] Linnaeus, Carl (1758). Systema naturæ. Regnum animale (10 ed.). p. 27. Retrieved 19 November 2012.

[7] ttps://www.theguardian.com/education/2010/jul/26/dental-flossing-monkeys-human-hair

[8] ttps://www.researchgate.net/publication/6549773_Long-tailed_macaques_use_human_hair_as_dental_floss

[۱]

[۲]

[۳]

[۴]

[۵]

[۶]

[۷]

[۸]