پرش به محتوا

تورسنگ

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
تورسنگ که به عنوان دیوار نگهبان[۱] استفاده شده.

تورسَنگ (به انگلیسی: Gabion) (نام‌های دیگر: سَلّه‌اندازی، تور سنگی، گابیون) در مهندسی عمران، قفسی توری را می‌گویند که درون آن را از قلوه‌سنگ و قطعات مختلف پر می‌کنند و تعدادی از آن‌ها را به صورت خشکه‌چین روی هم قرار می‌دهند تا از ریزش دیواره خاکی جلوگیری شود.[۲] همچنین منابع امروزی، انواع توری‌های گابیون و کاربردهای آن در سازه‌های خاکی و سنگی را طبقه‌بندی کرده‌اند.[۳]

ریشه‌های توری گابیون به دوران قرون وسطی برمی‌گردند و این فناوری نخستین بار در اروپا و بیشتر در ایتالیا به کار رفت. واژه "گابیون" از واژه ایتالیایی "gabbione" به معنی "سبد بزرگ" یا "محفظه بزرگ" اقتباس شده است. ابتدا توری گابیون برای ساخت دیوارهای دفاعی و تحکیم با استفاده از سنگ‌ها و متریال دیگر مورد استفاده قرار می‌گرفت.[۴]

در قدیم نیز تورسنگ را به شکل سبد استوانه‌ای شکل بدون ته می‌ساختند که از خاک پر کرده و برای جان‌پناه بکار می‌بردند.[۵] در قدیم به این کار سَلّه‌اندازی نیز می‌گفتند. سله واژه‌ای بود که برای زنبیلها و سبدهای بزرگ به‌کار می‌رفت.[۶]

تورسنگ‌ها در مهندسی عمران، راهسازی و امور نظامی کاربرد دارد. از آن برای استحکام‌بخشی کرانه‌های دریا و دریاچه‌ها در برابر فرسایش نیز استفاده می‌شود.[۷]

امروزه از گابیون‌ها در زیبایی منظر و محوطه‌سازی نیز استفاده می‌شود و برای این منظور از تارهای مفتول و ورق فلز CNCشده به همراه پرکننده‌هایی مثل شیشه، سنگ‌های رودخانه‌ای، بطری و … استفاده می‌گردد که جایگاه ویژه‌ای در معماری منظر پیدا کرده است.

کاربردهای توری سنگی

[ویرایش]
  • کنترل سیلاب با توری سنگی (گابیون): توری گابیون یک روش کارآمد در مدیریت سیلاب‌هاست. این سازه‌ها باعث کاهش سرعت جریان، جلوگیری از فرسایش و هدایت مناسب آب می‌شوند.
  • استفاده در زمین‌شناسی و مهندسی ژئوتکنیک: این توری‌ها در پایدارسازی شیب‌ها، جلوگیری از ریزش سنگ و حفاظت خاک کاربرد گسترده‌ای دارند.[۸]

محوطه سازی

یکپارچگی طبیعی: طبیعت متخلخل گابیون‌ها به گیاهان اجازه می‌دهد تا رشد کنند و منظر طبیعی‌تری ایجاد شود. اشکال همه‌کاره: چینش پلکانی، منحنی یا ترکیبی، آزادی طراحی بیشتری به طراحان می‌دهد.

دیوارهای گابیون به‌عنوان سازه‌ها‌ی محوطه‌سازی در فضاهای سبز شهری نیز محبوب هستند و به تنوع زیستی و زیبایی محیط کمک می‌کنند.

منابع

[ویرایش]
  1. retaining wall
  2. فرهنگستان زبان فارسی: کلیه واژه‌های گروه حمل و نقل درون‌شهری - جاده‌ای.
  3. "توری گابیون و انواع کاربردهای آن". شهر مفتول.
  4. «توری گابیون، کاربردها، مزایا و خرید». خبرگزاری مهر | اخبار ایران و جهان | Mehr News Agency. ۲۰۲۳-۱۱-۲۵. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۱۱-۲۶.
  5. فرهنگ لغات انگلیسی-فارسی بابیلون.
  6. «لغتنامهٔ دهخدا، سرواژهٔ سله». بایگانی‌شده از اصلی در ۹ دسامبر ۲۰۲۴. دریافت‌شده در ۹ ژانویه ۲۰۱۴.
  7. Freeman, Gary E. ; Fischenich, Craig J.(May 2000), "Gabions for Streambank Erosion Control بایگانی‌شده در ۱۱ ژوئن ۲۰۰۷ توسط Wayback Machine", Environmental Laboratory, U.S. Army Corps of Engineers
  8. Zeinali، Farhad (۱۴۰۲-۰۲-۲۷). «کاربردهای توری گابیون در مهندسی | 3 نقش مختلف توری گابیون». alaviwireco.com. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۰۷-۱۱.