ده فرمان

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
نسخه خطی ده فرمان‌بر روی کاغذ پوستی مربوط به سال ۱۷۶۸ میلادی

ده فرمان (به انگلیسی: Ten Commandments) فهرستی از دستورهای مذهبی است که طبق کتاب‌های سفر خروج[۱] و سفر تثنیه[۲] از جانب خدا، بر موسی در محلی به نام کوه سینا وحی شد. به باور یهودیان و مسیحیان، این احکام بر دو لوح سنگی حک شدند، در کتاب خروج از پنج کتاب تورات از عهد عتیق باب ۳۱ آیه ۱۸مکتوب است؛ چون خدا سخنان خود را با موسی بر کوه سینا به پایان رسانید، دو لوح شهادت را به وی داد. آنها دو لوح سنگی بود که خدا به انگشت خود بر آنها نگاشته بود. در باب ۳۲ چنین نوشته شده‌است:

چون قوم دیدند فرود آمدن موسی از کوه به درازا کشید، گِرد هارون جمع شده گفتند: «بیا برای ما خدایان بساز تا پیش روی ما بروند. زیرا نمی‌دانیم بر سر این مرد، موسی، که ما را از سرزمین مصر بیرون آورد، چه آمده‌است.» هارون چنین می‌کند و در آیه ۷ نوشته شده، آنگاه خداوند به موسی گفت: «بی‌درنگ فرود آ، زیرا قوم تو که از سرزمین مصر به درآوردی، فساد کرده‌اند.» در آیه ۱۵ و ۱۶، آنگاه موسی برگشت و در حالی که دو لوح شهادت را در دست داشت، از کوه به زیر آمد. در ادامه در آیه ۱۹، چون موسی به اردوگاه نزدیک شد و آن گوساله و رقص مردم را دید، خشمش شعله‌ور گشت و لوحها را از دستان خود به زیر افکنده، آنها را پای کوه شکست. البته در باب ۳۴ آیه ۱ مکتوب است که، خداوند به موسی گفت: «دو لوح سنگی، همچون لوحهای نخستین بتراش، و من کلماتی را که بر لوحهای نخستین بود که شکستی، بر آنها خواهم نگاشت.» که طبق آن در کوه سینا به انجام می‌رسد و فرمانهایی دیگر که خدا به موسی امر می‌فرماید مکتوب نماید همچنین در آیه‌های ۲۹ تا ۳۴نوشته شده‌است، موسی در حالی که دو لوح شهادت را در دست داشت از کوه سینا فرود آمد. اما به هنگام فرود آمدن از کوه، آگاه نبود که پوست چهره‌اش به سبب سخن گفتن با خداوند درخشان است. چون هارون و همهٔ بنی‌اسرائیل موسی را دیدند، پوست چهره‌اش می‌درخشید. پس ترسیدند نزدیک او بیایند؛ ولی موسی ایشان را فرا خواند؛ پس هارون و همهٔ رهبران جماعت نزد موسی بازآمدند و او با ایشان سخن گفت. سپس همهٔ بنی‌اسرائیل نزدیک آمدند، و او همهٔ فرمانهایی را که خداوند بر کوه سینا به او گفته بود، بدیشان داد.

این فرمان‌ها محور شریعت یهود بوده و تمام احکام شریعت نیز در همین فرمان‌ها ریشه دارد. قوم اسرائیل با پذیرفتن این فرمان‌ها با خدا هم‌پیمان می‌شود. ده فرمان در باب ۲۰ سفر خروج و در باب پنجم سفر تثنیه، به‌طور منظم و با تفاوت‌هایی بسیار اندک، و در جای جای تورات، به گونه‌ای پراکنده ذکر شده‌است.

در قرآن نیز به الواح (لوح‌ها) اشاره شده‌است که بعضی تصور می‌کنند همان دو لوح ده فرمان است در حالی که در این آیه لوح جمع آمده و نه مثنی، پس یا لوح‌ها از نظر قرآن بیشتر از دو تا بوده‌است یا اصلاً منظور قرآن چیز دیگری است.[۳] و ویرایش‌هایی از آن در سوره‌های بقره و انعام آمده‌است.[۴]

فرمان‌ها[ویرایش]

  1. من خداوند خالق تو هستم که تو را از اسارت و بندگی مصر آزاد ساختم.
  2. تو را معبود دیگری جز من نباشد. هیچ تصویری از آنچه در آسمان یا بر روی زمین یا در آب است، نساز و آنها را پرستش نکن.
  3. نام خدای خالقت را بیهوده بر زبان نیاور (از آن سوءاستفاده نکن)[۵]
  4. روز شنبه را یاد دار تا آن را مقدس بداری.[۶]
  5. پدر و مادرت را احترام بگذار.[۷]
  6. قتل نکن.
  7. زنا نکن.
  8. دزدی نکن.
  9. شهادت دروغ نده.
  10. چشم طمع به مال و ناموس همسایه نداشته باش.[۱][۲]

منابع[ویرایش]

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ «کتاب مقدس ترجمه هزارهٔ نو: خروج باب ۲۰ آیات ۱–۱۷ - خروج باب ۳۱ آیه ۱۸ - خروج باب ۳۲ آیه‌های ۱، ۷،۱۵، ۱۶، ۱۹ - خروج باب ۳۴ آیه‌های ۱ ،۲۹–۳۴». انتشارات نور جهان و انتشارات ایلام. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۶-۰۳.
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ «کتاب مقدس ترجمه هزارهٔ نو: تثنیه باب ۵ آیات ۴–۲۱». انتشارات نور جهان و انتشارات ایلام. دریافت‌شده در ۲۰۱۸-۰۷-۲۴.
  3. سوره اعراف آیه ۱۴۵ (وَكَتَبْنَا لَهُ فِي الْأَلْوَاحِ مِنْ كُلِّ شَيْءٍ مَوْعِظَةً وَتَفْصِيلًا لِكُلِّ شَيْءٍ فَخُذْهَا بِقُوَّةٍ وَأْمُرْ قَوْمَكَ يَأْخُذُوا بِأَحْسَنِهَا سَأُرِيكُمْ دَارَ الْفَاسِقِينَ)
  4. سوره بقره آیه ٨٣ و ٨٤ و سوره انعام آیه ۱۵۱
  5. سوره بقره آیه 224 (وَلَا تَجْعَلُوا اللَّهَ عُرْضَةً لِأَيْمَانِكُمْ أَنْ تَبَرُّوا وَتَتَّقُوا وَتُصْلِحُوا بَيْنَ النَّاسِ وَاللَّهُ سَمِيعٌ عَلِيمٌ)
  6. سوره اعراف آیه 163 (وَاسْأَلْهُمْ عَنِ الْقَرْيَةِ الَّتِي كَانَتْ حَاضِرَةَ الْبَحْرِ إِذْ يَعْدُونَ فِي السَّبْتِ إِذْ تَأْتِيهِمْ حِيتَانُهُمْ يَوْمَ سَبْتِهِمْ شُرَّعًا وَيَوْمَ لَا يَسْبِتُونَ لَا تَأْتِيهِمْ كَذَلِكَ نَبْلُوهُمْ بِمَا كَانُوا يَفْسُقُون) َ
  7. سوره لقمان آیه 14 (وَوَصَّيْنَا الْإِنْسَانَ بِوَالِدَيْهِ حَمَلَتْهُ أُمُّهُ وَهْنًا عَلَى وَهْنٍ وَفِصَالُهُ فِي عَامَيْنِ أَنِ اشْكُرْ لِي وَلِوَالِدَيْكَ إِلَيَّ الْمَصِير)ُ و مریم 14 (وَبَرًا بِوَالِدَيْهِ وَلَمْ يَكُنْ جَبَّارًا عَصِيًا) و العنکبوت 8 (وَوَصَّيْنَا الْإِنْسَانَ بِوَالِدَيْهِ حُسْنًا وَإِنْ جَاهَدَاكَ لِتُشْرِكَ بِي مَا لَيْسَ لَكَ بِهِ عِلْمٌ فَلَا تُطِعْهُمَا إِلَيَّ مَرْجِعُكُمْ فَأُنَبِّئُكُمْ بِمَا كُنْتُمْ تَعْمَلُون)َ و الاحقاف 15 و 17